System Haderupa to jedna z konwencji zapisu uzębienia spotykana w edukacji i dokumentacji stomatologicznej. W uzębieniu stałym w każdym kwadrancie stosuje się numery 1–8, gdzie 4 oznacza pierwszy przedtrzonowiec.
Kluczowe jest to, że w Haderupie znak nie jest ozdobą, tylko niesie informację o położeniu zęba:
- "+" dotyczy szczęki (zęby górne),
- "−" dotyczy żuchwy (zęby dolne),
- pozycja znaku względem cyfry rozróżnia stronę: dla lewej strony pacjenta znak stawia się przed cyfrą, a dla prawej po cyfrze.
W treści pytania wskazano: ząb dolny, lewy, pierwszy przedtrzonowiec. Zatem:
- dolny = znak "−",
- lewy = znak przed liczbą,
- pierwszy przedtrzonowiec = "4".
Poprawny zapis to więc -4.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "4 -" sugeruje stronę prawą w żuchwie (minus po liczbie), czyli inny kwadrant niż lewy dolny.
- "+4" odnosi się do szczęki po stronie lewej (plus przed liczbą), a nie do żuchwy.
- "4+" odnosi się do szczęki po stronie prawej (plus po liczbie), czyli błędny i łuk, i strona.
W praktyce egzaminacyjnej warto pamiętać o dwóch pułapkach: (1) zawsze interpretuj lewo/prawo z perspektywy pacjenta, (2) sprawdzaj zarówno rodzaj znaku (+/−), jak i jego pozycję (przed/po cyfrze).
