KWALIFIKACJA MOD3 + MOD7 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 7.
Który przyrząd stosuje się do badania skrętu przędzy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skręt przędzy mierzy się przyrządem przeznaczonym do określania liczby skrętów na odcinku – jest nim skrętomierz (np. elektryczny). Zrywarka służy do badania wytrzymałości na zerwanie, sprawdzian pasmowy dotyczy pasma, a noposkop ocenia wady typu nopy.

Pełne wyjaśnienie:

Skręt przędzy (ang. twist) to parametr opisujący, ile razy włókna (lub nitki składowe) są skręcone wokół osi przędzy na określonej długości. Ma on duże znaczenie praktyczne: wpływa m.in. na wytrzymałość, sprężystość, wygląd oraz zachowanie przędzy podczas dziania, tkania i szycia.

Do badania skrętu stosuje się skrętomierz (w tym skrętomierz elektryczny). Jest to przyrząd, którego funkcją jest pomiar skrętu poprzez kontrolowane odkręcanie/skręcanie próbki i zliczanie obrotów, a następnie odniesienie wyniku do długości odcinka próbki zgodnie z metodyką badawczą. Dlatego odpowiedź "skrętomierz elektryczny" jest właściwa: wskazuje urządzenie dedykowane bezpośrednio do pomiaru skrętu.

Pozostałe propozycje dotyczą innych właściwości lub innych etapów przerobu:

  • Zrywarka wahadłowa służy do badania odporności na zrywanie/udar lub ogólnie pojętej wytrzymałości mechanicznej (zależnie od konstrukcji i metody). To inny typ pomiaru niż skręt.
  • Sprawdzian pasmowy odnosi się do kontroli pasma (półproduktu przed przędzą) i jego cech, więc nie jest typowym przyrządem do wyznaczania skrętu gotowej przędzy.
  • Noposkop jest kojarzony z oceną wad i zanieczyszczeń/nieregularności (np. nopy, zgrubienia) w materiale lub przędzy, a nie z pomiarem skrętu jako parametru geometryczno-strukturalnego.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy konkretnej wielkości (tu: skręt), szukaj przyrządu, którego nazwa lub opis jednoznacznie odnosi się do tej wielkości. Gdy odpowiedź brzmi jak nazwa parametru + "-mierz", bardzo często jest to właściwy trop, ale zawsze porównaj z pozostałymi opcjami i ich typowym zastosowaniem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skręt przędzy to liczba skręceń włókien/nitek wokół osi przędzy na określonej długości. Opisuje, jak "mocno" przędza jest skręcona, co wpływa na jej wytrzymałość, sprężystość, wygląd oraz zachowanie podczas tkania, dziania i szycia.
Skręt przędzy mierzy się skrętomierzem (np. skrętomierzem elektrycznym). To przyrząd zaprojektowany do zliczania obrotów potrzebnych do odkręcenia/skręcenia próbki według metodyki, a wynik odnosi się do długości badanego odcinka przędzy.
Zrywarka służy do badania właściwości wytrzymałościowych (np. siły zrywającej), a nie do pomiaru liczby skrętów na długości. Skręt i wytrzymałość są powiązane, ale mierzy się je innymi metodami i innymi przyrządami.
Skrętomierz elektryczny umożliwia wyznaczenie skrętu poprzez kontrolowany obrót uchwytów i zliczanie obrotów podczas odkręcania lub odkręcania/ponownego skręcania próbki. Dzięki temu otrzymujesz wartość skrętu odniesioną do długości (zgodnie z daną procedurą).
Najczęstszy błąd to mylenie parametrów: skrętu z wytrzymałością lub z wadami typu nopy. Uczniowie wybierają wtedy zrywarkę albo przyrząd do oceny nierównomierności. Pomaga zasada: najpierw nazwij parametr (skręt), dopiero potem dobierz miernik (skrętomierz).
Tak. Skręt wpływa na zachowanie nici i przędzy: może oddziaływać na sprężystość, tendencję do skręcania się, stabilność w szwie oraz podatność na pękanie. W praktyce krawieckiej dobór odpowiedniej nici/przędzy ułatwia uzyskanie równych szwów i ogranicza problemy eksploatacyjne.
Kontrola skrętu jest ważna przy odbiorze surowca, przy porównywaniu partii przędzy, przy problemach technologicznych (np. skręcanie się elementów, nierówna praca materiału) oraz przy doborze przędzy do wyrobów o wysokich wymaganiach jakościowych.
Noposkop wiąże się z oceną wad/nieregularności (np. nopy, zgrubienia) w materiale lub przędzy. Nie jest to przyrząd do wyznaczania skrętu. Na egzaminie warto rozdzielić w głowie: skręt = skrętomierz, wady/defekty = przyrządy obserwacyjno-kontrolne.
Pasmo to półprodukt przed etapem przędzenia, a przędza jest wyrobem o określonym skręcie i parametrach użytkowych. Część narzędzi i metod dotyczy stricte pasma (np. kontroli równomierności na etapie przygotowawczym), a inne dotyczą przędzy (np. skręt mierzony skrętomierzem).
Ucz się parami: parametr → przyrząd (np. skręt → skrętomierz, wytrzymałość → zrywarka). Rób fiszki z nazw i zastosowań oraz rozwiązuj testy, gdzie te same przyrządy pojawiają się w różnych kontekstach. To ogranicza mylenie funkcji urządzeń.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Skręt przędzy mierzy się przyrządem przeznaczonym do określania liczby skrętów na odcinku – jest nim skrętomierz (np. elektryczny)."

Źródła:

  • ISO 2061: Textiles — Yarns — Determination of twist in yarns — Direct counting method
  • ASTM D1422/D1422M: Standard Test Method for Twist in Single Spun Yarns by the Untwist-Retwist Method

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe i karty technologiczne dotyczące kontroli jakości surowców włókienniczych
  • Materiały dydaktyczne z włókiennictwa: parametry przędzy i metody badań
  • Normy i metodyki badania skrętu przędzy (metoda bezpośredniego zliczania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego