W doborze przyrządu pomiarowego w warsztacie obowiązują dwie podstawowe zasady: zakres przyrządu musi obejmować mierzony wymiar oraz dokładność (i niepewność) pomiaru musi być wystarczająca do tolerancji z rysunku.
Odpowiedź "Mikrometrem o zakresie pomiarowym 100-125 mm" jest poprawna, ponieważ z rysunku (dołączonego do zadania) wynika, że długość wałka mieści się w przedziale 100–125 mm. Mikrometr zewnętrzny jest przyrządem przeznaczonym do precyzyjnych pomiarów wymiarów zewnętrznych, a dobór zakresu 100–125 mm zapewnia możliwość wykonania pomiaru bez pracy na granicy skali.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Mikrometrem o zakresie pomiarowym 75-100 mm" – taki mikrometr nie pozwoli zmierzyć wymiaru, jeśli długość jest większa niż 100 mm. Nawet "prawie pasujący" zakres nie wystarcza: przyrząd musi obejmować cały mierzony wymiar.
- "Suwmiarką o zakresie pomiarowym 0-150 mm i dokładności 0,1 mm" – zakres jest wystarczający, ale dokładność jest zwykle gorsza niż mikrometru. Jeśli zadanie zakłada dobór przyrządu najbardziej właściwego do kontroli dokładnego wymiaru, wybiera się mikrometr.
- "Suwmiarką o zakresie pomiarowym 0-150 mm i dokładności 0,05 mm" – mimo lepszej dokładności niż w poprzedniej opcji, nadal w typowych zastosowaniach mikrometr jest przyrządem dokładniejszym i preferowanym do precyzyjnej kontroli wymiarów zewnętrznych w zadanym, wąskim zakresie.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odczytaj wymiar i porównaj go z przedziałami mikrometrów (np. 0–25, 25–50, 50–75, 75–100, 100–125 mm). Dopiero potem rozważ, czy suwmiarka wystarczy pod kątem wymaganej dokładności.