KWALIFIKACJA BUD14 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 11.
Który rodzaj fundamentów zalicza się do posadowień bezpośrednich wykonywanych w wykopie otwartym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Płyta fundamentowa należy do posadowień bezpośrednich, bo przekazuje obciążenia na grunt przez kontakt podstawy fundamentu z podłożem na niewielkiej głębokości i zwykle wykonuje się ją w wykopie otwartym. Pale i studnie to rozwiązania posadowień pośrednich (głębokich), przenoszące obciążenia na głębsze warstwy gruntu.

Pełne wyjaśnienie:

Posadowienie bezpośrednie to takie, w którym fundament przekazuje obciążenia na grunt głównie przez nacisk na podłoże pod swoją podstawą (na relatywnie małej głębokości w porównaniu z wymiarami obiektu). Typowo są to stopy, ławy oraz płyty fundamentowe i wykonuje się je w robocie ziemnej realizowanej jako wykop otwarty (z odpowiednim zabezpieczeniem ścian/skarpy i ewentualnym odwodnieniem).

Odpowiedź "Płyty fundamentowe." jest poprawna, ponieważ płyta pracuje jako element rozkładający obciążenia na większą powierzchnię gruntu i jest klasycznym przykładem fundamentu bezpośredniego. W praktyce wybiera się ją m.in. przy słabszych gruntach w strefie przypowierzchniowej, gdy korzystne jest zmniejszenie naprężeń jednostkowych lub ograniczenie nierównomiernych osiadań.

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do posadowień pośrednich (głębokich):

  • "Studnie fundamentowe." – studnie (w sensie konstrukcyjnym) służą do przekazywania obciążeń na większą głębokość; są zaliczane do rozwiązań głębokich, a nie do typowych posadowień bezpośrednich w wykopie otwartym.
  • "Pale żelbetowe monolityczne." – pale przenoszą obciążenia na głębsze warstwy gruntu (na pobocznicę i/lub podstawę pala) i stanowią posadowienie pośrednie.
  • "Pale żelbetowe prefabrykowane." – niezależnie od technologii wykonania (prefabrykowane czy monolityczne) wciąż są to pale, czyli posadowienie pośrednie.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się pale lub studnie, zwykle są one kontrastem dla fundamentów bezpośrednich (płyta/ława/stopa). Kluczowe kryterium to sposób przekazania obciążeń i "głębokość pracy" fundamentu, a nie sam fakt prowadzenia robót ziemnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Posadowienie bezpośrednie to fundament, który przekazuje obciążenia na grunt głównie przez nacisk na podłoże pod swoją podstawą, na niewielkiej głębokości. Typowe przykłady to stopy, ławy i płyty fundamentowe. Stosuje się je, gdy warunki gruntowe przy powierzchni umożliwiają bezpieczne przeniesienie obciążeń.
Do posadowień bezpośrednich zalicza się najczęściej: stopy fundamentowe, ławy fundamentowe oraz płyty fundamentowe. Łączy je to, że pracują na podłożu gruntowym bez "pośredników" w postaci pali czy studni, czyli nie przenoszą obciążeń na znacznie głębsze warstwy gruntu.
Płyta fundamentowa rozkłada obciążenia budynku na dużą powierzchnię gruntu i przekazuje je bezpośrednio przez kontakt płyty z podłożem. Zwykle wykonuje się ją w wykopie otwartym i na poziomie bliskim terenu. Nie jest to element "głęboki" jak pale, które sięgają do niższych warstw nośnych.
Różnica dotyczy sposobu przenoszenia obciążeń. Posadowienie bezpośrednie opiera się na gruncie pod podstawą fundamentu (płyta/ława/stopa). Posadowienie pośrednie (głębokie) przenosi obciążenia na większą głębokość, np. przez pale lub studnie, gdy grunt przy powierzchni jest zbyt słaby.
Tak, w typowej klasyfikacji pale traktuje się jako posadowienie pośrednie (głębokie), ponieważ ich zadaniem jest przekazanie obciążeń na głębsze warstwy gruntu lub przez tarcie pobocznicy. Technologia (pale prefabrykowane lub monolityczne) nie zmienia tej klasyfikacji.
Płytę fundamentową rozważa się m.in. wtedy, gdy grunt jest słabszy lub niejednorodny i korzystne jest rozłożenie obciążeń na większej powierzchni, aby zmniejszyć naciski jednostkowe. Stosuje się ją też, gdy ważne jest ograniczenie nierównomiernych osiadań albo gdy układ ścian i słupów sprzyja pracy "jednej płyty".
Studnia fundamentowa (w ujęciu konstrukcyjnym) służy do posadowienia głębszego niż standardowe fundamenty bezpośrednie. Jej zadaniem jest dotarcie do warstw gruntu o lepszych parametrach lub ominięcie słabych gruntów przy powierzchni. Z tego powodu jest klasyfikowana jako rozwiązanie z grupy posadowień pośrednich.
"Wykop otwarty" sugeruje roboty ziemne prowadzone w szerokoprzestrzennym wykopie, zwykle z możliwością wejścia i pracy przy deskowaniu/zbrojeniu. W testach często łączy się to z fundamentami bezpośrednimi. Trzeba jednak pamiętać, że decyduje klasyfikacja posadowienia, a nie samo hasło "wykop".
Częsty błąd to utożsamianie "żelbetu" lub "trudniejszej technologii" z posadowieniem pośrednim. Inny błąd to mylenie pojęć: "wykop" = "bezpośrednie", co nie zawsze działa. Najpewniej jest zapamiętać zestaw: bezpośrednie (stopa/ława/płyta) i pośrednie (pale/studnie).
Warto robić krótkie fiszki z definicjami i przykładami: bezpośrednie (stopa, ława, płyta) vs pośrednie (pale, studnie). Pomaga też rysowanie prostych schematów, gdzie widać poziom posadowienia i drogę przenoszenia obciążeń. Do tego rozwiązuj testy, bo pytania często bazują na tej samej klasyfikacji.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Pale i studnie to rozwiązania posadowień pośrednich (głębokich), przenoszące obciążenia na głębsze warstwy gruntu."

Źródła:

  • PN-EN 1997-1:2008 Eurokod 7: Projektowanie geotechniczne – Część 1: Zasady ogólne (terminologia i zasady posadowienia)
  • PN-EN 1997-2:2009 Eurokod 7: Projektowanie geotechniczne – Część 2: Rozpoznanie i badanie podłoża gruntowego (kontekst geotechniczny do doboru posadowienia)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geotechniki i fundamentowania dla technikum budownictwa (dział: posadowienia)
  • Eurokod 7 (geotechnika) – część ogólna i badania podłoża (do pojęć i terminologii)
  • Podręczniki/opracowania branżowe dotyczące robót ziemnych i fundamentów (rozdziały o posadowieniach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego