Bilans dzieli się na aktywa (majątek) oraz pasywa (źródła finansowania: kapitał własny i zobowiązania). Pytanie dotyczy takiej operacji, która powoduje zmiany wyłącznie po stronie pasywów, czyli nie zmienia stanu majątku (aktywów), a jedynie strukturę źródeł jego finansowania.
Operacja "Spłata zobowiązania wobec dostawcy z zaciągniętego na ten cel kredytu" jest klasycznym przykładem zmiany tylko w pasywach: jednostka reguluje dług u dostawcy, ale finansuje to nowym kredytem. W efekcie maleje jedno zobowiązanie (wobec dostawcy), a rośnie inne zobowiązanie (kredyt). Suma pasywów co do zasady pozostaje bez zmian, a aktywa nie muszą się zmieniać, bo istotą jest "przesunięcie" w obrębie zobowiązań.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Zakup materiałów, za które zapłata nastąpi w przyszłości." Zwykle zwiększa aktywa (materiały) oraz pasywa (zobowiązania wobec dostawców). To jest zmiana po obu stronach bilansu, a nie wyłącznie w pasywach.
- "Spłata raty kredytu bankowego ze środków na rachunku bankowym." Zmniejsza aktywa (środki pieniężne na rachunku) i jednocześnie zmniejsza pasywa (kredyt). To również dotyczy obu stron bilansu.
- "Sprzedaż towaru za gotówkę." Powoduje zmianę w aktywach (zmiana struktury aktywów: gotówka rośnie, towar maleje). Dodatkowo może wpływać na wynik finansowy i kapitał własny, więc nie jest to czysta zmiana tylko w pasywach.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz opis "spłata X z Y", zawsze sprawdź, czy "Y" jest aktywem (np. rachunek bankowy) czy pasywem (np. nowy kredyt). Jeśli spłata jest finansowana nowym zobowiązaniem, często oznacza to zmianę wyłącznie w pasywach (zamiana długu na inny dług).