W silniku prądu stałego obcowzbudnym prędkość obrotowa zależy w przybliżeniu od napięcia na tworniku oraz od strumienia magnetycznego wytwarzanego przez uzwojenie wzbudzenia. Dla typowej pracy poniżej prędkości znamionowej (zakres 0…nn) najbardziej "ekonomiczną" metodą jest regulacja napięciem w obwodzie twornika. Zmiana napięcia zasilającego twornik pozwala płynnie zmieniać prędkość przy relatywnie małych stratach w elementach regulacyjnych (w praktyce realizuje się to przez układ energoelektroniczny sterujący napięciem).
Odpowiedź "Napięciem przyłożonym do obwodu twornika." jest poprawna, ponieważ pozwala uzyskać szeroki zakres regulacji prędkości od bardzo małych wartości aż do prędkości znamionowej bez konieczności "marnowania" energii na elementach rezystancyjnych.
Pozostałe propozycje są niekorzystne energetycznie lub nieadekwatne do wskazanego zakresu:
- "Rezystancją w obwodzie twornika." – taka regulacja polega na dodaniu oporu szeregowego, co zmniejsza napięcie efektywne na tworniku kosztem dużych strat I²R i nagrzewania rezystora. Nadaje się raczej do rozruchu lub doraźnej regulacji, ale nie jest ekonomiczna.
- "Rezystancją w obwodzie wzbudzenia." – zmiana prądu wzbudzenia wpływa na strumień, a przez to na prędkość, jednak typowo wykorzystuje się to jako osłabianie pola do uzyskiwania prędkości powyżej znamionowej (przy spadku dostępnego momentu). Nie jest to podstawowa metoda dla zakresu 0…nn.
- "Napięciem przyłożonym do obwodu wzbudzenia." – podobnie jak regulacja rezystancją wzbudzenia, jest to regulacja strumieniem; nie daje typowo ekonomicznej i stabilnej regulacji prędkości od zera do nn w takim sensie, jak regulacja napięciem twornika (zwłaszcza przy wymaganiu momentu przy małych prędkościach).
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "ekonomiczna regulacja" i zakres do prędkości znamionowej, najczęściej chodzi o unikanie strat na rezystorach i wybór sterowania napięciem twornika.
