Analiza strukturalna sektora (pięć sił Portera) opisuje, jakie naciski kształtują atrakcyjność i rentowność branży. Klasyczny model obejmuje pięć stałych obszarów:
- rywalizację wśród istniejących konkurentów,
- zagrożenie wejściem nowych konkurentów,
- siłę przetargową nabywców,
- siłę przetargową dostawców,
- zagrożenie ze strony substytutów.
Odpowiedź "Zagrożenia ze strony substytutów." jest poprawna, ponieważ substytuty (produkty/usługi zastępcze) mogą odebrać popyt nawet wtedy, gdy w sektorze działa niewielu konkurentów. W kontekście reklamy ma to praktyczne znaczenie: komunikat, pozycjonowanie i dobór benefitów często muszą pokazywać przewagę właśnie nad rozwiązaniem zastępczym (np. inna kategoria produktu, inny sposób zaspokojenia potrzeby).
Odpowiedź "Zagrożenia ze strony konkurencji." odnosi się do realnego elementu modelu (rywalizacji konkurencyjnej), ale nie jest tożsama z "brakiem" w pięciu siłach, bo rywalizacja jest jedną z podstawowych sił. Jeśli na ilustracji uwzględniono rywalizację, nie można jej wskazać jako elementu nieuzupełnionego.
Odpowiedzi "Siły przetargowej banków." oraz "Siły przetargowej rządu." są typowymi dystraktorami: brzmią wiarygodnie (banki i państwo potrafią wpływać na rynek), ale w klasycznej analizie pięciu sił nie występują jako osobne kategorie. W modelu analizuje się siłę nabywców i dostawców, a nie konkretnych instytucji. Banki mogą być co najwyżej elementem otoczenia lub dostawcą kapitału w szerszych analizach, jednak nie stanowią odrębnej "siły" Portera.
Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj listę pięciu sił i sprawdzaj, czy dana propozycja pasuje do jednej z pięciu nazwanych kategorii, zamiast sugerować się ogólną "ważnością" podmiotu dla gospodarki.
