KWALIFIKACJA OGR4 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 19.
Którą instytucję należy skonsultować w sprawie legalności wykorzystania w projekcie roślin objętych ochroną gatunkową?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska jest właściwa do spraw zezwoleń na odstępstwa od zakazów dotyczących gatunków roślin chronionych. Inspekcja Ochrony Środowiska prowadzi głównie kontrolę i monitoring, a nie wydaje takich zezwoleń. Pozostałe instytucje nie mają kompetencji w tym zakresie.

Pełne wyjaśnienie:

W Polsce wykorzystanie roślin objętych ochroną gatunkową (np. ich pozyskanie, przeniesienie, niszczenie, uszkadzanie lub ingerencja w siedliska) co do zasady podlega zakazom, a legalne działanie często wymaga uzyskania zezwolenia na odstępstwo od zakazów.

Właściwą instytucją do uzyskania informacji oraz prowadzenia spraw dotyczących takich zezwoleń jest Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (RDOŚ). Wynika to z przepisów dotyczących właściwości organów w sprawach odstępstw wobec gatunków chronionych. W praktyce oznacza to, że technik architektury krajobrazu powinien skontaktować się z RDOŚ jeszcze na etapie koncepcji, zanim zaplanuje prace mogące naruszyć zakazy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Centralne Biuro Antykorupcyjne zajmuje się zwalczaniem korupcji i przestępczości gospodarczej, a nie ochroną gatunkową roślin ani wydawaniem zezwoleń środowiskowych.
  • Ministerstwo Finansów odpowiada za finanse publiczne i system podatkowy; nie prowadzi postępowań o odstępstwa od zakazów wobec gatunków chronionych.
  • Urząd Komunikacji Elektronicznej jest organem regulacyjnym w obszarze rynku telekomunikacyjnego i nie ma kompetencji w zakresie ochrony przyrody.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy "legalności" działań wobec gatunków chronionych, szukaj organu wydającego decyzję administracyjną (RDOŚ/GDOŚ), a nie inspekcji zajmującej się kontrolą i monitoringiem przestrzegania przepisów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ochrona gatunkowa roślin to zestaw zakazów i ograniczeń dotyczących określonych gatunków (np. zakaz zrywania, niszczenia, pozyskiwania). Jej celem jest zachowanie populacji i siedlisk. W praktyce projektowej wymusza dobór legalnego materiału roślinnego i często konsultację z organem ochrony środowiska.
Co do zasady właściwa jest Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (RDOŚ), bo prowadzi sprawy zezwoleń na odstępstwa od zakazów wobec gatunków chronionych. Gdy sprawa ma szerszy zakres (ponadregionalny), właściwa może być także Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska.
Inspekcja Ochrony Środowiska (IOŚ/GIOŚ) ma przede wszystkim funkcje kontrolne i monitoringowe: sprawdza przestrzeganie przepisów i stan środowiska. Zezwolenia na odstępstwa od zakazów to zadanie organów prowadzących postępowania administracyjne (najczęściej RDOŚ), a nie inspekcji.
Odstępstwo jest potrzebne, gdy planowane działania mogłyby naruszyć zakazy ochrony gatunkowej, np. pozyskanie, przesadzanie z natury, uszkodzenie lub zniszczenie roślin chronionych albo ingerencja w ich siedliska. Zasadą jest uzyskanie decyzji przed rozpoczęciem prac terenowych.
Najczęściej przydadzą się: wykaz gatunków (nazwa), opis planowanych działań, lokalizacja (działka/teren), termin prac, uzasadnienie celu oraz informacja o alternatywach. Im precyzyjniej opiszesz wpływ na rośliny i siedlisko, tym łatwiej uzyskać jednoznaczną interpretację i wskazówki co do wniosku.
To zależy od gatunku i okoliczności. Posiadanie roślin z legalnego źródła nie zawsze rozwiązuje problem, jeśli działania w terenie naruszają zakazy (np. niszczenie siedliska). Dlatego w praktyce warto skonsultować plan z RDOŚ i potwierdzić, czy w danym przypadku potrzebne jest zezwolenie.
Najczęściej myli się organ wydający zezwolenia (RDOŚ/GDOŚ) z instytucją kontrolną (IOŚ), wybiera się "pierwszą z brzegu" instytucję związaną ze środowiskiem albo zakłada się, że wystarczy zgoda inwestora. Błędem jest też planowanie działań bez konsultacji jeszcze przed etapem realizacji.
RDOŚ to organ administracji zajmujący się ochroną przyrody i ocenami oddziaływania na środowisko w skali regionalnej. Działa na obszarze województwa i prowadzi postępowania administracyjne, m.in. związane z odstępstwami od zakazów wobec gatunków chronionych.
Ryzykujesz wstrzymanie prac, obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego oraz odpowiedzialność administracyjną lub inną przewidzianą przepisami. Dla wykonawcy i projektanta oznacza to także koszty, opóźnienia i spór z inwestorem. Najbezpieczniej potwierdzić legalność z właściwym organem przed realizacją.
Ucz się przez porównanie ról: RDOŚ/GDOŚ = decyzje i zezwolenia, IOŚ = kontrola i monitoring. Na egzaminie zwracaj uwagę na słowa "zezwolenie", "odstępstwo", "legalność" – to sygnał, że chodzi o organ prowadzący postępowanie administracyjne, a nie o instytucję branżową.
info

Około 66% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska jest właściwa do spraw zezwoleń na odstępstwa od zakazów dotyczących gatunków roślin chronionych."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, art. 56 ust. 4, Dz.U. 2024 poz. 1478 (t.j.)

Materiały:

  • Tekst jednolity ustawy o ochronie przyrody (dział dotyczący odstępstw od zakazów)
  • Materiały informacyjne RDOŚ o zezwoleniach na odstępstwa od zakazów wobec gatunków chronionych
  • Serwis informacyjny administracji publicznej opisujący procedurę uzyskania zezwolenia (np. portal usługowy państwa)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego