W tego typu zadaniu sprawdza się umiejętność odczytania kosztorysu oraz prawidłowego wyliczenia kwoty brutto, czyli kwoty, którą klient faktycznie zapłaci.
Najpierw trzeba ustalić, jak kosztorys prezentuje dane:
- czy podaje wartości netto i osobno podatek (np. VAT) – wtedy brutto powstaje przez doliczenie podatku,
- czy podaje wartości już brutto – wtedy brutto to po prostu suma wszystkich pozycji,
- czy występują dodatkowe elementy ceny (np. transport, montaż, projekt, wynajem, opłaty manipulacyjne), które łatwo pominąć.
Następnie wykonuje się obliczenia: sumuje się wszystkie pozycje zgodnie z kosztorysem (z uwzględnieniem ilości, stawek i wartości częściowych). Jeżeli kosztorys jest w netto, to na końcu dolicza się podatek według stawki podanej w kosztorysie i otrzymuje wartość brutto.
Dlaczego odpowiedź "6 088,50 zł" jest właściwa? Jest to wartość odpowiadająca pełnej sumie do zapłaty, po uwzględnieniu wszystkich składników kosztorysu oraz właściwego przejścia z netto na brutto (albo zsumowania pozycji brutto, jeśli kosztorys tak je prezentuje).
Pozostałe odpowiedzi typowo wynikają z częstych pomyłek:
- "5 500,00 zł" może odpowiadać sumie części pozycji lub kwocie przed doliczeniem podatku/narzutów.
- "4 950,00 zł" często jest efektem policzenia tylko materiałów albo tylko jednej sekcji kosztorysu (np. bez robocizny, transportu lub montażu).
- "6 765,00 zł" bywa skutkiem podwójnego doliczenia podatku albo błędu w przemnożeniu ilości przez cenę jednostkową.
Wskazówka egzaminacyjna: wykonuj obliczenia w dwóch krokach (suma netto / suma pozycji, a dopiero potem brutto) i zaokrąglaj na końcu do 1 grosza. Zmniejsza to ryzyko błędów rachunkowych.