KWALIFIKACJA INF10 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 28.
Licencja oprogramowania typu Freeware umożliwia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Freeware to najczęściej oprogramowanie udostępniane bez opłat, z prawem do używania i dalszego rozpowszechniania w granicach licencji, ale bez prawa modyfikacji kodu źródłowego. Możliwość zmian w kodzie jest typowa dla licencji otwartoźródłowych, a nie dla klasycznego freeware.

Pełne wyjaśnienie:

Licencja typu freeware w praktyce oznacza, że program jest udostępniany bezpłatnie (free-of-charge). Zwykle użytkownik może z niego korzystać oraz przekazywać go dalej lub pobierać i instalować bez wnoszenia opłat, o ile spełnia warunki zapisane w licencji producenta.

Kluczowe jest rozróżnienie pojęć:

  • Freeware = "darmowe" w sensie ceny, a niekoniecznie "wolne" w sensie swobody zmian.
  • Oprogramowanie wolne / otwartoźródłowe = udostępnienie kodu źródłowego i przyznanie uprawnień do modyfikacji oraz tworzenia wersji pochodnych (na warunkach danej licencji).

Dlatego poprawne jest stwierdzenie, że freeware umożliwia bezpłatne użytkowanie i rozpowszechnianie programu, a jednocześnie nie daje prawa do zmian w kodzie źródłowym (najczęściej kod nie jest nawet publicznie dostępny). W środowisku egzaminacyjnym to rozróżnienie jest ważne, bo technik pracujący ze wsparciem informatycznym dla osób z dysfunkcją wzroku często dobiera narzędzia i musi ocenić, czy wolno je wdrażać szerzej oraz czy da się je legalnie adaptować.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Opcje mówiące o płatnym korzystaniu opisują raczej model komercyjny, a nie freeware.
  • Odpowiedź dopuszczająca modyfikowanie kodu źródłowego pasuje do licencji otwartoźródłowych lub wolnego oprogramowania, a nie do typowego freeware.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedzi pojawia się "możliwość dokonywania zmian w kodzie źródłowym", to najczęściej jest to sygnał licencji open source, a nie samego "darmowego" programu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Freeware to program udostępniany bez opłat, ale zwykle na licencji zamkniętej, bez prawa modyfikacji kodu. Open source (otwartoźródłowe) oznacza dostęp do kodu i uprawnienia do jego zmieniania oraz rozpowszechniania na warunkach licencji.
Słowo "free" bywa rozumiane jako "darmowe", a nie "wolne". Freeware dotyczy zazwyczaj braku opłaty, natomiast "wolne oprogramowanie" dotyczy praw użytkownika, np. uruchamiania, analizowania, modyfikowania i redystrybucji kodu.
Zwykle nie. W typowym freeware kod źródłowy nie jest udostępniany, a licencja nie pozwala na modyfikacje. Prawo do zmian jest charakterystyczne dla licencji otwartoźródłowych lub wolnego oprogramowania, nie dla klasycznego freeware.
Najczęściej ograniczenia dotyczą braku dostępu do kodu, zakazu modyfikacji, czasem zakazu użycia komercyjnego lub wymogu zachowania informacji o autorze. Zawsze trzeba sprawdzić treść licencji/EULA, bo warunki różnią się między producentami.
Często tak, ale tylko w zakresie dozwolonym przez licencję. Niektóre programy freeware dopuszczają redystrybucję, inne wymagają pobierania ze strony producenta lub ograniczają użycie do celów niekomercyjnych. Kluczowa jest treść licencji.
Shareware to model "wypróbuj przed zakupem": program bywa darmowy przez określony czas lub z ograniczeniami funkcji, a potem wymaga opłaty. Freeware jest udostępniane bez opłat (co do zasady bez limitu czasu), choć nadal może mieć ograniczenia licencyjne.
Sprawdź, czy producent udostępnia kod źródłowy i wskazuje konkretną licencję open source. Często są to licencje opisujące prawa do modyfikacji i dystrybucji kodu. Sama informacja "bezpłatny download" nie oznacza open source.
Dobierając narzędzia dla osób z niepełnosprawnością wzrokową, trzeba ocenić legalność instalacji, użycia w instytucji i ewentualnej redystrybucji. Licencja wpływa też na możliwość adaptacji rozwiązań (np. integracji, modyfikacji, tłumaczeń).
Nie zawsze. Darmowość nie równa się braku ograniczeń. Licencja może limitować liczbę stanowisk, sposób instalacji, zastosowania komercyjne lub wymagać rejestracji. W praktyce trzeba czytać warunki licencyjne, nie tylko opis marketingowy.
Najczęstszy błąd to utożsamienie freeware z możliwością modyfikacji kodu (cecha open source). Drugi błąd to traktowanie shareware jako freeware, bo oba bywają "darmowe na start". Pomaga zapamiętać: freeware = cena, open source = kod i prawa.
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Freeware to najczęściej oprogramowanie udostępniane bez opłat, z prawem do używania i dalszego rozpowszechniania w granicach licencji, ale bez prawa modyfikacji kodu źródłowego."

Źródła:

  • Wikipedia (EN): "Freeware" – https://en.wikipedia.org/wiki/Freeware (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Freeware" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Freeware (dostęp: 2026-02-27)
  • Free Software Foundation: "What is free software?" – https://www.gnu.org/philosophy/free-sw.html (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Dokumentacja licencyjna konkretnego programu (EULA/licencja producenta)
  • Materiały edukacyjne o licencjach: freeware, shareware, open source
  • Strony organizacji promujących oprogramowanie wolne (dla porównania pojęć)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego