KWALIFIKACJA MOD3 + MOD7 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 30.
Który układ szablonów należy zastosować do produkcji wykrojów płaszczy damskich w trzech rozmiarach, z tkaniny wełnianej typu flausz?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Flausz to tkanina o wyraźnym kierunku okrywy włosowej, więc elementy wykrojów powinny być ułożone w tym samym kierunku, aby uniknąć różnic wyglądu (połysk/odcień).
Przy trzech rozmiarach stosuje się układ łączony, bo pozwala zestawić szablony kilku rozmiarów w jednym rozkładzie przy zachowaniu jednokierunkowości.

Pełne wyjaśnienie:

W doborze układu szablonów kluczowe są dwa niezależne kryteria: liczba rozmiarów w rozkładzie oraz kierunkowość materiału.

Flausz (tkanina wełniana typu flausz) ma zwykle wyraźną okrywę włosową. W praktyce oznacza to, że ułożenie elementów "z włosem" i "pod włos" może dawać różnice w odbiorze barwy i połysku. Dlatego w rozkroju stosuje się układ jednokierunkowy, czyli wszystkie elementy są zorientowane zgodnie z jednym, ustalonym kierunkiem nitki prostej i kierunkiem okrywy.

Drugą informacją w pytaniu jest produkcja wykrojów w trzech rozmiarach. Gdy w jednym rozkładzie uwzględnia się kilka rozmiarów, typowo stosuje się układ łączony, bo pozwala łączyć szablony różnych rozmiarów w jednym układzie, co ułatwia organizację produkcji i może poprawić wykorzystanie materiału (oczywiście w granicach ograniczeń kierunkowości).

Dlatego poprawna jest odpowiedź: "Łączony, jednokierunkowy."

  • Odpowiedź "Łączony, dwukierunkowy." jest nieprawidłowa, bo dwukierunkowość (odwracanie części elementów) może powodować widoczne różnice na tkaninie z włosem.
  • Odpowiedź "Pojedynczy, dwukierunkowy." jest nieprawidłowa z dwóch powodów: nie uwzględnia pracy na kilku rozmiarach w jednym rozkładzie i dodatkowo ignoruje kierunek włosa.
  • Odpowiedź "Pojedynczy, jednokierunkowy." zachowuje kierunek materiału, ale nie odpowiada na potrzebę łączenia trzech rozmiarów w jednym układzie, dlatego nie jest najlepszym doborem w kontekście pytania.

Wskazówka egzaminacyjna: w treści zadań o rozkroju wyszukuj słowa typu flausz, aksamit, sztruks, futro, welur – często sygnalizują materiał kierunkowy i konieczność jednokierunkowego układu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Układ jednokierunkowy oznacza, że wszystkie elementy szablonów są ułożone w jednym kierunku względem tkaniny (nitki prostej i ewentualnego kierunku okrywy). Stosuje się go, gdy materiał ma "kierunek" (np. włos), bo odwrócenie elementu mogłoby zmienić wygląd gotowego wyrobu.
Flausz jest tkaniną o okrywie włosowej, więc ułożenie elementów "z włosem" i "pod włos" może dawać różnice w połysku i postrzeganiu odcienia. Jednokierunkowy układ pomaga zachować spójny wygląd płaszcza na wszystkich częściach (przody, tył, rękawy).
Układ łączony polega na zestawieniu w jednym rozkładzie elementów z różnych rozmiarów (lub wariantów) tego samego modelu. Stosuje się go w produkcji seryjnej, gdy trzeba wykroić kilka rozmiarów i jednocześnie dąży się do sprawnej organizacji krojowni oraz dobrego wykorzystania powierzchni tkaniny.
Za kierunkowe uznaje się m.in. materiały z włosem lub wyraźnym układem powierzchni: welur, aksamit, futra, część flauszy, sztruks, a także tkaniny z dużym, "ustawionym" wzorem. W takich przypadkach często trzeba zachować jeden kierunek układania elementów.
Nie zawsze. Dwukierunkowy układ bywa korzystny dla tkanin bezkierunkowych, bo daje większą swobodę obracania elementów. Jednak przy materiałach kierunkowych (np. z włosem) ograniczenia jakościowe są ważniejsze niż potencjalna oszczędność, więc dwukierunkowość może być niedopuszczalna.
Zwracaj uwagę na nazwy i opisy: "z włosem", "meszek", "okrywa włosowa", "runko", "połysk w jednym kierunku", a także na tkaniny typu welur/aksamit/flausz. Jeśli materiał jest kierunkowy, poprawna odpowiedź zwykle zawiera słowo "jednokierunkowy".
Najczęstszy efekt to różnice w odbiorze koloru i połysku między elementami (np. jeden rękaw wygląda ciemniej), mimo że to ta sama tkanina. Mogą też pojawić się wrażenia "plam" lub pasm. To błąd jakościowy, który często widać dopiero po zszyciu i zaprasowaniu.
Układ pojedynczy częściej wybiera się przy krojeniu jednego rozmiaru (np. mała seria) lub gdy organizacyjnie rozdziela się rozmiary na osobne rozkłady. Może też wynikać z ograniczeń technologicznych, ale przy wielu rozmiarach w produkcji seryjnej układ łączony bywa praktyczniejszy.
Najważniejsze to: zachować stały kierunek włosa dla wszystkich elementów, oznaczać kierunek na szablonach, kontrolować ułożenie warstw przed krojeniem i unikać przypadkowego obracania detali. Dodatkowo warto sprawdzić kierunek "pod światło", bo wtedy różnice połysku są najbardziej widoczne.
Ucz się par: łączony vs pojedynczy (ile rozmiarów w rozkładzie) oraz jednokierunkowy vs dwukierunkowy (czy można odwracać elementy). Trenuj na przykładach materiałów: gładkie bez włosa vs z włosem/wzorem. W zadaniach zawsze najpierw oceń, czy materiał jest kierunkowy.
info

Około 43% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z technologii odzieży: rozkrój i układ szablonów
  • Podręczniki i skrypty z materiałoznawstwa włókienniczego (tkaniny z okrywą włosową, kierunkowość)
  • Instrukcje zakładowe krojowni dotyczące rozkroju materiałów kierunkowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego