KWALIFIKACJA INF2 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 15.
Liczby 1001 oraz 100 w wierszu pliku /etc/passwd oznaczają

student:x:1001:100:Jan Kowalski:/home/student:/bin/bash

A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wpis w pliku /etc/passwd ma pola rozdzielone dwukropkami.
Liczby "1001:100" to identyfikator użytkownika (UID) oraz identyfikator grupy (GID). System używa ich do nadawania właściciela plikom i kontroli uprawnień, niezależnie od "nazwy" konta.

Pełne wyjaśnienie:

Plik /etc/passwd zawiera bazę kont użytkowników w postaci rekordów, w których pola są rozdzielone znakiem ":". W typowym formacie linia ma postać: login:hasło/placeholder:UID:GID:opis:katalog_domowy:powłoka. W pokazanym przykładzie "student:x:1001:100:…" liczby 1001 i 100 znajdują się odpowiednio w trzecim i czwartym polu liczbowym, czyli oznaczają UID (identyfikator użytkownika) oraz GID (identyfikator grupy podstawowej).

Odpowiedź "identyfikatory użytkownika i grupy w systemie" jest poprawna, ponieważ to właśnie UID/GID są wykorzystywane przez system plików i mechanizmy uprawnień do przypisania właściciela oraz grupy do plików i procesów. Nazwa konta (np. "student") jest wygodnym aliasem dla człowieka, ale system operuje przede wszystkim na liczbowych identyfikatorach.

Pozostałe propozycje nie pasują do znaczenia pól /etc/passwd:

  • "liczbę udanych i nieudanych prób logowania" – takie statystyki nie są elementem rekordu konta w tym pliku; format nie przewiduje pól na liczniki logowań.
  • "numer koloru czcionki i numer koloru tła w terminalu" – ustawienia terminala są konfigurowane w profilach powłoki/terminala, a nie w bazie kont systemowych.
  • "liczbę dni od ostatniej zmiany hasła i liczbę dni do wygaśnięcia hasła" – te informacje dotyczą polityki haseł i standardowo są przechowywane w innym miejscu (w praktyce kojarzone z bazą haseł), a nie w polach UID/GID.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz linię z wieloma ":" i fragment "…:liczba:liczba:…", najczęściej są to właśnie UID i GID. Dodatkowo możesz to skojarzyć z poleceniem id, które wypisuje UID i GID dla zalogowanego użytkownika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
UID to liczbowy identyfikator użytkownika, a GID to liczbowy identyfikator jego grupy podstawowej. System używa ich do przypisywania właściciela i grupy plikom oraz do sprawdzania uprawnień. Nazwy kont i grup są tylko mapowaniem na te liczby.
Pola w /etc/passwd są rozdzielone dwukropkami. W typowym układzie trzecie pole to UID, a czwarte to GID. Wystarczy policzyć segmenty między ":" w rekordzie użytkownika, np. login:x:UID:GID:opis:home:shell.
Liczby (UID/GID) są jednoznaczne i wygodne dla systemu plików oraz jądra. Nazwy mogą się zmieniać, mieć różne aliasy albo być lokalnie konfigurowane, a UID/GID pozostają stałym identyfikatorem do kontroli dostępu i własności zasobów.
"x" zwykle oznacza, że właściwa informacja o haśle (hash oraz parametry) jest przechowywana w oddzielnej, bardziej chronionej bazie. Dzięki temu /etc/passwd może być czytelny dla procesów potrzebujących mapowania kont, bez ujawniania danych haseł.
Najprościej użyć polecenia id, które wypisuje UID, GID i grupy dodatkowe. Możesz też użyć getent passwd nazwa, aby odczytać wpis z bazy kont (lokalnej lub z usług katalogowych) i zobaczyć UID/GID.
Rekord zawiera m.in. nazwę konta (login), pole hasła/placeholder, opis (np. imię i nazwisko), katalog domowy oraz powłokę startową (np. /bin/bash). To podstawowe dane potrzebne do uruchomienia sesji użytkownika i ustawienia środowiska.
/etc/passwd przechowuje ogólne informacje o kontach (w tym UID/GID, katalog domowy, powłoka). /etc/shadow jest związany z uwierzytelnianiem i zwykle zawiera hashe haseł oraz parametry dotyczące ich ważności. Plik shadow jest bardziej ograniczony uprawnieniami.
W praktyce UID powinien być unikalny dla każdego konta, aby nie mieszać własności plików i uprawnień. GID identyfikuje grupę i wiele kont może mieć ten sam GID jako grupę podstawową lub dodatkową. Duplikaty UID powodują realne problemy administracyjne.
Częsty błąd to mylenie danych konta z danymi o hasłach (np. "dni do wygaśnięcia"), które kojarzą się z inną bazą. Inny błąd to nieuwaga przy liczeniu pól oddzielonych ":" i przypisanie UID/GID do złych miejsc w rekordzie.
Ćwicz na przykładach: obejrzyj kilka wpisów w /etc/passwd, a potem porównaj z wynikami poleceń id, getent passwd i groups. Zapamiętaj kolejność pól oraz to, że UID/GID są liczbami kluczowymi dla uprawnień w systemie.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Wpis w pliku /etc/passwd ma pola rozdzielone dwukropkami.Liczby "1001:100" to identyfikator użytkownika (UID) oraz identyfikator grupy (GID)."

Źródła:

  • Linux man-pages: passwd(5) — format pliku /etc/passwd, https://man7.org/linux/man-pages/man5/passwd.5.html (dostęp: 2026-03-01)
  • Linux man-pages: shadow(5) — gdzie przechowywane są informacje o starzeniu hasła, https://man7.org/linux/man-pages/man5/shadow.5.html (dostęp: 2026-03-01)
  • Linux man-pages: id(1) — prezentacja UID/GID użytkownika, https://man7.org/linux/man-pages/man1/id.1.html (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Strony podręcznika systemowego: passwd(5), shadow(5), useradd(8), groupadd(8)
  • Dokumentacja dystrybucji (Debian/Ubuntu/Red Hat) o zarządzaniu użytkownikami i grupami
  • Ćwiczenia praktyczne: odczyt /etc/passwd, polecenia id, getent passwd, getent group

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego