KWALIFIKACJA ELE11 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 11.
Luksomierz służy do pomiaru
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Luksomierz jest przyrządem fotometrycznym służącym do pomiaru natężenia oświetlenia (iluminancji), wyrażanego w luksach. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych wielkości i innych mierników: wiatr mierzy się anemometrem, napięcie woltomierzem, a lepkość – przyrządami do badań lepkości.

Pełne wyjaśnienie:

Luksomierz to przyrząd używany w fotometrii do pomiaru natężenia oświetlenia (często spotkasz też nazwę: iluminancja). Wynik podaje się w luksach, czyli jednostce opisującej, ile strumienia świetlnego "dociera" do określonej powierzchni.

Odpowiedź "natężenia oświetlenia" jest poprawna, bo właśnie tę wielkość mierzy luksomierz w praktyce: przykładowo przy ocenie oświetlenia stanowisk pracy, korytarzy technicznych czy pomieszczeń serwisowych. W kontekście energetyki odnawialnej pomiar oświetlenia bywa przydatny organizacyjnie i BHP (zapewnienie właściwej widoczności podczas montażu i przeglądów).

Pozostałe propozycje są błędne, ponieważ odnoszą się do innych dziedzin pomiarów:

  • "siły i prędkości wiatru" – prędkość wiatru mierzy się najczęściej anemometrem, a siłę/napór wiatru opisuje się innymi wielkościami; nie jest to zakres zastosowań luksomierza.
  • "napięcia elektrycznego" – napięcie mierzy się woltomierzem lub multimetrem, w jednostkach wolt.
  • "lepkości kinematycznej biopaliw" – lepkość bada się wiskozymetrami/metodami laboratoryjnymi, a nie przyrządami fotometrycznymi.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą regułę: jeśli w nazwie/temacie pojawia się "luks", to chodzi o światło i oświetlenie, a nie o parametry elektryczne czy meteorologiczne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Luksomierz mierzy natężenie oświetlenia (iluminancję), czyli ilość światła padającego na powierzchnię. Wynik podaje w luksach. To typowy pomiar przy ocenie, czy w danym miejscu jest wystarczająco jasno do pracy lub obsługi urządzeń.
Luksomierz dotyczy światła widzialnego i oceny oświetlenia (luks). W fotowoltaice do oceny warunków nasłonecznienia częściej stosuje się mierniki promieniowania (np. piranometr), bo opisują energię promieniowania, a nie "jasność" postrzeganą fotometrycznie.
Napięcie elektryczne to wielkość z elektrotechniki, mierzona w woltach woltomierzem lub multimetrem. Luksomierz jest przyrządem fotometrycznym, więc nie służy do pomiarów elektrycznych, tylko do oceny poziomu oświetlenia.
Czujnik luksomierza umieszcza się na wysokości płaszczyzny ocenianej (np. blat, podłoga), unika zasłaniania sensora i wykonuje kilka odczytów w różnych punktach. Wyniki porównuje się z wymaganiami dla danego miejsca pracy, bo oświetlenie bywa nierównomierne.
Najczęściej przy kontroli warunków oświetlenia w strefach serwisowych, rozdzielniach, magazynach i ciągach komunikacyjnych. Dobre oświetlenie poprawia bezpieczeństwo i jakość prac montażowych/konserwacyjnych, nawet jeśli nie jest to stricte pomiar "energetyczny".
Iluminancja (natężenie oświetlenia) opisuje, jak dużo światła pada na daną powierzchnię. W praktyce przekłada się na widoczność detali, komfort pracy i bezpieczeństwo. Zbyt niska iluminancja zwiększa ryzyko błędów montażowych i potknięć w pomieszczeniach technicznych.
Typowy luksomierz mierzy natężenie oświetlenia na powierzchni, czyli światło, które do niej dociera. Nie jest to to samo co luminancja (jasność źródła w danym kierunku). Do pomiarów "jasności" źródeł stosuje się inne przyrządy i metody.
Najczęstsze jest mylenie luksomierza z miernikami elektrycznymi (multimetr) albo meteorologicznymi (anemometr), bo uczący się kojarzą OZE z wiatrem czy prądem. Warto zapamiętać skojarzenie: luks = oświetlenie.
Lepkość kinematyczna to parametr cieczy, badany metodami laboratoryjnymi i przyrządami do pomiaru lepkości (np. wiskozymetry). Luksomierz nie ma zastosowania w badaniach właściwości paliw, bo służy do pomiarów związanych ze światłem i oświetleniem.
W praktyce i na egzaminie często pojawiają się: multimetr (napięcie, prąd, opór), mierniki cęgowe, anemometr (prędkość wiatru), termometr/pirometr (temperatura), manometr (ciśnienie) oraz przyrządy do oceny promieniowania słonecznego. Każdy mierzy inną wielkość.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 84% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Luksomierz jest przyrządem fotometrycznym służącym do pomiaru natężenia oświetlenia (iluminancji), wyrażanego w luksach."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Luksomierz" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Luksomierz (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Iluminancja" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Iluminancja (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z podstaw fotometrii i techniki świetlnej (definicje: iluminancja, lumen, luks)
  • Instrukcje obsługi luksomierzy (zakresy, kalibracja, sposób wykonania pomiaru)
  • Materiały dydaktyczne z metrologii elektrycznej i nieelektrycznej (porównanie typów mierników)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego