KWALIFIKACJA MED1 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 12.
Lekarz dentysta zamierza wykonać zabieg przedstawiony na rycinach. Który instrument powinna przygotować asystentka?
Ilustracja przedstawia dwa okrągłe obrazy związane z zabiegiem stomatologicznym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kireta jest typowym instrumentem periodontologicznym do usuwania złogów i opracowania powierzchni korzenia, zwłaszcza w obszarze poddziąsłowym. "Zrywacz" służy do luksacji zęba przy ekstrakcji, "ekskawator" do usuwania zębiny próchnicowej, a "sierp" to skaler o innym zastosowaniu.

Pełne wyjaśnienie:

W przedstawionym zabiegu właściwym instrumentem do przygotowania jest kireta. Kirety należą do instrumentów periodontologicznych i służą przede wszystkim do pracy w okolicy kieszonek dziąsłowych: usuwania złogów poddziąsłowych oraz opracowania (wygładzania) powierzchni korzenia. W praktyce asystentka przygotowuje je wtedy, gdy lekarz planuje zabiegi higienizacyjne/periodontologiczne wymagające precyzyjnej pracy w obrębie dziąsła.

Odpowiedź "sierp" jest nieprawidłowa, ponieważ sierp (skaler sierpowaty) jest innym typem instrumentu do usuwania złogów, zwykle kojarzonym z pracą bardziej naddziąsłową i o innej geometrii części roboczej niż kireta używana do opracowania poddziąsłowego. W pytaniu chodzi o instrument odpowiadający zabiegowi widocznemu na rycinach, a nie o dowolne narzędzie do oczyszczania.

Odpowiedź "zrywacz" jest nieprawidłowa, ponieważ zrywacze (elewatory) to narzędzia chirurgiczne używane do luksacji i podważania zęba/korzenia podczas ekstrakcji. Przy zabiegach periodontologicznych nie są instrumentem pierwszego wyboru i ich zastosowanie wynika z zupełnie innego celu klinicznego.

Odpowiedź "ekskawator" również jest nieprawidłowa. Ekskawator stosuje się w stomatologii zachowawczej do usuwania zębiny próchnicowej lub miękkich tkanek z ubytku, a nie do usuwania złogów nazębnych z powierzchni korzenia w obrębie kieszonki.

Wskazówka egzaminacyjna: warto uczyć się przez skojarzenia "obszar pracy → instrument". Jeśli praca dotyczy kieszonek/korzenia (periodontologia), typowe będą kirety i narzędzia do opracowania poddziąsłowego. Jeśli dotyczy ubytku próchnicowego, pojawi się ekskawator. Jeśli dotyczy ekstrakcji, rozważ narzędzia chirurgiczne, takie jak zrywacze.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kireta to instrument periodontologiczny używany do pracy w okolicy dziąsła, m.in. do usuwania złogów poddziąsłowych i opracowania (wygładzania) powierzchni korzenia. Dobiera się ją, gdy celem jest precyzyjna praca w kieszonce dziąsłowej, a nie ekstrakcja czy opracowanie ubytku.
Najczęściej różnią się geometrią części roboczej. Kireta jest projektowana do pracy bardziej poddziąsłowej i "ślizgania" po powierzchni korzenia, a sierp ma kształt ułatwiający usuwanie złogów bardziej naddziąsłowo. Na egzaminie porównuj: krzywiznę, profil ostrza i przeznaczenie kliniczne.
Zrywacz (elewator) jest narzędziem chirurgicznym do luksacji i podważania zęba/korzenia podczas ekstrakcji. Jego konstrukcja i sposób pracy są dostosowane do użycia siły w polu operacyjnym, a nie do delikatnego usuwania złogów i opracowania powierzchni korzenia w kieszonce dziąsłowej.
Ekskawator to narzędzie używane w stomatologii zachowawczej do usuwania zębiny próchnicowej lub miękkich mas z ubytku. Asystentka przygotowuje go, gdy lekarz planuje opracowanie ubytku i oczyszczenie tkanek przed wypełnieniem, a nie w typowych zabiegach skalingu/kiretażu.
Kirety są typowo kojarzone z zabiegami higienizacyjnymi i periodontologicznymi, gdy trzeba usunąć złogi poddziąsłowe oraz opracować powierzchnię korzenia. W praktyce gabinetu to sytuacje, w których lekarz pracuje w kieszonce dziąsłowej i potrzebuje instrumentu do precyzyjnego oczyszczania.
Typowe błędy to mylenie instrumentów o podobnych kształtach oraz automatyczne kojarzenie słowa "zabieg" z ekstrakcją. Wtedy zdający wybiera zrywacz zamiast narzędzia periodontologicznego. Pomaga metoda: najpierw rozpoznaj cel zabiegu (dziąsło/ubytki/ekstrakcja), dopiero potem wybierz instrument.
Nie tylko. Poza usuwaniem złogów, kireta bywa używana do opracowania powierzchni korzenia (wygładzania) w obszarze poddziąsłowym, czyli do działań związanych z terapią periodontologiczną. W zadaniach egzaminacyjnych liczy się skojarzenie: kieszonka dziąsłowa i korzeń → kireta.
Przygotuj sterylny zestaw zgodny z procedurą gabinetu: instrumenty do oczyszczania/irygacji, ssak, środki do osuszania pola, oraz kiretę właściwą do planowanej pracy. Kluczowe jest sprawdzenie kompletności, sterylności i ułożenie narzędzi tak, aby lekarz mógł je szybko i bezpiecznie pobrać.
Narzędzia chirurgiczne (np. zrywacze) przygotowuje się, gdy celem jest zabieg w chirurgii stomatologicznej, zwłaszcza ekstrakcja zęba lub usuwanie korzenia. Jeśli zabieg dotyczy głównie oczyszczania powierzchni zęba i pracy przy dziąśle, priorytetem są instrumenty periodontologiczne, takie jak kirety.
Najlepiej szukać powiązania "zabieg → tkanka/docelowy obszar → instrument". Dziąsło i kieszonki: kirety i instrumenty periodontologiczne. Ubytek próchnicowy: ekskawator. Ekstrakcja: zrywacz. Ta kolejność ogranicza zgadywanie i zmniejsza ryzyko pomyłek między podobnymi narzędziami.
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że kireta jest typowym instrumentem periodontologicznym do usuwania złogów i opracowania powierzchni korzenia, zwłaszcza w obszarze poddziąsłowym.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZiU: instrumentarium w periodontologii i chirurgii stomatologicznej
  • Atlas instrumentów stomatologicznych (część: periodontologia, chirurgia, stomatologia zachowawcza)
  • Instrukcje producentów instrumentów: kirety i skalery (budowa części roboczej i wskazania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego