KWALIFIKACJA MED2 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 27.
Który wyrostek żuchwy tworzy wraz z kością skroniową staw skroniowo-żuchwowy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Staw skroniowo-żuchwowy powstaje między żuchwą a kością skroniową. Powierzchnię stawową po stronie żuchwy tworzy wyrostek kłykciowy (kłykieć żuchwy). Wyrostek dziobiasty jest miejscem przyczepu mięśni i nie uczestniczy w tworzeniu stawu, a pozostałe określenia nie dotyczą wyrostków żuchwy.

Pełne wyjaśnienie:

Staw skroniowo-żuchwowy to połączenie stawowe między żuchwą a kością skroniową. Po stronie żuchwy elementem biorącym udział w tworzeniu tego stawu jest wyrostek kłykciowy, na którego szczycie znajduje się kłykieć żuchwy (część stawowa). To właśnie ta struktura kontaktuje się z odpowiednią powierzchnią na kości skroniowej i umożliwia ruchy żuchwy (otwieranie i zamykanie ust, ruchy boczne oraz doprzednie i dotylne).

Odpowiedź "Kłykciowy" jest poprawna, ponieważ wyrostek kłykciowy stanowi część żuchwy wchodzącą w skład stawu skroniowo-żuchwowego. Jest to kluczowa informacja w praktyce stomatologicznej, bo zaburzenia w obrębie tego stawu mogą objawiać się bólem, trzaskami, ograniczeniem rozwarcia ust czy napięciami mięśniowymi.

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe z następujących powodów:

  • "Czołowy" – odnosi się do kości czołowej, a nie do wyrostków żuchwy; nie jest to nazwa wyrostka żuchwy.
  • "Dziobiasty" – wyrostek dziobiasty żuchwy jest miejscem przyczepu mięśni (m.in. mięśnia skroniowego) i nie stanowi powierzchni stawowej w stawie skroniowo-żuchwowym.
  • "Szczękowy" – nie jest standardową nazwą wyrostka żuchwy; dodatkowo szczęka jest inną kością niż żuchwa.

Wskazówka do nauki: zapamiętaj, że w stawie "pracuje" kłykieć (czyli wyrostek kłykciowy), natomiast wyrostek dziobiasty służy głównie jako "hak" do przyczepu mięśni.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Staw skroniowo-żuchwowy to staw łączący żuchwę z kością skroniową czaszki. Umożliwia ruchy potrzebne do mówienia, żucia i ziewania. W praktyce stomatologicznej jego funkcja ma znaczenie m.in. przy ocenie bólu, trzasków i ograniczenia rozwarcia ust.
Powierzchnię stawową po stronie żuchwy tworzy wyrostek kłykciowy (kłykieć żuchwy). To on łączy się z częścią skroniową stawu. Zapamiętanie tej relacji pomaga odróżnić funkcję wyrostka kłykciowego od wyrostka dziobiastego.
Wyrostek kłykciowy bierze udział w tworzeniu stawu skroniowo-żuchwowego i odpowiada za ruchy stawowe. Wyrostek dziobiasty nie tworzy stawu, tylko stanowi ważne miejsce przyczepu mięśni (np. mięśnia skroniowego), wpływając pośrednio na ruchy żuchwy.
Wyrostek dziobiasty nie ma powierzchni stawowej przeznaczonej do kontaktu z kością skroniową. Jego rola jest głównie "mięśniowa" – zapewnia przyczepy dla mięśni poruszających żuchwą. Częścią stawową jest natomiast kłykieć na wyrostku kłykciowym.
Typowe objawy to ból w okolicy ucha i skroni, trzaski lub przeskakiwanie przy ruchach żuchwy, ograniczenie rozwarcia ust, napięcie mięśni żwaczy oraz bóle głowy. Objawy mogą nasilać się przy stresie, bruksizmie lub wadach zgryzu.
Warto zwrócić uwagę, gdy pacjent zgłasza ból, trzaski, trudności w szerokim otwieraniu ust lub ścieranie zębów sugerujące bruksizm. Informacje te mogą być istotne dla lekarza dentysty przy planowaniu leczenia i zaleceń profilaktycznych.
Tak, występuje po obu stronach głowy – prawy i lewy staw skroniowo-żuchwowy. Działają one funkcjonalnie razem, dlatego zaburzenia po jednej stronie mogą wpływać na tor ruchu żuchwy i dolegliwości odczuwane także po stronie przeciwnej.
Pomaga skojarzenie: "staw = kłykieć". Kłykieć znajduje się na wyrostku kłykciowym i to on wchodzi do stawu. Z kolei wyrostek dziobiasty można kojarzyć z "hakiem" do zaczepu mięśni, a nie z powierzchnią stawową.
Kłykieć żuchwy to część stawowa na szczycie wyrostka kłykciowego. Stanowi element, który łączy się z kością skroniową, tworząc staw skroniowo-żuchwowy. Jest kluczowy dla płynnych ruchów żucia oraz otwierania i zamykania ust.
Częsty błąd to wybór wyrostka dziobiastego, bo nazwa brzmi "bardziej charakterystycznie". Inny błąd to przenoszenie nazw z innych kości (np. "czołowy") na żuchwę. Na egzaminie warto najpierw przypomnieć sobie, który element jest stawowy, a który mięśniowy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Staw skroniowo-żuchwowy powstaje między żuchwą a kością skroniową."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Staw_skroniowo-%C5%BCuchwowy - dostęp 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%BBuchwa - dostęp 2026-03-02
  • https://www.merckmanuals.com/professional/dental-disorders/temporomandibular-disorders/temporomandibular-disorders-tmd - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Atlas anatomii człowieka (dział: głowa i szyja)
  • Podręcznik anatomii dla kierunków medycznych: kości czaszki i stawy
  • Materiały dydaktyczne z anatomii stomatologicznej (żuchwa, staw skroniowo-żuchwowy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego