KWALIFIKACJA MED12 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 3.
Który instrument ma ramiona połączone sprężyną oraz szybką blokadę zatrzaskową (typ Mathieu)?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Imadło Mathieu to igłotrzymacz o konstrukcji sprężynowej, w którym ramiona są połączone sprężyną i współpracują z mechanizmem szybkiej blokady.
Pęseta nie ma mechanizmu blokującego, a kleszczyki Peana i Kochera są instrumentami przegubowymi z zapadką, a nie typem Mathieu.

Pełne wyjaśnienie:

Instrument "imadło Mathieu" (igłotrzymacz typu Mathieu) rozpoznaje się po konstrukcji sprężynowej oraz obecności mechanizmu szybkiej blokady (zatrzasku), który pozwala utrzymać uchwyt w stałej pozycji bez ciągłego zacisku dłoni. To odróżnia je od wielu innych narzędzi spotykanych w instrumentarium.

Dlaczego "imadło Mathieu" jest poprawne?
W opisie typu Mathieu kluczowe są: ramiona pracujące sprężyście (sprężyna) oraz element blokujący/zatrzask. Takie cechy odpowiadają funkcji igłotrzymacza: pewne utrzymanie igły podczas szycia i możliwość kontrolowanego zwalniania.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "pęseta chirurgiczna" ma prostą budowę sprężynową, ale nie posiada blokady – zacisk zależy wyłącznie od nacisku palców. Brak mechanizmu zatrzaskowego jest tu cechą rozstrzygającą.
  • "kleszczyki Peana" to narzędzie zaciskowe do tamowania krwawienia; typowo jest przegubowe i działa na zasadzie dźwigni z zapadką, a nie na zasadzie sprężynowego igłotrzymacza typu Mathieu.
  • "kleszczyki Kochera" również są instrumentem zaciskowym, z reguły przegubowym, często z dodatkowymi cechami roboczymi szczęk, ale nie są klasyfikowane jako sprężynowe imadło typu Mathieu z szybką blokadą.

Wskazówka do nauki pod MED.12: przy identyfikacji narzędzi myśl o dekontaminacji: elementy ruchome (sprężyna, blokada, szczęki) tworzą miejsca trudnodostępne i wymagają szczególnej uwagi przy myciu, płukaniu i kontroli czystości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Imadło Mathieu (igłotrzymacz typu Mathieu) to narzędzie do stabilnego trzymania igły chirurgicznej podczas szycia. Ma szczęki robocze oraz mechanizm blokujący, który utrzymuje zacisk bez stałego nacisku dłoni. W sterylizacji ważne jest dokładne doczyszczenie szczęk i mechanizmu blokady.
Najłatwiej szukać dwóch cech: konstrukcji sprężynowej (ramiona pracują sprężyście) oraz szybkiej blokady/zatrzasku. To odróżnia Mathieu od pęset (brak blokady) i od wielu kleszczyków hemostatycznych, które są przegubowe i mają klasyczną zapadkę.
Pęseta jest narzędziem chwytającym opartym na sprężystości ramion: siła chwytu zależy od nacisku palców i łatwo ją kontrolować w sposób ciągły. Mechanizm blokady utrudniałby szybkie "puszczenie" tkanek lub materiału. Dlatego pęseta zwykle nie ma zatrzasku ani zapadki.
Szybka blokada to mechanizm zatrzaskowy, który pozwala zablokować narzędzie w określonej pozycji i utrzymać stały zacisk bez wysiłku dłoni. W praktyce sterylizacji jest to miejsce trudnodostępne: wymaga dokładnego mycia i kontroli, bo w szczelinach może zalegać zanieczyszczenie.
Najbardziej problematyczne są: szczęki (zębkowanie), obszar sprężyny/łączenia ramion oraz elementy blokady (zatrzask). To strefy z mikroszczelinami, gdzie łatwo zatrzymują się resztki organiczne i wilgoć. W CSSD należy je płukać, szczotkować i dokładnie osuszać przed sterylizacją.
Mogą mieć mechanizm utrzymujący zacisk (często w formie zapadki), ale konstrukcyjnie są to zwykle instrumenty przegubowe (dźwigniowe), a nie sprężynowe typu Mathieu. Na egzaminie kluczowe jest powiązanie "sprężyna + szybka blokada + typ Mathieu" z igłotrzymaczem, a nie z kleszczykami hemostatycznymi.
Pęseta ma prostą, sprężynującą budowę i chwyta przez zbliżanie dwóch ramion; nie ma z reguły mechanizmu blokady. Igłotrzymacz (np. Mathieu) ma wyraźne szczęki do trzymania igły oraz element blokujący utrzymujący zacisk. W dekontaminacji igłotrzymacz ma więcej stref krytycznych do mycia.
Zawsze podczas mycia i suszenia instrumentów sprężynowych: sprężyna może tworzyć szczeliny, w których zostaje woda i zabrudzenia. To zwiększa ryzyko korozji i nieskutecznej dekontaminacji. W praktyce stosuje się dokładne płukanie, właściwe ułożenie w koszu i kontrolę ruchu elementów po procesie.
Bo dekontaminacja zależy od konstrukcji instrumentu: przeguby, zapadki, sprężyny i szczęki wymagają innych technik doczyszczania niż proste powierzchnie. Na egzaminie sprawdza się umiejętność rozpoznania instrumentu i wskazania miejsc krytycznych, co przekłada się na bezpieczeństwo pacjenta i trwałość narzędzi.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi na podstawie samej nazwy (np. "pęseta" jako najbardziej znana) bez sprawdzenia cech konstrukcyjnych w treści. Drugi błąd to utożsamianie każdej blokady z każdym typem narzędzia. Warto czytać słowa-klucze: sprężyna, przegub, zapadka, zatrzask, szczęki.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Imadło Mathieu to igłotrzymacz o konstrukcji sprężynowej, w którym ramiona są połączone sprężyną i współpracują z mechanizmem szybkiej blokady."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Igłotrzymacz" – opis instrumentu do trzymania igły, https://pl.wikipedia.org/wiki/Ig%C5%82otrzymacz (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (EN): "Mathieu needle holder" – charakterystyka typu Mathieu, https://en.wikipedia.org/wiki/Mathieu_needle_holder (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Pęseta" – ogólny opis pęsety jako narzędzia chwytającego, https://pl.wikipedia.org/wiki/P%C4%99seta (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Atlas/instrukcja instrumentarium chirurgicznego używanego w CSSD
  • Karty charakterystyki i instrukcje producentów dla igłotrzymaczy typu Mathieu
  • Materiały dydaktyczne z zakresu dekontaminacji narzędzi wielorazowych (elementy krytyczne do mycia)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego