KWALIFIKACJA CES2 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 23.
Który z wymienionych wyrobów szklanych można uformować sposobem wytłaczająco-wydmuchującym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda wytłaczająco-wydmuchująca jest charakterystyczna dla wyrobów pojemnikowych: najpierw kształtuje się wstępnie "kroplę" szkła (wytłaczanie/tłok), a następnie nadaje ostateczny kształt przez wydmuchiwanie w formie. Tak wytwarza się m.in. słoje. Luksfer, kieliszek i popielnica zwykle powstają innymi technikami.

Pełne wyjaśnienie:

W metodzie wytłaczająco-wydmuchującej (stosowanej w przemyśle opakowaniowym) proces przebiega dwuetapowo:

  • Etap 1 – wytłaczanie: porcja ciekłego szkła w formie wstępnej jest kształtowana z udziałem elementu tłokowego, aby uzyskać wstępny kształt (półwyrób) i odpowiedni rozkład masy, zwłaszcza w rejonie szyjki i gwintu.
  • Etap 2 – wydmuchiwanie: półwyrób jest następnie rozdmuchiwany w formie końcowej sprężonym powietrzem do docelowej geometrii wyrobu.

Taka sekwencja jest typowa dla wyrobów pojemnikowych, czyli opakowań szklanych: butelek i słoików. Dlatego poprawną odpowiedzią jest słój.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w kontekście tej metody?

  • Luksfer to wyrób budowlany o specyficznej konstrukcji, w praktyce wytwarzany w technologiach właściwych dla tego asortymentu (często z użyciem formowania/łączenia części), a nie jako klasyczny wyrób pojemnikowy z etapem tłokowym i rozdmuchiwaniem.
  • Kieliszek należy do szkła stołowego; w produkcji przemysłowej bywa wykonywany metodami innymi niż typowe procesy opakowaniowe (często istotne są inne wymagania co do kształtu czarki i nóżki oraz sposób formowania tych części).
  • Popielnica jest wyrobem użytkowym o masywniejszych ściankach i innym charakterze kształtu; typowo dobiera się do niej technologię inną niż wytłaczająco-wydmuchująca, ukierunkowaną na uzyskanie odpowiedniej masy i detalu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawia się wyrób opakowaniowy (słoik/butelka), a w pytaniu jest metoda z elementem wydmuchiwania w formie, najczęściej właśnie ta grupa asortymentowa jest właściwym tropem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To przemysłowa metoda formowania szkła, w której najpierw wstępnie kształtuje się porcję szkła w formie (z udziałem elementu tłokowego), a potem rozdmuchuje ją do kształtu końcowego w drugiej formie. Stosuje się ją głównie przy produkcji opakowań, gdzie ważny jest dobry rozkład masy w szyjce.
Najczęściej są to wyroby pojemnikowe, czyli opakowania szklane: słoiki i butelki. Metoda dobrze sprawdza się tam, gdzie trzeba precyzyjnie ukształtować rejon wlewu/szyjki oraz zachować powtarzalność wymiarów. Dla wyrobów stołowych i budowlanych zwykle dobiera się inne procesy.
Słoik jest typowym wyrobem opakowaniowym: ma szyjkę, gwint i wymagania wymiarowe pod zakrętkę. Etap wytłaczania pomaga uformować tę część i "ustawić" rozkład szkła, a etap wydmuchiwania nadaje kształt korpusu w formie końcowej. To klasyczne zastosowanie tej technologii.
Zwykle nie jest to typowa metoda dla kieliszków w ujęciu egzaminacyjnym. Kieliszek należy do szkła stołowego, gdzie spotyka się inne rozwiązania technologiczne dostosowane do czarki i nóżki oraz estetyki wyrobu. W pytaniach testowych metoda wytłaczająco-wydmuchująca jest najczęściej łączona z opakowaniami.
Luksfer jest wyrobem budowlanym o innej funkcji i budowie niż opakowania. Nie ma typowej szyjki ani wlewu, a istotne są parametry konstrukcyjne i cechy użytkowe elementu budowlanego. Dlatego w zadaniach z technologii szkła luksfer nie jest standardowym przykładem dla procesu wytłaczająco-wydmuchującego.
Wskazówkami są: nazwy wyrobów takich jak słoik lub butelka oraz opis etapów związanych z formowaniem półwyrobu i końcowym rozdmuchiwaniem w formie. Opakowania wymagają też powtarzalnej szyjki i dokładności pod zamknięcie. Jeśli w odpowiedziach jest wyrób pojemnikowy, warto go rozważyć jako najbardziej prawdopodobny.
Najczęstszy błąd to kojarzenie słowa "wydmuchująca" wyłącznie z wyrobami artystycznymi (np. kieliszkiem) zamiast z procesem przemysłowym w formach. Drugi błąd to brak rozróżnienia grup wyrobów: opakowania, szkło stołowe, szkło budowlane. Pomaga nauka skojarzeń "proces → asortyment".
Etap wytłaczania wstępnie nadaje kształt porcji szkła i pozwala lepiej kontrolować rozkład masy, zwłaszcza w miejscach krytycznych (np. szyjka). Dzięki temu końcowe wydmuchiwanie w formie daje wyrób o powtarzalnych wymiarach i mniejszym ryzyku wad. To kluczowe przy seryjnej produkcji opakowań.
Wybiera się ją wtedy, gdy produkuje się opakowania szklane wymagające dobrej kontroli wymiarów i kształtu wlewu oraz stabilnej jakości w serii. Metoda sprawdza się przy dużych wolumenach i automatycznych liniach formujących. Dla innych wyrobów (stołowych, budowlanych) dobór bywa inny.
Ucz się mapowania: metoda → typ wyrobu. Zrób tabelę: opakowania (słoiki/butelki), szkło stołowe (kieliszki), szkło budowlane (luksfery) i dopisz typowe procesy dla każdej grupy. Trenuj na przykładach z testów i zwracaj uwagę na słowa-klucze typu "wydmuchiwanie", "prasowanie", "wytłaczanie".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Tak wytwarza się m.in. słoje. Luksfer, kieliszek i popielnica zwykle powstają innymi technikami."

Źródła:

  • Wikipedia: "Glass container" (sekcja dotycząca wytwarzania pojemników szklanych), https://en.wikipedia.org/wiki/Glass_container — dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia: "Glassblowing" (opis procesów wydmuchiwania szkła i formowania w formach), https://en.wikipedia.org/wiki/Glassblowing — dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii szkła dotyczące formowania wyrobów opakowaniowych
  • Schematy procesów produkcji opakowań: warianty z tłokiem (plunger) i wydmuchiwaniem
  • Filmy instruktażowe producentów maszyn do formowania opakowań szklanych (sekcje: forming, parison, blow)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego