KWALIFIKACJA MTL5 - CZERWIEC 2021

Cynkowanie elektrolityczne to wytwarzanie powłoki cynku na stali metodą galwaniczną, czyli przez osadzanie metalu z kąpieli elektrolitycznej.

Daje zwykle cienką i równomierną warstwę, ważną tam, gdzie liczy się wygląd powierzchni i dalsze lakierowanie.

Cynk działa dwojako: tworzy barierę ograniczającą dostęp tlenu i wody oraz zapewnia ochronę elektrochemiczną.

W parze ze stalą cynk jest bardziej aktywny, więc w wielu warunkach "poświęca się" i spowalnia korozję stali.

W cynkowaniu ogniowym stal zanurza się w ciekłym cynku, a powłoka bywa grubsza i ma inną strukturę powierzchni.

W cynkowaniu elektrolitycznym cynk osadza się z elektrolitu, zwykle uzyskując lepszą kontrolę grubości i bardziej jednorodny wygląd.

Cynkowanie ogniowe często wybiera się dla elementów konstrukcyjnych i wyrobów pracujących na zewnątrz, gdzie priorytetem jest wysoka odporność korozyjna, a wygląd powierzchni jest mniej krytyczny.

Sprawdza się też dla elementów o większych tolerancjach grubości powłoki.

Nie zawsze. Sama powłoka cynkowa znacząco poprawia odporność na korozję, ale w wielu zastosowaniach stosuje się systemy wielowarstwowe.

Przykład: powłoka cynkowa + pasywacja + podkład + lakier nawierzchniowy, co zwiększa trwałość i estetykę.

Procesy dyfuzyjne polegają na wnikaniu pierwiastków do warstwy wierzchniej materiału (zwykle w podwyższonej temperaturze), co zmienia własności powierzchni.

Stosuje się je m.in. dla poprawy odporności na zużycie lub utlenianie, ale nie są typową metodą dla blach karoseryjnych w prostym ujęciu egzaminacyjnym.

Sygnałem są słowa związane z cienką, równą powłoką i wymaganiami estetycznymi, np. "blachy cienkie", "karoserie", "dobra jakość powierzchni", "przygotowanie pod lakier".

Wtedy często właściwą odpowiedzią jest cynkowanie elektrolityczne (galwaniczne).

Częsty błąd to wybór cynkowania ogniowego "bo jest trwalsze", bez uwzględnienia wymagań dla cienkich blach (grubość, jednorodność, podatność na dalszą obróbkę).

Inny błąd to mylenie procesów dyfuzyjnych z galwanicznymi przez podobne, techniczne nazwy.

Przygotowanie powierzchni (odtłuszczanie, trawienie, płukanie) decyduje o przyczepności i ciągłości powłoki.

Zanieczyszczenia mogą powodować pory, ogniska korozji i odspajanie warstwy, co jest krytyczne dla wyrobów eksploatowanych w wilgoci i w obecności soli.

Linie do cynkowania elektrolitycznego spotyka się w zakładach obróbki powierzchni oraz w ciągach technologicznych powlekania wyrobów stalowych.

Dla operatora istotne są: kontrola parametrów kąpieli, utrzymanie czystości układu, płukania oraz bezpieczeństwo pracy z chemikaliami.