KWALIFIKACJA ELE6 + ELE7 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 3.
Który z symboli graficznych przedstawia turbinę parową upustowo-kondensacyjną?
Ilustracja przedstawia cztery schematy graficzne symbolizujące różne typy turbin parowych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Turbinę parową upustowo-kondensacyjną rozpoznaje się po tym, że symbol wskazuje jednocześnie możliwość poboru pary (upust) oraz pracę z częścią kondensacyjną zakończoną odprowadzeniem do skraplacza. Spośród przedstawionych rysunków tylko "Symbol 4" łączy te dwie cechy w jednym oznaczeniu.

Pełne wyjaśnienie:

Turbina parowa upustowo-kondensacyjna jest rozwiązaniem łączącym dwie funkcje: z jednej strony umożliwia upust pary (czyli kontrolowany odbiór części strumienia pary o odpowiednich parametrach), a z drugiej strony pozostała część pary po rozprężeniu trafia do części kondensacyjnej, gdzie jest kierowana do skraplacza.

Dlatego na schematach i w symbolice technicznej należy szukać oznaczeń, które pokazują:

  • odgałęzienie/upust pary z turbiny (wyjście pośrednie służące do odbioru ciepła lub zasilania innego procesu),
  • zakończenie kondensacyjne (wyprowadzenie do skraplacza/układu kondensacji), co odróżnia ją od turbiny przeciwprężnej.

Odpowiedź "Symbol 4" jest poprawna, ponieważ przedstawia turbinę, która ma jednocześnie element wskazujący na upust oraz elementy charakterystyczne dla pracy kondensacyjnej (powiązanie ze skraplaczem).

Pozostałe symbole są niepoprawne, bo nie spełniają warunku "dwa w jednym":

  • Jedna z odpowiedzi zwykle odpowiada turbinie kondensacyjnej (brak upustu) – pokazuje tylko drogę do skraplacza.
  • Inna może oznaczać turbinę upustową lub przeciwprężną (brak części kondensacyjnej) – ma upust lub wylot o podwyższonym ciśnieniu, ale bez kondensacji.
  • Kolejna bywa symbolem innego typu turbomaszyny albo turbiny o innym układzie odbiorów, przez co nie odpowiada precyzyjnie nazwie "upustowo-kondensacyjna".

Wskazówka egzaminacyjna: w nazwach złożonych (np. "upustowo-kondensacyjna") szukaj na symbolu obu cech składowych. Jeśli widzisz tylko jedną, to prawdopodobnie jest to inny typ turbiny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To turbina, która umożliwia upust (odbiór) części pary w trakcie rozprężania oraz jednocześnie pracuje w układzie kondensacyjnym, czyli pozostała para trafia do skraplacza. Stosuje się ją często w elektrociepłowniach, gdzie część energii idzie na ciepło, a część na prąd.
Najczęściej po dodatkowym wyprowadzeniu strumienia pary z części pośredniej turbiny (odgałęzienie na symbolu). Kluczowe jest, by to odgałęzienie oznaczało odbiór technologiczny, a nie np. armaturę pomocniczą. Na egzaminie porównuj, czy symbol ma wyraźnie zaznaczone wyjście "po drodze".
W turbinie kondensacyjnej para po rozprężeniu jest kierowana do skraplacza, gdzie ulega kondensacji. Utrzymanie niskiego ciśnienia wylotowego zwiększa spadek entalpii i pozwala uzyskać większą pracę. Dlatego na symbolu szuka się elementu sugerującego odprowadzenie do układu kondensacji.
Turbina przeciwprężna oddaje parę na wylocie o podwyższonym ciśnieniu do odbiorcy ciepła i nie wymaga skraplacza. Turbina kondensacyjna kończy obieg w skraplaczu i ma bardzo niskie ciśnienie wylotowe. Różnica wpływa na symbolikę: obecność lub brak części kondensacyjnej.
Gdy jednocześnie potrzebujesz produkcji energii elektrycznej oraz dostaw ciepła dla sieci lub procesu. Upust zapewnia parę do wymienników/odbiorników ciepła, a część kondensacyjna pozwala kontynuować rozprężanie i zwiększać produkcję prądu, gdy zapotrzebowanie na ciepło jest mniejsze.
"Upust" to kontrolowany odbiór części pary z turbiny na poziomie pośredniego ciśnienia/temperatury, zanim para zakończy rozprężanie. Upust wykorzystuje się np. do podgrzewaczy regeneracyjnych lub do celów grzewczych. W zadaniach egzaminacyjnych upust jest cechą odróżniającą typ turbiny.
Najczęściej myli się symbole podobne graficznie i patrzy tylko na jeden szczegół: albo na upust, albo na kondensację. Innym błędem jest uznanie każdego odgałęzienia za upust technologiczny. Warto zawsze sprawdzić, czy symbol spełnia pełną nazwę urządzenia, a nie tylko jej fragment.
Nie musi. W praktyce spotyka się układy z jednym lub kilkoma upustami, zależnie od potrzeb technologicznych (np. różne poziomy parametrów pary). W zadaniach z symbolami najważniejsze jest jednak to, że symbol wskazuje co najmniej jeden upust oraz część kondensacyjną – oba elementy naraz.
Najlepiej pracować z legendą symboli i schematami obiegów parowych: osobno dla turbin kondensacyjnych, przeciwprężnych i upustowych. Rób fiszki: po jednej stronie nazwa typu turbiny, po drugiej cechy symbolu (upust/skraplacz). Ćwicz na zadaniach, gdzie trzeba odróżnić podobne warianty.
Najczęściej na schematach cieplnych i technologicznych bloków energetycznych oraz w dokumentacji instalacji w elektrociepłowniach (np. schematy obiegu parowo-wodnego). Symbole pomagają szybko identyfikować urządzenia i kierunki przepływu. Na egzaminie symbol jest skrótem informacji o funkcji turbiny.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Turbinę parową upustowo-kondensacyjną rozpoznaje się po tym, że symbol wskazuje jednocześnie możliwość poboru pary (upust) oraz pracę z częścią kondensacyjną zakończoną odprowadzeniem do skraplacza."

Materiały:

  • Podręczniki z maszyn i urządzeń energetycznych (rozdziały o turbinach parowych i schematach cieplnych)
  • Materiały dydaktyczne dotyczące schematów technologicznych w energetyce (oznaczenia urządzeń i armatury)
  • Instrukcje zakładowe/DTR turbin parowych (część opisująca układ upustów i część kondensacyjną) – jeśli dostępne

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego