Badania wstępne, okresowe i kontrolne są elementem profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami. Ich celem jest ustalenie, czy dana osoba może wykonywać pracę na określonym stanowisku, przy uwzględnieniu występujących czynników ryzyka i warunków pracy. Skoro badania te są obowiązkowe i służą dopuszczeniu pracownika do pracy, ich organizacja oraz finansowanie leżą po stronie pracodawcy.
Odpowiedź "pracodawca z własnych środków" jest właściwa, ponieważ to pracodawca odpowiada za spełnienie wymogów związanych z bezpieczeństwem pracy, w tym za zapewnienie badań medycyny pracy. W praktyce oznacza to m.in. wystawienie skierowania, umówienie badań (lub wskazanie uprawnionej jednostki medycyny pracy) oraz pokrycie kosztu usługi na podstawie faktury/rachunku.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Narodowy Fundusz Zdrowia" – NFZ kojarzy się z finansowaniem świadczeń zdrowotnych, ale obowiązkowe badania pracownicze są związane z zatrudnieniem i obowiązkiem pracodawcy, a nie z powszechnym leczeniem w ramach ubezpieczenia zdrowotnego w tym sensie, w jakim zwykle rozumie się świadczenia finansowane przez NFZ.
- "Zakład Ubezpieczeń Społecznych" – ZUS zajmuje się m.in. ubezpieczeniami społecznymi i świadczeniami, jednak koszt badań wstępnych/okresowych/kontrolnych nie jest standardowo przenoszony na ZUS; to pracodawca zapewnia badania wymagane do dopuszczenia do pracy.
- "pracownik z wynagrodzenia netto" – badania są obowiązkowe z perspektywy dopuszczenia do pracy, więc obciążanie pracownika kosztami prowadziłoby do przerzucenia na niego obowiązków pracodawcy. W praktyce kadrowej pracownik nie powinien finansować takich badań z własnej pensji.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się sformułowanie "obowiązkowe badania wstępne/okresowe/kontrolne", domyślnie myśl o medycynie pracy jako o koszcie po stronie pracodawcy, bo jest to element organizacji bezpiecznego zatrudnienia.
