KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 22.
Którą fazę wycinania bloku skalnego z użyciem piły linowej diamentowej przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia proces wycinania bloku skalnego za pomocą piły linowej diamentowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wykonanie wrębu to etap przygotowawczy polegający na wytworzeniu początkowego nacięcia/rowka, który prowadzi linę i wyznacza płaszczyznę dalszego cięcia. "Wcięcie poziome" i "wcięcie pionowe" opisują kierunek nacięcia, a "odcięcie monolitu od calizny" dotyczy końcowego oddzielenia bloku od złoża.

Pełne wyjaśnienie:

W technologii wycinania bloku skalnego piłą linową diamentową proces dzieli się na kolejne etapy, które różnią się celem operacji i tym, co w danym momencie jest już oddzielone od calizny.

"Wykonanie wrębu" jest typowo etapem inicjującym cięcie. Jego zadaniem jest przygotowanie kontrolowanego początku nacięcia (rowka), aby lina diamentowa mogła stabilnie pracować w zaplanowanej strefie i aby dalsze cięcie przebiegało po właściwej płaszczyźnie. W praktyce wrąb pełni funkcję prowadzącą i "ustawia" proces.

Odpowiedzi o charakterze kierunkowym, takie jak "wcięcie poziome" i "wcięcie pionowe", mogą opisywać konkretne przejścia cięcia, ale same w sobie nie zawsze definiują etap technologiczny, jeśli na rysunku przedstawiono przede wszystkim moment rozpoczęcia pracy i przygotowania wejścia liny. Typowym błędem jest uznanie, że każdy widoczny ślad nacięcia oznacza od razu cięcie w danym kierunku, bez rozróżnienia, czy to dopiero przygotowanie wrębu.

"Odcięcie monolitu od calizny" odnosi się do fazy końcowej, gdy blok jest już prawie w pełni odseparowany i wykonywane są cięcia domykające, skutkujące fizycznym oddzieleniem monolitu od złoża. Jeśli przedstawiony moment nie pokazuje stanu końcowego (pełnego odspojenia), wybór tej odpowiedzi wynika zwykle z mylenia celu operacji z samym faktem wykonywania cięć.

Na egzaminie warto zapamiętać: wrąb = przygotowanie początku i prowadzenie cięcia, natomiast odcięcie monolitu = finalne oddzielenie bloku od calizny. Kierunek nacięcia (poziomy/pionowy) jest ważny, ale nie zawsze jest nazwą fazy nadrzędnej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wrąb to początkowe nacięcie (rowek) wykonywane w skale, które ułatwia rozpoczęcie cięcia i stabilne prowadzenie liny diamentowej. Dzięki wrębowi wyznacza się miejsce wejścia narzędzia oraz ogranicza ryzyko ześlizgiwania się liny i niekontrolowanego "uciekania" płaszczyzny cięcia.
Wrąb zwykle wygląda jak krótsze, inicjujące nacięcie przygotowujące start cięcia, a nie jako długie przejście przez cały blok. Wcięcie poziome odnosi się do cięcia prowadzonego w poziomie na zaplanowanej głębokości. Kluczowe jest pytanie: czy rysunek pokazuje przygotowanie wejścia liny, czy już właściwe cięcie w danym kierunku.
Wrąb poprawia kontrolę procesu: stabilizuje tor pracy liny, zmniejsza ryzyko uszkodzeń (np. nierównego startu cięcia) i pomaga utrzymać zaplanowaną płaszczyznę odcięcia. W praktyce wpływa na jakość pozyskanego bloku, ogranicza straty materiału i może skrócić czas operacji, bo cięcie przebiega bardziej przewidywalnie.
O odcięciu monolitu od calizny mówi się wtedy, gdy wykonano już kluczowe płaszczyzny cięcia i blok jest finalnie oddzielany od złoża. To etap "domknięcia" procesu, po którym monolit można bezpiecznie odspoić i przystąpić do dalszych prac (np. przemieszczenia, obróbki, zabezpieczenia).
Calizna to nienaruszona, "macierzysta" część skały lub złoża, która pozostaje w górotworze przed urabianiem i oddzieleniem urobku/bloku. W kontekście bloków kamiennych odcięcie monolitu od calizny oznacza oddzielenie pozyskiwanego bloku od reszty masywu skalnego.
Najczęściej myli się nazwy etapów z opisem kierunku cięcia, np. traktując "wcięcie poziome" jako synonim fazy przygotowawczej. Pomyłki biorą się też z nieuwzględniania celu operacji: wrąb to start i prowadzenie, a odcięcie monolitu to etap końcowy, gdy blok jest już prawie w pełni odseparowany.
Nie zawsze. Czasem są to po prostu różne przejścia cięcia w ramach jednej technologii pozyskania bloku, a nazwy "fazy" zależą od tego, jak w danym zakładzie opisuje się proces. Na egzaminie warto trzymać się logiki: etap definiuje cel (przygotowanie, prowadzenie, oddzielenie), a nie tylko kierunek ruchu cięcia.
Piła linowa diamentowa wykorzystuje stalową linę z segmentami diamentowymi, która porusza się z dużą prędkością po prowadnicach i ściera skałę w miejscu kontaktu. Cięcie realizuje się poprzez kontrolowane prowadzenie liny po wyznaczonej płaszczyźnie. W praktyce wymaga przygotowania toru pracy i odpowiedniego rozpoczęcia cięcia (np. przez wykonanie wrębu).
Najważniejsze są: miejsce rozpoczęcia cięcia (czy widać tylko start/nacięcie), długość i przebieg śladu cięcia (czy przechodzi przez cały blok), oraz stopień oddzielenia monolitu od masywu. Jeśli blok nie jest jeszcze wyraźnie odseparowany, zwykle nie jest to etap końcowego odcięcia od calizny.
Ucz się etapów procesu wraz z typowymi celami każdego etapu (start/prowadzenie/oddzielenie). Przećwicz rozpoznawanie faz na schematach: zaznacz, gdzie byłby wrąb, gdzie cięcie poziome/pionowe, a gdzie cięcie domykające. Na egzaminie czytaj pytanie uważnie: często testuje nazwę fazy, a nie sam kierunek nacięcia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 50% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wykonanie wrębu to etap przygotowawczy polegający na wytworzeniu początkowego nacięcia/rowka, który prowadzi linę i wyznacza płaszczyznę dalszego cięcia.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii eksploatacji odkrywkowej oraz urabiania skał
  • Instrukcje stanowiskowe i DTR urządzeń do cięcia liną diamentową stosowanych w zakładzie
  • Materiały dydaktyczne o procesie pozyskiwania bloków w kamieniołomach (schematy etapów cięcia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego