Wieszak w statyce budowli to pręt/cięgno, którego podstawową funkcją jest przenoszenie obciążeń przez rozciąganie. W praktyce spotyka się go m.in. w ustrojach podwieszanych, wiązarach, kratownicach oraz układach, w których element niżej położony jest "zawieszony" na elemencie wyżej położonym.
Aby rozpoznać wieszak na schemacie statycznym, warto sprawdzić:
- Rodzaj pracy pręta: wieszak jest typowo elementem rozciąganym, więc w idealizacji schematu powinien być przedstawiony jako pręt/cięgno, które nie jest przewidziane do przenoszenia ściskania.
- Kierunek przekazywania obciążeń: obciążenie (np. ciężar) "ciągnie" element w dół, a wieszak przenosi je do góry (do podpory/elementu nośnego) poprzez siłę rozciągającą.
- Porównanie z elementami mylonymi: zastrzał jest zwykle prętem ściskanym i stabilizującym, a nie "wiszącym" – na schemacie często pracuje ukośnie, przenosząc ściskanie.
Dlaczego odpowiedź D jest poprawna? Ponieważ schemat D odpowiada sytuacji, w której wskazany element pełni rolę cięgna: przenosi obciążenie jako pręt rozciągany, typowy dla wieszaka w idealizacji statycznej.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- A – przedstawia układ, w którym wskazany element nie jest jednoznacznie elementem rozciąganym (może pełnić inną funkcję, np. belki lub zastrzału), więc nie spełnia definicji wieszaka.
- B – odpowiada schematowi, gdzie dominują inne mechanizmy przenoszenia obciążeń (np. zginanie lub ściskanie), a nie praca w rozciąganiu typowa dla cięgna.
- C – pokazuje element, który z funkcji geometrycznej i obciążeniowej nie działa jako "podwieszenie" przenoszące siłę osiową rozciągającą.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz słowo "wieszak", szukaj na rysunku elementu, który można intuicyjnie "napiąć" (pracuje na rozciąganie). Jeśli element wygląda na ściskany (jak rozpórka/zastrzał), to zwykle nie jest wieszakiem.
