W XIX wieku w parkach i skwerach upowszechniły się ławki o konstrukcji mieszanej: drewniane listwy siedziska i oparcia łączono z odlewanymi elementami żeliwnymi. Rozpoznawalną cechą takich ławek jest bogatszy detal – krzywoliniowe profile, ozdobne boki, motywy roślinne oraz woluty. W parku zabytkowym dobór małej architektury powinien wspierać charakter epoki, a nie wprowadzać form dysharmonijnych.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź D?
Ławka D ma dekoracyjne, ciemne podpory boczne o skomplikowanym, krzywoliniowym kształcie przypominającym żeliwny odlew, z widocznymi motywami wolut i ozdobnymi stopami. Jednocześnie posiada drewniane, profilowane listwy. To zestaw cech typowych dla ławki parkowej z XIX wieku, spotykanej w historycznych założeniach ogrodowych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- A – masywne, kanciaste podpory sugerują formę modernistyczną lub późniejszą (proste bryły, brak ornamentu). Taka ławka może pasować do współczesnych aranżacji, ale nie odtwarza stylistyki XIX wieku.
- B – prosta, geometryczna konstrukcja bez ozdobników wpisuje się w minimalizm lub modernizm. W zabytkowym parku byłaby zbyt "techniczna" i pozbawiona historyzującego detalu.
- C – lekki stelaż z cienkich, giętych rur jest charakterystyczny dla rozwiązań XX wieku i wzornictwa współczesnego. Brak tu żeliwnych, odlewanych boków i historycznej ornamentyki.
Wskazówka egzaminacyjna: szukaj elementów diagnostycznych dla XIX wieku: żeliwo (odlew), ornament roślinny, krzywoliniowość, woluty oraz połączenie żeliwa z drewnem. Proste bryły, rury i geometryczna oszczędność formy zwykle oznaczają późniejsze style.
