KWALIFIKACJA ELM2 - TEST WIEDZY NR 10

PYTANIE NR 38.
Który z poniższych elementów jest odpowiedzialny za przechowywanie energii w postaci pola magnetycznego w układach elektronicznych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cewka (indukcyjność) magazynuje energię w polu magnetycznym wytworzonym przez prąd płynący przez uzwojenie. Kondensator przechowuje energię w polu elektrycznym, rezystor głównie ją rozprasza w postaci ciepła, a dioda pełni funkcję nieliniowego elementu półprzewodnikowego, nie "magazynu energii".

Pełne wyjaśnienie:

W obwodach elektronicznych energia może być czasowo magazynowana w polach fizycznych związanych z elementami biernymi. Kluczowe jest rozróżnienie, w jakiej postaci ta energia jest przechowywana.

Poprawna odpowiedź: cewka. Cewka (element o indukcyjności) gromadzi energię w polu magnetycznym wytworzonym wokół przewodnika/uzwojenia, gdy płynie przez nie prąd. Z tego powodu cewki (w praktyce często jako dławiki) są podstawowymi elementami m.in. w filtrach LC oraz przetwornicach impulsowych, gdzie energia jest cyklicznie magazynowana i przekazywana dalej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Kondensator – również magazynuje energię, ale w polu elektrycznym pomiędzy okładkami, a nie w polu magnetycznym. To najczęstsza pomyłka, gdy uczeń pamięta jedynie "kondensator gromadzi energię", ignorując wskazaną w pytaniu postać pola.
  • Rezystor – nie służy do magazynowania energii; w typowych warunkach energia elektryczna jest w nim rozpraszana (zamieniana na ciepło). Rezystor realizuje m.in. ograniczanie prądu, dzielniki napięcia i polaryzację.
  • Dioda – jest elementem nieliniowym (półprzewodnikowym), używanym np. do prostowania, zabezpieczeń i przełączania. Nie jest elementem, którego podstawową funkcją jest magazynowanie energii w polu magnetycznym.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "pole magnetyczne", myśl o indukcyjności (cewce). Jeśli "pole elektryczne" – o pojemności (kondensatorze). Gdy mowa o "stratach/rozpraszaniu" – najczęściej chodzi o rezystor.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Energię w polu magnetycznym magazynuje cewka (element o indukcyjności). Dzieje się to, gdy przez uzwojenie płynie prąd i wytwarza się pole magnetyczne. W praktyce spotkasz to np. w dławikach, filtrach LC i przetwornicach impulsowych.
Kondensator też magazynuje energię, ale w polu elektrycznym między okładkami, a nie w polu magnetycznym. W pytaniu kluczowy jest fragment "w postaci pola magnetycznego" – to kieruje na indukcyjność (cewkę), a nie pojemność (kondensator).
Najprostsza reguła: pole magnetyczne i "indukcyjność" → cewka/dławik; pole elektryczne i "pojemność" → kondensator. Warto też pamiętać, że w przetwornicach energię najczęściej magazynuje dławik, a w filtrach RC/LC mogą występować oba typy elementów.
W typowym ujęciu obwodów rezystor nie jest elementem magazynującym energię, lecz ją rozprasza (zamienia na ciepło). Dlatego rezystory służą m.in. do ograniczania prądu i dzielenia napięcia, a nie do przechowywania energii jak cewki czy kondensatory.
Dioda jest elementem półprzewodnikowym o charakterystyce nieliniowej i jej podstawową rolą jest przewodzenie w jednym kierunku (np. prostowanie, zabezpieczenia, przełączanie). Nie traktuje się jej jako magazynu energii w polu magnetycznym; tę funkcję pełnią elementy o indukcyjności, czyli cewki.
Cewki (często jako dławiki) stosuje się m.in. w filtrach LC do tłumienia zakłóceń, w układach rezonansowych, w transformatorach oraz w przetwornicach impulsowych, gdzie energia jest cyklicznie magazynowana i oddawana. Kluczowe parametry to indukcyjność, prąd nasycenia i rezystancja uzwojenia.
Najczęściej uczniowie pamiętają ogólnie "kondensator magazynuje energię" i wybierają go automatycznie, nie sprawdzając jakie pole wskazuje pytanie. Drugi błąd to utożsamienie elementów "zasilacza" (np. diody prostowniczej) z magazynowaniem energii, mimo że pełnią inną funkcję.
Indukcyjność to cecha cewki opisująca, jak silnie przeciwstawia się ona zmianom prądu i jak efektywnie wytwarza pole magnetyczne dla danego prądu. W praktyce większa indukcyjność oznacza m.in. inną reaktancję w AC i inne zachowanie w filtrach czy przetwornicach, gdzie cewka magazynuje energię w polu magnetycznym.
Najczęściej w przetwornicach DC/DC i zasilaczach impulsowych: dławik lub transformator magazynuje energię w polu magnetycznym, a następnie przekazuje ją do obciążenia. Spotyka się to też w filtrach przeciwzakłóceniowych, gdzie cewki ograniczają szybkie zmiany prądu i tłumią zakłócenia.
Warto zrobić krótką tabelę skojarzeń: cewka → pole magnetyczne, kondensator → pole elektryczne, rezystor → straty/ograniczanie prądu, dioda → przewodzenie jednokierunkowe. Potem rozwiązuj testy RLC i zwracaj uwagę na słowa-klucze w treści, bo zwykle one rozstrzygają wybór odpowiedzi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 76% zdających egzamin. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Cewka (indukcyjność) magazynuje energię w polu magnetycznym wytworzonym przez prąd płynący przez uzwojenie."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Cewka (elektrotechnika)", https://pl.wikipedia.org/wiki/Cewka_(elektrotechnika) - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL), "Indukcyjność", https://pl.wikipedia.org/wiki/Indukcyjno%C5%9B%C4%87 - dostęp 2026-02-18
  • All About Circuits, "Inductors", https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-15/inductors/ - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw elektrotechniki/elektroniki: elementy RLC i obwody prądu przemiennego
  • Karty katalogowe cewek/dławików (parametry: L, prąd nasycenia, rezystancja uzwojenia)
  • Materiały dydaktyczne o polach elektromagnetycznych w elementach pasywnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego