Choroba niedokrwienna serca (ChNS) wiąże się najczęściej z miażdżycą tętnic wieńcowych. W praktyce opieki nad osobą starszą ważne jest rozpoznawanie klasycznych czynników ryzyka, ponieważ są one częste u seniorów i w dużej części modyfikowalne (można je ograniczać leczeniem i zmianą stylu życia).
Odpowiedź "Podwyższony poziom cholesterolu, nadciśnienie tętnicze, palenie tytoniu." jest prawidłowa, bo obejmuje trzy najlepiej udokumentowane czynniki zwiększające ryzyko rozwoju miażdżycy i zdarzeń wieńcowych:
- podwyższony cholesterol (w praktyce klinicznej kluczowe są frakcje aterogenne, szczególnie LDL),
- nadciśnienie tętnicze, które uszkadza śródbłonek i przyspiesza zmiany miażdżycowe,
- palenie tytoniu, nasilające stan zapalny, zaburzenia krzepnięcia i skurcz naczyń.
Pozostałe propozycje są błędne, bo każda zawiera co najmniej jeden element niepasujący do "grupy czynników zwiększających ryzyko" wprost:
- "Obniżony poziom cholesterolu, otyłość, długotrwały stres." – otyłość może zwiększać ryzyko, ale obniżony cholesterol nie jest typowym czynnikiem ryzyka ChNS, więc cały zestaw nie jest poprawny.
- "Siedzący tryb życia, młody wiek, zwiększone spożycie tłuszczów roślinnych." – siedzący tryb życia jest niekorzystny, jednak młody wiek sam w sobie nie zwiększa ryzyka ChNS (ryzyko rośnie wraz z wiekiem), a "tłuszcze roślinne" to zbyt ogólne określenie, które nie musi oznaczać czynnika ryzyka.
- "Zwiększona aktywność fizyczna, nieprawidłowe odżywianie, nadciśnienie tętnicze." – nadciśnienie i nieprawidłowa dieta mogą zwiększać ryzyko, ale zwiększona aktywność fizyczna jest czynnikiem ochronnym, więc zestaw jako całość odpada.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie brzmi o "grupę czynników zwiększających ryzyko", sprawdź, czy każdy element zestawu jest czynnikiem ryzyka. Jedna "ochronna" pozycja w grupie dyskwalifikuje odpowiedź.
