KWALIFIKACJA AUD2 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 23.
Który z elementów aparatu fotograficznego służy do odsłaniania, a następnie zasłaniania materiału światłoczułego lub przetwornika optoelektronicznego w celu jego prawidłowej ekspozycji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Migawka to mechanizm, który otwiera się na określony czas, aby światło mogło dotrzeć do filmu lub matrycy, a następnie zamyka się, kończąc ekspozycję. Przesłona zmienia ilość światła przez regulację otworu w obiektywie, ale nie "odsłania i zasłania" w sensie czasu. Matówka służy do podglądu, a samowyzwalacz tylko opóźnia wyzwolenie.

Pełne wyjaśnienie:

W aparacie fotograficznym elementem odpowiedzialnym za czasowe dopuszczenie światła do materiału rejestrującego obraz (filmu lub matrycy) jest migawka. Jej zadaniem jest odsłonięcie filmu/matrycy na ściśle określony czas (np. 1/250 s, 1/60 s, 1 s), a następnie zasłonięcie – czyli zakończenie ekspozycji. To właśnie dlatego w praktyce mówi się o "czasie migawki" lub "czasie naświetlania".

Odpowiedź "Matówka" jest nieprawidłowa, ponieważ matówka (w konstrukcjach z wizjerem optycznym) jest elementem podglądu i kadrowania – na niej powstaje obraz widoczny w układzie optycznym wizjera, ale nie służy do kontrolowania ekspozycji przez otwieranie i zamykanie dostępu światła do filmu/matrycy.

Odpowiedź "Przesłona" jest błędna, bo przesłona reguluje wielkość otworu (a więc ilość światła w danym czasie) oraz wpływa na głębię ostrości. Nie działa jednak jak "drzwiczki" otwierane i zamykane w czasie ekspozycji; to migawka realizuje funkcję rozpoczęcia i zakończenia naświetlania w wymiarze czasowym.

Odpowiedź "Samowyzwalacz" także nie pasuje do opisu. Samowyzwalacz to funkcja/mechanizm, który opóźnia moment wyzwolenia zdjęcia (np. o 2 s lub 10 s), ale nie jest elementem, który fizycznie odsłania i zasłania materiał światłoczuły/matrycę w celu uzyskania prawidłowej ekspozycji.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się opis "odsłaniania i zasłaniania" – szukaj elementu związanego z czasem (migawka). Jeśli mowa o "ilości światła" i "otworze" – to częściej dotyczy przesłony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Migawka to mechanizm, który na określony czas otwiera drogę światła do filmu lub matrycy, a potem ją zamyka. Dzięki temu kontroluje się czas naświetlania, czyli jeden z kluczowych parametrów ekspozycji.
Im dłużej migawka pozostaje otwarta, tym więcej światła dociera do materiału światłoczułego lub matrycy. Krótki czas pomaga "zamrozić" ruch, a długi czas zwiększa jasność, ale może powodować poruszenie bez stabilizacji.
Migawka kontroluje czas dopływu światła, a przesłona kontroluje ilość światła w danym czasie przez zmianę otworu w obiektywie. Przesłona dodatkowo wpływa na głębię ostrości, czego migawka nie robi.
Sformułowanie "odsłania, a następnie zasłania" wskazuje na element, który rozpoczyna i kończy ekspozycję w sensie czasowym. To opis działania migawki, a nie przesłony (która reguluje średnicę otworu) ani samowyzwalacza (który tylko opóźnia start).
Najczęściej wtedy, gdy uczeń kojarzy ekspozycję wyłącznie z "ilością światła" i automatycznie wybiera przesłonę. Warto zawsze sprawdzić, czy pytanie dotyczy czasu (migawka) czy otworu i głębi ostrości (przesłona).
Samowyzwalacz nie zmienia ekspozycji bezpośrednio: nie reguluje ani czasu migawki, ani przysłony. Jego rola to opóźnienie wykonania zdjęcia, co bywa pomocne np. w autoportrecie lub ograniczaniu drgań po naciśnięciu spustu.
Matówka to element układu wizjera optycznego (w konstrukcjach z lustrem), na którym tworzony jest obraz do kadrowania i ustawiania ostrości. Nie jest to element sterujący ekspozycją poprzez czasowe otwieranie i zamykanie dostępu światła.
W sporcie dąży się do krótkich czasów, aby ograniczyć rozmycie ruchu. Konkretna wartość zależy od dyscypliny, ogniskowej i światła, ale zasada jest stała: im szybszy ruch i dłuższa ogniskowa, tym krótszy czas.
Szukaj słów kluczowych: "na jak długo", "odsłania i zasłania", "czas ekspozycji", "zamrożenie ruchu", "poruszenie". Takie opisy odnoszą się do działania migawki. Opisy "otworu", "f/", "głębi ostrości" zwykle wskazują na przesłonę.
Najlepiej uczyć się funkcjami, nie nazwami: co reguluje czas (migawka), co reguluje otwór (przesłona), co służy do podglądu (matówka/wizjer), co opóźnia start (samowyzwalacz). Pomaga też łączenie z przykładami zdjęć.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Migawka to mechanizm, który otwiera się na określony czas, aby światło mogło dotrzeć do filmu lub matrycy, a następnie zamyka się, kończąc ekspozycję."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Migawka (fotografia)" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Migawka_(fotografia) (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (pl): "Przysłona" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Przys%C5%82ona (dostęp: 2026-03-02)
  • Nikon Learn & Explore (glossary/poradnik): "Shutter speed" – https://www.nikonusa.com/learn-and-explore/a/tips-and-techniques/shutter-speed (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki fotografii omawiające trójkąt ekspozycji (czas, przysłona, ISO)
  • Słowniki/encyklopedie fotograficzne (hasła: migawka, przysłona, czas naświetlania)
  • Materiały producentów aparatów (glosariusze i poradniki ekspozycji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego