KWALIFIKACJA OGR5 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 15.
Która z wymienionych roślin warzywnych powinna być uprawiana w pierwszym roku po oborniku?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kapusta ma duże wymagania pokarmowe i bardzo dobrze wykorzystuje składniki uwalniane w pierwszym roku po zastosowaniu obornika. Warzywa korzeniowe, jak marchew, częściej uprawia się w kolejnych latach, aby ograniczyć problemy jakościowe plonu. Fasola nie wymaga tak silnego nawożenia, a cebula zwykle lepiej plonuje po przedplonach bez świeżego obornika.

Pełne wyjaśnienie:

W płodozmianie warzyw po zastosowaniu obornika w pierwszym roku zwykle planuje się gatunki, które potrafią intensywnie wykorzystać składniki pokarmowe uwalniane z nawozu organicznego (zwłaszcza azot) oraz dobrze reagują na podwyższoną żyzność i poprawę struktury gleby.

Odpowiedź "Kapusta." jest poprawna, ponieważ rośliny kapustne należą do warzyw o dużych wymaganiach pokarmowych. Świeży efekt nawożenia obornikiem (większa zasobność, lepsza pojemność wodna i aktywność biologiczna gleby) sprzyja uzyskaniu wysokiego plonu i dobrej kondycji roślin.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "Cebula." – w praktyce uprawowej cebulę często umieszcza się w zmianowaniu tak, aby nie trafiała bezpośrednio po świeżym oborniku. Zbyt intensywne nawożenie organiczne może sprzyjać nadmiernemu wzrostowi części wegetatywnych i pogorszeniu jakości przechowalniczej, a także zwiększać presję chorób w niekorzystnych warunkach.
  • "Fasola." – jako roślina strączkowa potrafi korzystać z azotu związanego dzięki symbiozie z bakteriami brodawkowymi, więc nie jest typowym "pierwszym wyborem" po oborniku. W planowaniu następstwa roślin częściej wykorzystuje się ją jako element poprawiający stanowisko dla roślin następczych.
  • "Marchew." – warzywa korzeniowe zwykle nie są polecane w pierwszym roku po oborniku, ponieważ świeże, silne nawożenie może powodować problemy jakościowe, np. rozwidlanie lub deformacje korzeni, oraz zwiększać ryzyko nadmiernego "pójścia w nać" w sprzyjających warunkach.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj zasadę, że po oborniku w pierwszym roku częściej planuje się warzywa "żarłoczne" (silnie reagujące na żyzność), a korzeniowe częściej trafiają na stanowisko w kolejnych latach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sezon uprawy bezpośrednio po zastosowaniu obornika na danym stanowisku. W tym czasie gleba ma podwyższoną zasobność w składniki pokarmowe i lepszą strukturę. Dobiera się więc gatunki, które najlepiej wykorzystują ten "świeży" efekt nawożenia organicznego.
Kapusta ma wysokie wymagania pokarmowe i intensywnie pobiera składniki z gleby. Obornik poprawia żyzność, retencję wody i aktywność biologiczną, co sprzyja wzrostowi kapusty. Dzięki temu łatwiej uzyskać wysoki plon i dobrą jakość główek.
Zwykle unika się siewu marchwi w pierwszym roku po oborniku, bo silne nawożenie organiczne może pogorszyć jakość korzeni (np. deformacje, rozwidlanie) i zwiększać problemy w uprawie. Częściej planuje się ją w kolejnych latach po nawożeniu.
Często wrażliwsze są warzywa korzeniowe, u których liczy się kształt i jakość korzenia (np. ryzyko deformacji). Reakcja zależy od gleby i dawki nawozu, ale na egzaminach zwykle przyjmuje się zasadę: po oborniku najpierw "żarłoczne", później korzeniowe.
Fasola (strączkowa) może korzystać z azotu związanego w symbiozie z bakteriami brodawkowymi, więc nie wymaga tak intensywnego "startu" nawozowego jak kapusta. W zmianowaniu bywa cenna jako przedplon poprawiający stanowisko dla roślin następczych.
W praktyce często unika się umieszczania cebuli bezpośrednio po świeżym oborniku. Zbyt wysoka zasobność w azot i "ciężkie" nawożenie organiczne mogą sprzyjać problemom z jakością i przechowywaniem oraz zwiększać ryzyko niekorzystnych efektów w zależności od warunków.
Prosty schemat to: po oborniku w pierwszym roku warzywa o dużych wymaganiach (np. kapustne), w kolejnym roku gatunki o średnich wymaganiach, a dopiero potem bardziej wrażliwe korzeniowe. Dodatkowo warto rotować rodziny botaniczne, by ograniczać choroby.
Najczęstszy błąd to założenie, że "obornik pasuje do wszystkiego" i wybór warzywa przypadkowo. Drugi błąd to mylenie roślin strączkowych z roślinami wymagającymi silnego nawożenia. Trzeci to ignorowanie wpływu nawożenia na jakość korzeni.
W wielu zaleceniach warzywa korzeniowe planuje się raczej w kolejnych latach po nawożeniu obornikiem niż bezpośrednio po nim. Ma to ograniczać problemy jakościowe korzeni i lepiej dopasować nawożenie do ich potrzeb. Dokładna kolejność zależy od gatunku i gleby.
Pomaga zasada: warzywa wytwarzające dużą masę nadziemną i plon o dużej masie zwykle mają większe potrzeby pokarmowe (np. kapustne). W pytaniach o obornik szukaj gatunków, które "lubią żyzne stanowisko" i dobrze wykorzystują nawożenie organiczne.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Kapusta ma duże wymagania pokarmowe i bardzo dobrze wykorzystuje składniki uwalniane w pierwszym roku po zastosowaniu obornika."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z warzywnictwa (działy: nawożenie organiczne, płodozmian)
  • Materiały dydaktyczne szkół rolniczych/ogrodniczych dotyczące zmianowania warzyw
  • Poradniki uprawy warzyw opisujące wymagania pokarmowe gatunków i następstwo po oborniku

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego