KWALIFIKACJA MEC5 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 22.
Który przyrząd obróbkowy stosuje się podczas wykonywania na frezarce pionowej otworów zgodnie z przedstawionym rysunkiem?
Rysunek techniczny maszynowy przedstawiający okrągły element (tarczę, kołnierz) w dwóch rzutach: widok główny (z przodu)
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stół obrotowy służy do precyzyjnego wykonywania podziałów kątowych przy obróbce elementów płaskich, takich jak tarcze i kołnierze z otworami na okręgu podziałowym. Umożliwia obrót detalu wokół osi pionowej współosiowej z wrzecionem frezarki pionowej, co jest typowe dla wiercenia równomiernie rozmieszczonych otworów.

Pełne wyjaśnienie:

Na frezarce pionowej (oś wrzeciona jest pionowa) typowym sposobem wykonania serii otworów równomiernie rozmieszczonych na okręgu podziałowym jest zamocowanie płaskiego detalu (tarcza/kołnierz/płyta) na stole obrotowym. Stół obrotowy zapewnia:

  • pewne mocowanie detalu "na płasko" na powierzchni stołu,
  • obrót wokół osi pionowej,
  • możliwość wykonywania dokładnych podziałów kątowych (np. co stały kąt) bez przestawiania bazowania.

Dzięki temu po wykonaniu pierwszego otworu można obrócić stół o zadany kąt i wykonać kolejne otwory, zachowując stały promień (okrąg podziałowy) oraz powtarzalność położenia.

Odpowiedź "Podzielnicę uniwersalną." nie pasuje do typowego mocowania płaskiej tarczy przy osi obrotu pionowej. Podzielnica uniwersalna jest kojarzona głównie z obróbką elementów walcowych (wałki, tuleje), gdzie detal pracuje w osi poziomej (często między kłami lub w uchwycie) i gdzie realizuje się podziały przy nacinaniu kół zębatych czy rowków na wałkach.

Odpowiedź "Imadło maszynowe kątowe." umożliwia ustawienie detalu pod kątem, ale nie zapewnia wygodnego i dokładnego podziału obwodowego wymaganego przy wielu otworach rozmieszczonych równomiernie na okręgu.

Odpowiedź "Imadło maszynowe z wkładką pryzmatyczną." służy do pewnego chwytu elementów o przekroju walcowym (pryzma pod wałki), a więc jest nieadekwatna do tarczy/kołnierza i nie rozwiązuje problemu podziału kątowego otworów.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na rysunku widzisz tarczę/kołnierz z otworami "na obwodzie" i potrzebę obrotu co stały kąt, w pierwszej kolejności rozważ stół obrotowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stół obrotowy to przyrząd obróbkowy montowany na stole frezarki, który pozwala obracać zamocowany detal wokół osi (zwykle pionowej) z podziałką kątową. Ułatwia wiercenie i frezowanie elementów płaskich, gdy potrzebne są powtarzalne położenia kątowe.
Bo tarczę mocuje się płasko, a otwory wykonuje się kolejno po obrocie o zadany kąt. Stół obrotowy zapewnia stabilne mocowanie i precyzyjny obrót wokół osi pionowej współosiowej z wrzecionem, co daje równomierny rozkład otworów.
Podzielnica uniwersalna to przyrząd do wykonywania dokładnych podziałów obwodu, najczęściej przy obróbce elementów walcowych (wałków, tulei). Stosuje się ją m.in. przy nacinaniu kół zębatych, frezowaniu wielowypustów lub operacjach wymagających indeksowania detalu w osi poziomej.
Stół obrotowy jest typowy dla detali płaskich (tarcze, kołnierze) i obrotu wokół osi pionowej. Podzielnica uniwersalna jest częściej używana dla detali walcowych i pracy w osi poziomej (np. między kłami). Oba służą do podziałów, ale w innych konfiguracjach mocowania.
Najpierw zamocuj detal płasko i wyznacz bazę (np. otwór centralny lub obrys). Następnie wyśrodkuj oś stołu obrotowego względem wrzeciona (czujnikiem lub trzpieniem). Dopiero po ustawieniu współosiowości wykonuj pierwszy otwór i kolejne po obrocie o zadany kąt.
Kąt podziału to pełny obrót podzielony przez liczbę otworów: 360°/12. Wynik to stały kąt, o jaki obracasz stół (lub indeksujesz przyrząd) po wykonaniu każdego otworu. Na egzaminie ważne jest też, by nie pomylić liczby otworów z liczbą podziałów.
Zwykle nie jest to najlepszy wybór. Imadło kątowe służy głównie do ustawiania detalu pod kątem, ale nie zapewnia wygodnego i dokładnego indeksowania obwodowego dla wielu otworów. Do równomiernych podziałów kątowych lepszy jest stół obrotowy.
Imadło z wkładką pryzmatyczną stosuje się przede wszystkim do pewnego mocowania elementów walcowych (np. wałków), aby nie obracały się w szczękach i były stabilne podczas obróbki. Nie rozwiązuje ono problemu podziału kątowego otworów na tarczy, więc nie jest typowe dla tego zadania.
Najczęstszy błąd to wybór przyrządu "na nazwę" (podzielnica, bo "dzieli"), bez analizy geometrii detalu i osi obrotu na frezarce pionowej. Drugi błąd to próba wykonania podziałów imadłem, które nie daje wymaganej dokładności i powtarzalności położeń.
Wskazówkami są: detal płaski (tarcza/kołnierz), otwory lub rowki rozmieszczone równomiernie na obwodzie oraz konieczność wielokrotnego obrotu o stały kąt. W takiej sytuacji standardowym oprzyrządowaniem na frezarce pionowej jest stół obrotowy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Stół obrotowy służy do precyzyjnego wykonywania podziałów kątowych przy obróbce elementów płaskich, takich jak tarcze i kołnierze z otworami na okręgu podziałowym."

Materiały:

  • Instrukcje/DTR stołów obrotowych i podzielnic (opis zastosowań i sposobu mocowania)
  • Podręczniki do technologii obróbki skrawaniem (działy: przyrządy obróbkowe, bazowanie i mocowanie)
  • Zadania i przykłady z podziałów kątowych na frezarce (otwory na okręgu podziałowym)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego