Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM5 - STYCZEŃ 2025



PYTANIE NR 16.
Która z liczb jest zapisem w kodzie BCD 8421?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kod BCD 8421 zapisuje każdą cyfrę dziesiętną w osobnej tetradzie (4 bity) i dopuszcza tylko wartości 0000–1001.
W ciągu 01100110 tetrady to 0110 i 0110, czyli cyfry 6 i 6. Pozostałe odpowiedzi zawierają tetrady typu 1010–1111, które w BCD są niedozwolone.

Pełne wyjaśnienie:

Kod BCD 8421 (Binary-Coded Decimal) służy do zapisu liczb dziesiętnych tak, aby każda cyfra dziesiętna była zakodowana oddzielnie w 4 bitach. Nazwa "8421" oznacza wagi bitów w tetradzie: 8, 4, 2 i 1. To nie jest "liczba do zakodowania", tylko opis sposobu interpretacji bitów.

Aby sprawdzić, czy dany 8-bitowy zapis jest BCD 8421, wykonuje się prosty test:

  • dzielimy ciąg na tetrady po 4 bity,
  • sprawdzamy, czy każda tetrada mieści się w zakresie od 0000 do 1001 (czyli 0–9),
  • jeśli pojawia się tetrada z zakresu 1010–1111, zapis nie jest poprawnym BCD.

Odpowiedź "01100110" dzieli się na tetrady: 0110 oraz 0110. Kod 0110 oznacza cyfrę dziesiętną 6, więc całość reprezentuje liczbę 66 w BCD. Obie tetrady są dozwolone, dlatego ten zapis jest poprawny.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "11101110" zawiera tetradę 1110, czyli wartość 14 – niedozwolona w BCD.
  • "10101010" ma tetrady 1010 i 1010, czyli wartość 10 – również niedozwolona w BCD.
  • "11001100" zawiera tetradę 1100 (12) – niedozwolona w BCD.

W praktyce to rozróżnienie jest istotne, bo wiele układów (np. obsługa wyświetlaczy lub prostych liczników) oczekuje danych w BCD. Najczęstsza pułapka na egzaminie to potraktowanie odpowiedzi jak "zwykłej" liczby binarnej zamiast zestawu dwóch cyfr dziesiętnych zakodowanych w tetradach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest kod BCD 8421 i do czego służy?
Kod BCD 8421 to sposób zapisu cyfr dziesiętnych w postaci binarnej, gdzie każda cyfra 0–9 zajmuje 4 bity. Ułatwia to współpracę z układami wyświetlającymi liczby (np. 7-seg) i pozwala zachować strukturę dziesiętną bez przeliczania całej liczby na binarną.
Dlaczego w BCD 8421 nie wolno używać tetrad 1010–1111?
W BCD jedna tetrada ma reprezentować jedną cyfrę dziesiętną. Cyfry dziesiętne kończą się na 9, więc dozwolone są tylko kody od 0000 do 1001. Tetrady 1010–1111 oznaczają wartości 10–15, czyli nie są cyframi dziesiętnymi i są traktowane jako kombinacje niedozwolone.
Jak szybko sprawdzić, czy zapis 8-bitowy jest poprawnym BCD?
Podziel zapis na dwie tetrady po 4 bity (np. xxxx yyyy). Następnie sprawdź, czy każda tetrada jest w zakresie 0000–1001. Jeśli choć jedna tetrada zaczyna się od 1010 lub jest większa (do 1111), to taki zapis nie jest poprawnym kodem BCD 8421.
Co oznacza "8421" w nazwie kodu BCD 8421?
"8421" to wagi bitów w 4-bitowej tetradzie: pierwszy bit ma wagę 8, kolejny 4, potem 2 i 1. Dzięki temu tetrada 0110 oznacza 4+2=6. To częsta pułapka: 8421 nie jest liczbą, którą trzeba zakodować, tylko opisem sposobu interpretacji bitów.
Jaka jest różnica między liczbą 66 w binarnym a w BCD?
W zapisie binarnym 66 to jedna liczba przedstawiona w systemie dwójkowym (inna postać niż w BCD). W BCD 66 zapisuje się jako dwie cyfry: "6" i "6", czyli 0110 0110. BCD koduje cyfry, a nie całą wartość jako jeden ciąg w systemie binarnym.
Czy 01100110 to poprawny zapis BCD i jaką liczbę oznacza?
Tak. Dzielimy zapis na tetrady: 0110 i 0110. Każda tetrada mieści się w zakresie 0000–1001, więc jest dozwolona. Kod 0110 odpowiada cyfrze 6, dlatego całość oznacza liczbę dziesiętną 66 zakodowaną w BCD 8421.
Jakie są typowe błędy na egzaminie dotyczące BCD 8421?
Najczęściej: (1) mylenie BCD z "czystym" binarnym i brak podziału na tetrady, (2) błędne przekonanie, że "8421" to kodowana liczba, (3) akceptowanie tetrad 1010–1111 mimo że są niedozwolone, (4) pomijanie sprawdzenia każdej tetrady osobno.
Gdzie w praktyce technik elektronik spotka się z kodem BCD?
BCD spotyka się m.in. w prostych układach licznikowych, w systemach z wyświetlaczami siedmiosegmentowymi, w zegarach czasu rzeczywistego oraz w urządzeniach pomiarowych, które przechowują lub przesyłają wartości jako cyfry dziesiętne. Ułatwia to wyświetlanie bez złożonych konwersji.
Jak zakodować liczbę 84 w BCD 8421?
W BCD kodujesz osobno każdą cyfrę: "8" i "4". Cyfra 8 to tetrada 1000, a cyfra 4 to tetrada 0100. Zapis BCD liczby 84 to więc 1000 0100. Kluczowe jest zawsze kodowanie cyfr, a nie całej liczby naraz.
Czy każda liczba binarna da się zapisać jako BCD bez zmian?
Nie. BCD ma ograniczenie: każda tetrada musi reprezentować cyfrę 0–9. Wiele losowych ciągów bitów zawiera tetrady o wartościach 10–15, które w BCD są niedozwolone. Dlatego nie każdy zapis binarny jest poprawnym zapisem BCD; trzeba spełnić warunek poprawności tetrad.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Kod BCD 8421 zapisuje każdą cyfrę dziesiętną w osobnej tetradzie (4 bity) i dopuszcza tylko wartości 0000–1001.W ciągu 01100110 tetrady to 0110 i 0110, czyli cyfry 6 i 6."

Źródła:

  • Wikipedia (EN): Binary-coded decimal – opis kodu BCD i dozwolonych tetrad 0–9, https://en.wikipedia.org/wiki/Binary-coded_decimal (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): Kod BCD – podstawy kodowania BCD i idea kodowania cyfr dziesiętnych, https://pl.wikipedia.org/wiki/Kod_BCD (dostęp: 2026-02-27)
  • All About Circuits: BCD (Binary Coded Decimal) – omówienie BCD i zakresu 0000–1001, https://www.allaboutcircuits.com/textbook/digital/chpt-12/bcd-notation/ (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki z elektroniki cyfrowej: rozdziały o kodach liczbowych (BCD, Gray, kod nadmiarowy)
  • Noty aplikacyjne i opisy układów dekoderów BCD–7-seg (np. rodziny 74xx/40xx) – część o wejściach BCD
  • Ćwiczenia: konwersja liczb dziesiętnych na BCD i wykrywanie niedozwolonych tetrad

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego