KWALIFIKACJA MEC5 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 27.
Który fragment programu obróbkowego opisuje ruch narzędzia z punktu 1 do 4?
Ilustracja przedstawia rysunek techniczny elementu obrabianego na tokarce, wraz z fragmentami kodu programu CNC.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawny jest wybór "Fragment A", ponieważ tylko ten fragment programu opisuje ciągły ruch narzędzia od punktu 1 do punktu 4 zgodnie z kolejnością bloków i współrzędnymi punktów. Pozostałe fragmenty zmieniają kolejność przejść, kończą ruch w innym punkcie lub używają innego typu interpolacji.

Pełne wyjaśnienie:

Aby wskazać fragment programu opisujący ruch narzędzia z punktu 1 do 4, trzeba czytać program w kolejności bloków i porównać go z oznaczonymi na rysunku punktami toru. W praktyce oznacza to sprawdzenie, czy kolejne polecenia ruchu prowadzą narzędzie od współrzędnych punktu 1, następnie do 2, 3 i końcowo do 4 (bez "skoków" do innego punktu po drodze).

Odpowiedź "Fragment A" jest poprawna, bo odpowiada wymaganej sekwencji: start w punkcie 1 i dojście do punktu 4 poprzez właściwe punkty pośrednie (lub bezpośrednio, jeśli tak pokazuje tor). Zwykle potwierdza się to po:

  • zgodności współrzędnych końca ruchu z punktem 4,
  • zgodności kierunku przejścia (1→4, a nie 4→1),
  • zgodności rodzaju ruchu z geometrią odcinka (np. linia vs łuk).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne (typowe powody):

  • "Fragment B" – często zawiera poprawne wartości, ale w innej kolejności (np. najpierw dojście do punktu 3 lub powrót do punktu 1), przez co nie opisuje ruchu 1→4.
  • "Fragment C" – bywa mylący, bo może kończyć w punkcie 4, ale prowadzi tam inną drogą (inne punkty pośrednie) albo realizuje ruch w innej płaszczyźnie/osi, więc tor nie zgadza się z przejściem 1→4 z rysunku.
  • "Fragment D" – typowo używa innego typu interpolacji (np. ruch kołowy zamiast liniowego lub odwrotnie) albo ma inne wartości końcowe, więc opisuje inny fragment konturu.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw znajdź w programie blok, w którym narzędzie jest w punkcie 1 (pozycja startowa ruchu), a potem sprawdzaj każdy kolejny blok ruchu aż do osiągnięcia punktu 4. Nie oceniaj po jednym wierszu – o poprawności decyduje cała sekwencja ruchów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sprawdź kolejność bloków ruchu i porównaj współrzędne końca każdego ruchu z punktami na rysunku. Ruch 1→4 oznacza, że po osiągnięciu punktu 1 kolejne polecenia doprowadzają narzędzie do punktu 4 (bez zmiany kolejności lub "przeskoku" do innego punktu).
To numeracja etapów przejścia narzędzia po konturze. Zwykle wskazuje, w jakiej kolejności ma być wykonany ruch (np. odcinki konturu). W zadaniach egzaminacyjnych numeracja punktów pomaga dopasować sekwencję ruchów z programu do geometrii na rysunku.
Bo dwa fragmenty programu mogą kończyć w tym samym punkcie, ale prowadzić tam inną drogą (inne punkty pośrednie) lub innym typem interpolacji. Egzamin często sprawdza zgodność całego toru, więc trzeba analizować całą sekwencję ruchów, a nie wyłącznie ostatnią linijkę.
Najczęściej są to polecenia ruchu: szybki dojazd, ruch liniowy oraz ruch po łuku (interpolacja kołowa). W zależności od sterowania mogą mieć postać funkcji G. W zadaniach porównuj nie tylko wartości osi, ale też rodzaj ruchu, bo on determinuje kształt toru.
Tak, jeśli geometria między punktem 1 a 4 jest jednym odcinkiem (np. prosta) lub jednym łukiem i nie ma punktów pośrednich wymagających zatrzymania na nich. Jeśli jednak na rysunku widać załamanie konturu, zwykle potrzebne są kolejne polecenia ruchu dla każdego odcinka.
Najczęstsze to: czytanie programu "od końca", pomijanie zmian w osi Z, mylenie ruchu szybkiego z roboczym oraz nieuwzględnianie rodzaju interpolacji (prosta vs łuk). W efekcie wybiera się fragment z podobnymi liczbami, ale opisujący inny kierunek lub inny kształt toru.
Spójrz na informację o typie interpolacji w danym bloku oraz na to, czy sterowanie wymaga dodatkowych parametrów dla łuku (np. promień lub środek). Linia ma tylko punkt końcowy w osiach, a łuk jest zdefiniowany tak, by jednoznacznie opisać krzywiznę. To kluczowe w dopasowaniu do rysunku.
Bo oś Z odpowiada za zagłębienie/wycofanie narzędzia. Fragment może poprawnie prowadzić X i Y, ale jeśli Z jest inne (np. brak bezpiecznego odjazdu), to rzeczywisty ruch nie odpowiada temu, co widać jako przejście 1→4. Na egzaminie uwzględniaj wszystkie osie.
Ćwicz na krótkich programach: wyznaczaj punkt startu, punkt końcowy i typ ruchu dla każdego bloku, a potem szkicuj tor. Dodatkowo korzystaj z symulatora CNC, bo szybciej zobaczysz, jak zmiana jednego parametru wpływa na tor. Ucz się też typowych zapisów dla danego sterowania.
Gdy oba zawierają te same punkty, lecz w innej kolejności, albo gdy jeden realizuje dojazd i odjazd (np. z bezpiecznym Z), a drugi opisuje tylko ruch roboczy. Różnice bywają subtelne, dlatego weryfikuj zgodność z rysunkiem: kolejność, kierunek, typ interpolacji i pozycję końcową.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Poprawny jest wybór "Fragment A", ponieważ tylko ten fragment programu opisuje ciągły ruch narzędzia od punktu 1 do punktu 4 zgodnie z kolejnością bloków i współrzędnymi punktów."

Źródła:

  • FANUC CNC Operator's Manual / Programming Manual (G-code), rozdziały dot. poleceń ruchu i interpolacji (G00/G01/G02/G03) – wydanie zależne od sterowania
  • Siemens SINUMERIK 840D sl / 828D – Programming Manual, część dot. programowania toru narzędzia i interpolacji

Materiały:

  • Instrukcja programowania dla używanego sterowania CNC (rozdziały o ruchach i interpolacji)
  • Ćwiczenia z czytania toru narzędzia na podstawie bloków G-kodu (G00/G01/G02/G03)
  • Materiały dydaktyczne z technologii obróbki skrawaniem i podstaw CNC dla technika mechanika

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego