KWALIFIKACJA SPO3 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 39.
Który przedmiot ortopedyczny powinien wskazać opiekun mieszkańcowi z zaburzeniami równowagi, w celu ułatwienia mu samodzielnego poruszania się po pomieszczeniach placówki?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Balkonik zapewnia najszerszą i najbardziej stabilną podstawę podparcia podczas chodzenia, dlatego jest typowym wyborem przy zaburzeniach równowagi w pomieszczeniach. Trójnóg oraz kule (pachowa i łokciowa) dają mniejsze podparcie i zwykle wymagają lepszej koordynacji oraz siły kończyn górnych.

Pełne wyjaśnienie:

W zaburzeniach równowagi kluczowe jest zwiększenie stabilności i ograniczenie ryzyka upadku podczas przemieszczania się po korytarzach i pomieszczeniach placówki. Odpowiedź "Balkonik." jest właściwa, ponieważ balkonik (chodzik) daje użytkownikowi największą powierzchnię podparcia spośród wymienionych opcji oraz umożliwia stopniowe przenoszenie ciężaru ciała i kontrolę tempa chodu.

Dlaczego pozostałe propozycje nie są najlepszym wyborem w opisanej sytuacji?

  • "Trójnóg." może poprawiać stabilność w porównaniu z pojedynczą laską, ale wciąż zapewnia mniejszą bazę podparcia niż balkonik. U osoby z wyraźnymi zaburzeniami równowagi może nie dać wystarczającego poczucia bezpieczeństwa.
  • "Kulę pachową." stosuje się często przy znacznym odciążaniu kończyny dolnej (np. po urazach), jednak jej skuteczne użycie wymaga dobrej koordynacji, siły w obręczy barkowej i prawidłowej techniki. Sama w sobie nie zwiększa bazy podparcia tak jak balkonik.
  • "Kulę łokciową." również wymaga sprawnej kontroli ruchu i równowagi oraz odpowiedniej techniki chodu. Przy dominującym problemie z równowagą bywa mniej korzystna niż rozwiązanie zapewniające szersze podparcie.

W praktyce opiekun powinien dodatkowo zwrócić uwagę na dopasowanie wysokości sprzętu, stan gumowych końcówek, brak przeszkód na trasie (progi, dywaniki) oraz na to, czy podopieczny rozumie zasady bezpiecznego użytkowania. W razie wątpliwości dobór sprzętu warto skonsultować z fizjoterapeutą, aby dopasować pomoc do realnych możliwości mieszkańca.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Balkonik to pomoc do chodzenia zapewniająca szeroką podstawę podparcia. W DPS służy do bezpieczniejszego przemieszczania się po pokojach i korytarzach, szczególnie gdy podopieczny ma problemy z równowagą lub boi się upadku. Ułatwia utrzymanie stabilności i kontrolę tempa chodu.
Balkonik zwykle daje większą stabilność, bo opiera się na większej liczbie punktów podparcia niż kula. Kula łokciowa może pomagać w odciążaniu lub lekkiej asekuracji, ale wymaga lepszej koordynacji i kontroli postawy. Przy zaburzeniach równowagi większa baza podparcia jest kluczowa.
Typowe błędy to: dobór zbyt "lekkiej" pomocy (np. kuli zamiast balkonika), ustawienie niewłaściwej wysokości, brak kontroli stanu gumowych końcówek, ignorowanie progów i dywaników oraz brak nauki prawidłowej techniki. Skutkiem bywa większe ryzyko potknięcia i upadku.
Wysokość należy dopasować tak, by podopieczny mógł trzymać uchwyty z ugięciem łokci około 15–30° i bez unoszenia barków. Zbyt niski balkonik wymusza pochylanie, a zbyt wysoki pogarsza kontrolę i obciąża barki. Warto sprawdzić ustawienie w butach, w których podopieczny chodzi.
Nie zawsze. Trójnóg daje stabilniejsze podparcie niż laska, ale zwykle mniejsze niż balkonik. Jeżeli zaburzenia równowagi są wyraźne, podopieczny może nadal chwiać się i tracić kontrolę postawy. O wyborze decyduje poziom samodzielności, siła rąk oraz zalecenia specjalisty.
Kulę pachową częściej stosuje się wtedy, gdy trzeba znacznie odciążyć kończynę dolną (np. po urazie) i podopieczny potrafi opanować technikę chodu z kulami. Nie jest to zwykle pierwsza propozycja tylko na zaburzenia równowagi, bo wymaga dobrej koordynacji i może męczyć obręcz barkową.
Opiekun powinien zadbać o drożną trasę (usunąć dywaniki, przewody, progi), sprawdzić stan nakładek antypoślizgowych, dopilnować prawidłowej regulacji wysokości i nauczyć zasad: najpierw przestawić balkonik, potem wykonać krok. Ważna jest też asekuracja przy zmianie kierunku.
Niepokojące sygnały to: chwiejny chód mimo używania sprzętu, garbienie się, unoszenie barków, ból nadgarstków lub barków, potykanie się o własny sprzęt, zbyt szybkie zmęczenie oraz unikanie korzystania. Wtedy warto skorygować ustawienia lub skonsultować dobór z fizjoterapeutą.
Do upadków często dochodzi w łazience, na progach, przy łóżku oraz na korytarzach z przeszkodami. Profilaktyka obejmuje: dobre oświetlenie, poręcze, maty antypoślizgowe, porządek na trasie przejścia i właściwy dobór pomocy do chodzenia (np. balkonik przy problemach z równowagą).
Ucz się przez porównywanie: do czego służy balkonik, laska/trójnóg i różne typy kul, jakie mają zalety i ograniczenia oraz jakie ryzyka niosą (np. wymagania co do koordynacji). Dobrze działa też nauka zasad BHP i profilaktyki upadków oraz ćwiczenia w rozpoznawaniu wskazań w krótkich opisach przypadków.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Balkonik zapewnia najszerszą i najbardziej stabilną podstawę podparcia podczas chodzenia, dlatego jest typowym wyborem przy zaburzeniach równowagi w pomieszczeniach."

Źródła:

  • MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine) – artykuł edukacyjny o używaniu chodzika/walkera i doborze pomocy do chodzenia: https://medlineplus.gov/ency/patientinstructions/000343.htm (dostęp: 2026-03-02)
  • NHS (National Health Service) – informacje o kulach i pomocach do chodzenia oraz wskazaniach do ich stosowania: https://www.nhs.uk/conditions/using-crutches/ (dostęp: 2026-03-02)
  • Cleveland Clinic – omówienie rodzajów walkerów (chodzików) i ich roli w stabilizacji chodu: https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/22236-walkers (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw rehabilitacji i zaopatrzenia ortopedycznego dla opiekunów
  • Materiały edukacyjne fizjoterapeutyczne o doborze sprzętu do chodzenia (kula, laska, balkonik)
  • Wewnętrzne procedury placówki dotyczące profilaktyki upadków i asekuracji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego