KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2011

PYTANIE NR 46.
Koszt robocizny przy wymianie zespołu sterującego wynosi 500 zł. Nowy zespół kosztuje 1000 zł, a regenerowany jest o 20% tańszy. Zysk naliczany od sumy kosztów robocizny i materiałów w przypadku wymiany zespołu nowego wynosi 10% a w przypadku zespołu regenerowanego 20%. Jaki jest koszt całkowity tańszego rozwiązania?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Regenerowany zespół kosztuje 1000 zł − 20% = 800 zł. Podstawa kosztów: 500 zł (robocizna) + 800 zł (materiał) = 1300 zł. Zysk 20%: 0,2 × 1300 = 260 zł. Koszt całkowity: 1300 + 260 = 1560 zł, co jest tańsze niż wariant z nowym zespołem.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpatrujemy dwa warianty: wymianę na zespół nowy oraz na zespół regenerowany. W obu przypadkach do ceny materiału trzeba doliczyć robociznę, a następnie naliczyć zysk jako narzut procentowy od sumy kosztów (robocizna + materiały).

1) Wariant z zespołem nowym

  • Robocizna: 500 zł
  • Materiał (nowy zespół): 1000 zł
  • Suma kosztów: 500 + 1000 = 1500 zł
  • Zysk 10% od 1500 zł: 0,10 × 1500 = 150 zł
  • Koszt całkowity: 1500 + 150 = 1650 zł

2) Wariant z zespołem regenerowanym

  • Cena regenerowanego jest o 20% tańsza: 1000 zł − 20% = 1000 × (1 − 0,20) = 800 zł
  • Robocizna: 500 zł
  • Suma kosztów: 500 + 800 = 1300 zł
  • Zysk 20% od 1300 zł: 0,20 × 1300 = 260 zł
  • Koszt całkowity: 1300 + 260 = 1560 zł

3) Porównanie

Wariant nowy: 1650 zł, wariant regenerowany: 1560 zł. Tańsze rozwiązanie to 1560 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 1430 zł: typowy wynik, gdy ktoś naliczy zysk od złej podstawy albo pominie część kosztów.
  • 1650 zł: to koszt wariantu z nowym zespołem (poprawnie policzony), ale pytanie dotyczy tańszego rozwiązania.
  • 1800 zł: zwykle efekt podwójnego naliczenia zysku lub błędnego zsumowania kosztów.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisz najpierw podstawę naliczenia zysku (robocizna + materiały), dopiero potem dodaj narzut procentowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby policzyć cenę po obniżce o 20%, pomnóż cenę wyjściową przez 0,80 (czyli 1 − 0,20). Np. 1000 zł × 0,80 = 800 zł. To najszybszy i najmniej błędogenny sposób, bo unikasz mylenia "20%" z odejmowaniem stałej kwoty.
Oznacza to, że podstawą do naliczenia zysku (narzutu) jest robocizna + koszt materiałów. Najpierw sumujesz te koszty, a dopiero potem liczysz procent. To częsty zapis w prostych kalkulacjach serwisowych, gdzie narzut ma pokryć koszty pośrednie i marżę.
1) Policz materiał: 1000 zł − 20% = 800 zł.
2) Dodaj robociznę: 800 + 500 = 1300 zł.
3) Policz zysk 20%: 0,2 × 1300 = 260 zł.
4) Dodaj zysk: 1300 + 260 = 1560 zł. To jest koszt całkowity tego wariantu.
Bo koszt całkowity zależy też od narzutu zysku oraz robocizny. W zadaniu regeneracja ma tańszy materiał, ale wyższy zysk procentowy (20%). W innych przypadkach wyższy narzut może "zjeść" oszczędność na materiale, więc zawsze trzeba policzyć oba warianty do końca.
W treści typu "zysk naliczany od sumy kosztów" chodzi o narzut (procent liczony od kosztu). Marża bywa liczona od ceny sprzedaży. Na egzaminie czytaj, od czego liczony jest procent. Jeśli od kosztów (robocizna+materiały) – to narzut.
W tym typie zadań – tak, bo jest to wyraźnie napisane. W praktyce firmowej bywa różnie (czasem narzut jest osobno na materiał i osobno na usługę), ale na egzaminie decyduje treść. Jeśli jest "od sumy robocizny i materiałów", musisz uwzględnić obie pozycje.
Najczęstsze błędy to: liczenie procentu od złej podstawy (np. tylko od materiału), pomijanie robocizny w sumie, odejmowanie 20% jako "minus 20 zł", a także naliczanie zysku przed zsumowaniem kosztów. Pomaga zapis wierszami: koszty → suma → zysk → suma końcowa.
Zrób oszacowanie: regenerowany materiał to ok. 800 zł, z robocizną daje 1300 zł. Zysk 20% to ok. 260 zł, więc całość ok. 1560 zł. Wynik powinien być trochę powyżej 1300 zł i wyraźnie poniżej 1650 zł (wariant nowy). Takie sprawdzenie wyłapuje pomyłki rzędu setek.
Zwykle wtedy, gdy regeneracja jest istotnie tańsza od nowej części, ma akceptowalny czas realizacji i zapewnia wymaganą niezawodność. W kalkulacji uwzględnia się też narzuty, gwarancję, ryzyko ponownej awarii i dostępność części. Sam "rabat" nie wystarcza – liczy się koszt całkowity.
Ćwicz schemat: dane → koszty → suma → procent → wynik. Rozwiązuj zadania z obniżką, podwyżką, narzutem i porównaniem wariantów. Zapisuj podstawę, od której liczysz procent, bo to najczęstszy punkt utraty punktów. Pomaga też szybkie mnożenie przez 0,8; 1,1; 1,2.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • Khan Academy (PL) – Procenty: wprowadzenie i obliczenia, https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percentages (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL) – Procent, opis pojęcia i zapisu procentowego, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-02-18)
  • OpenStax – Prealgebra 2e, rozdział o procentach (Percent), https://openstax.org/details/books/prealgebra-2e (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręcznik do matematyki: procenty i obliczenia finansowe (poziom szkoły ponadpodstawowej)
  • Materiały szkolne/ćwiczenia z kosztorysowania i kalkulacji robót (robocizna+materiał+nadzór/narzut)
  • Kursy online z procentów i zadań tekstowych (procenty, marża, narzut)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego