Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CES2 - STYCZEŃ 2020



PYTANIE NR 33.
Którą metodą ozdobiono wazon szklany przedstawiony na rysunku?
Ilustracja przedstawia szklany wazon ozdobiony metodą rytowania reliefowego, co jest odpowiedzią na pytanie egzaminacyjne
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rytowanie reliefowe polega na mechanicznym wycinaniu w szkle zagłębień dających wyczuwalny i widoczny efekt płytkiego "reliefu" oraz ostrzejsze krawędzie motywu.
Kalkomania i malowanie tworzą warstwę barwną na powierzchni, a rytowanie ornamentowe akcentuje głównie liniowy rysunek bez wrażenia reliefu.

Pełne wyjaśnienie:

W metodach dekoracji szkła kluczowe jest odróżnienie, czy wzór jest nałożony (warstwa farby/zdobienia) czy wykonany w materiale przez ubytek szkła. Odpowiedź "Rytowania reliefowego." jest poprawna, gdy dekor wygląda na wykonany przez mechaniczne usunięcie szkła tak, że powstają zagłębienia i wyczuwalna faktura, a krawędzie motywu mogą być wyraźne i "rzeźbione".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do takiego efektu:

  • "Kalkomanii." – kalkomania to przeniesienie gotowego nadruku/obrazu na podłoże. Zwykle daje efekt cienkiej warstwy na powierzchni (motyw "leży" na szkle), a nie ubytku materiału. Charakterystyczne są jednolite pola barwne lub kontury wynikające z nadruku, bez wrażenia zagłębienia.
  • "Malowania." – malowanie na szkle tworzy warstwę farby (czasem z wyczuwalną grubością), ale nie jest to wcinanie się w szkło. W malowaniu typowe są pociągnięcia pędzla, krycie i barwa; przy rycie reliefowym dominują efekty światłocienia wynikające z załamania światła na wyżłobieniach.
  • "Rytowania ornamentowego." – ornamentowe rycie kojarzy się częściej z dekoracją głównie liniową (rysunek/ornament z nacięć), bez mocnego wrażenia "rzeźbienia" powierzchni. Jeśli na wyrobie widać bardziej przestrzenny efekt, bliższy płytkiemu reliefowi, właściwsze jest określenie reliefowe.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odpowiedz sobie na pytanie "czy dekor jest w szkle (ubytek) czy na szkle (warstwa)?" Dopiero potem wybieraj między odmianami rytu (reliefowy vs ornamentowy), zwracając uwagę na głębię, fakturę i sposób prowadzenia krawędzi wzoru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest rytowanie reliefowe na szkle?
Rytowanie reliefowe to mechaniczne usuwanie fragmentów szkła tak, aby uzyskać zagłębienia i efekt przestrzenny (płytki relief). Dekor nie jest warstwą farby, tylko wynikiem ubytku materiału, co daje charakterystyczny światłocień i wyczuwalną fakturę.
Jak rozpoznać na wyrobie szklanym, że dekor jest ryty, a nie malowany?
Dekor ryty zwykle ma wyraźne krawędzie i wygląda jak wykonany w materiale (zagłębienia/zmiana faktury). Malowanie tworzy warstwę na powierzchni: widać barwę, krycie, czasem ślady pędzla, ale bez typowego "wyżłobienia" szkła.
Dlaczego kalkomania na szkle wygląda inaczej niż rytowanie?
Kalkomania przenosi gotowy nadruk, więc motyw "leży" na powierzchni jak cienka warstwa. Rytowanie powstaje przez nacięcia lub ubytek szkła, dlatego daje efekt faktury i załamywania światła na krawędziach. To dwie różne technologie i ślady są inne.
Jakie są typowe cechy rytowania ornamentowego?
Rytowanie ornamentowe najczęściej daje efekt dekoracji liniowej: nacięcia układają się w wzór/ornament, ale bez silnego wrażenia trójwymiarowości. Kluczowa jest obserwacja, czy motyw jest bardziej "rysunkiem z linii", czy ma wyraźną głębię i relief.
Która metoda zdobienia szkła jest najtrwalsza w eksploatacji?
Zwykle trwalsze są dekoracje wykonane przez ubytek materiału (różne odmiany rytu/grawerowania), bo nie ma warstwy farby do starcia. Dekory malowane lub z kalkomanii mogą z czasem się wycierać lub odpryskiwać, zależnie od technologii utrwalenia.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy rozpoznawaniu metod zdobienia szkła na egzaminie?
Najczęstszy błąd to skupienie się na samym motywie (kwiat, ornament), a nie na sposobie wykonania. Uczniowie mylą też pojęcia "ornamentowe" i "reliefowe", bo brzmią podobnie. Pomaga pytanie kontrolne: warstwa na szkle czy ubytek szkła?
Czy rytowanie reliefowe zawsze oznacza głębokie żłobienia?
Nie. "Relief" w praktyce może być płytki, ale ważne jest wrażenie przestrzenności i modelowania powierzchni, a nie tylko cienka linia. Nawet niewielkie zagłębienia mogą dawać mocny efekt optyczny przez załamanie światła na krawędziach.
Jak odróżnić kalkomanię od malowania na szkle?
Kalkomania wygląda jak równy nadruk: jednolite pola, ostre kontury typowe dla druku, powtarzalność motywu. Malowanie częściej ujawnia ręczne wykonanie: nieregularność pociągnięć, różne krycie farby, subtelne przejścia, czasem grubsze miejsca na krawędziach.
Gdzie w przemyśle szklarskim stosuje się rytowanie wyrobów?
Rytowanie stosuje się m.in. do zdobienia wazonów, kieliszków, pater i elementów dekoracyjnych, gdy oczekuje się efektu "szlachetnego" grawerunku oraz wysokiej trwałości. Może być wykonywane ręcznie lub maszynowo, zależnie od skali produkcji.
Jak przygotować się do zadań z rozpoznawania dekoracji szkła?
Najlepiej uczyć się na porównaniach zdjęć i próbek: obok siebie ryty, malowanie i kalkomania. Ćwicz opisywanie cech: faktura, krawędzie, głębia, jednolitość barwy. Na egzaminie najpierw oceniaj "warstwa czy ubytek", potem dopiero wybieraj nazwę techniki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Rytowanie reliefowe polega na mechanicznym wycinaniu w szkle zagłębień dających wyczuwalny i widoczny efekt płytkiego "reliefu" oraz ostrzejsze krawędzie motywu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Kalkomania" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Kalkomania (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Grawerowanie" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Grawerowanie (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Szkło" (sekcje dot. obróbki i właściwości) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Szk%C5%82o (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii szkła oraz zdobnictwa szklarskiego (działy: dekoracje na zimno, grawerowanie/rytownictwo)
  • Katalogi przykładowych wyrobów dekorowanych (porównanie kalkomanii, malowania i rytu)
  • Instrukcje stanowiskowe i materiały szkoleniowe zakładów szklarskich dotyczące metod zdobienia
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego