KWALIFIKACJA SPL1 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 35.
Miasto 31 grudnia 2018 roku zakończyło budowę parkingu, którego koszt wyniósł 12 150 000,00 zł. Parking posiada 500 miejsc postojowych, które średnio zajęte są w 60%, 18 godzin w ciągu doby, 30 dni w miesiącu. Godzina parkowania kosztuje 2,50 zł/miejsce postojowe. Kiedy miastu zwróci się koszt budowy parkingu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Miesięczny przychód z parkingu: 500 miejsc × 60% = 300 zajętych miejsc. Dalej 300 × 18 h/dobę × 30 dni = 162 000 godz.-miejsc. Przy stawce 2,50 zł daje to 405 000 zł/mies. Okres zwrotu: 12 150 000 / 405 000 = 30 miesięcy.

Pełne wyjaśnienie:

Aby policzyć, kiedy zwróci się koszt budowy, trzeba wyznaczyć miesięczny przychód z parkowania i podzielić przez niego koszt inwestycji.

1) Liczba średnio zajętych miejsc
Parking ma 500 miejsc, a średnie obłożenie wynosi 60%. Zatem przeciętnie zajęte jest: 500 × 0,60 = 300 miejsc.

2) Liczba "godzin parkowania" w miesiącu
Te 300 miejsc jest zajęte średnio przez 18 godzin na dobę, przez 30 dni w miesiącu: 300 × 18 × 30 = 162 000 (miejsce·godzina) w miesiącu.

3) Miesięczny przychód
Stawka to 2,50 zł za 1 godzinę i 1 miejsce, więc: 162 000 × 2,50 zł = 405 000 zł miesięcznie.

4) Okres zwrotu
Okres zwrotu = koszt budowy / przychód miesięczny: 12 150 000 zł / 405 000 zł/mies. = 30 miesięcy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "Po 18 miesiącach" zwykle wynika z pomylenia 18 godzin z 18 miesiącami albo z policzenia przychodu bez części danych.
  • "Po 2 latach" (24 miesiące) to efekt zaokrąglenia "na oko" bez wykonania dzielenia.
  • "Po 1 roku" (12 miesięcy) może wynikać z pominięcia obłożenia 60% lub z błędnego przeliczenia czasu.

W takich zadaniach warto pilnować jednostek (godzina, doba, miesiąc) i dopiero na końcu przeliczać wynik na miesiące lub lata.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz kolejno: miejsca × obłożenie (średnio zajęte miejsca), potem × godziny/dobę × dni/miesiąc, a na końcu × stawka. Wynik to przychód miesięczny, który wykorzystujesz do obliczenia okresu zwrotu.
Obłożenie 60% oznacza, że średnio tylko część miejsc generuje przychód. Pominięcie obłożenia zawyża wpływy (jakby parking był pełny), a więc sztucznie skraca czas zwrotu. To jedna z najczęstszych pułapek w zadaniach rachunkowych.
To cena za jedno miejsce zajęte przez jedną godzinę. W praktyce mnożysz ją przez liczbę "miejsce·godzina" w miesiącu. Dzięki temu łatwo policzyć wpływy, nawet gdy miejsc jest dużo i mają różne czasy zajęcia.
Stosujesz prosty wzór: okres zwrotu = koszt inwestycji / przychód miesięczny. Jeśli wynik wychodzi w miesiącach, możesz go przeliczyć na lata (dzieląc przez 12). Warunek: przychód musi być policzony w tych samych jednostkach czasu.
Jeśli w zadaniu liczysz przychód miesięczny, naturalnym wynikiem są miesiące. Lata są tylko przeliczeniem (12 miesięcy = 1 rok). Na egzaminie trzymaj się jednostek z obliczeń i dopiero na końcu zamieniaj, jeśli odpowiedzi są w innej formie.
Najczęstsze to: pominięcie obłożenia, pomylenie liczby godzin z liczbą miesięcy, policzenie doby zamiast miesiąca, nieuwzględnienie liczby dni, oraz "strzelanie" odpowiedzią w latach bez dzielenia. Pomaga zapisanie jednostek przy każdym mnożeniu.
Tylko jeśli zadanie je podaje. Gdy w treści masz wyłącznie koszt budowy i przychody ze stawki, liczysz prosty okres zwrotu bez kosztów operacyjnych. W realnych analizach zwykle odejmuje się także koszty (np. serwis, energia, obsługa).
Zrób kontrolę rzędu wielkości: 500 miejsc i 2,5 zł/h to maks. 1250 zł/h przy 100%. Przy 60% to ok. 750 zł/h. Razy 18 h to ok. 13,5 tys. zł/dzień. Razy 30 dni to ok. 405 tys. zł/miesiąc, więc 12,15 mln / 0,405 mln ≈ 30 mies.
Bo 2 lata (24 mies.) brzmi "sensownie" intuicyjnie przy dużej inwestycji. To przykład heurystyki — wybór odpowiedzi na podstawie wrażenia, a nie rachunku. W tym zadaniu proste dzielenie pokazuje, że potrzeba 30 miesięcy, czyli więcej niż 2 lata.
Podobnie liczy się opłacalność zasobów: wynajem powierzchni, wykorzystanie miejsc paletowych, odpłatne usługi (przyjęcie, składowanie, kompletacja). Zawsze: pojemność × wykorzystanie × czas × stawka daje przychód, a potem porównuje się go z kosztem inwestycji.
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Miesięczny przychód z parkingu: 500 miejsc × 60% = 300 zajętych miejsc."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Okres zwrotu" (definicja i idea payback period): https://pl.wikipedia.org/wiki/Okres_zwrotu (dostęp: 2026-03-01)
  • E-podręczniki – Matematyka: "Procenty" (zastosowanie procentu w obliczeniach): https://epodreczniki.pl/a/procenty/D13h1YweS (dostęp: 2026-03-01)
  • E-podręczniki – Matematyka: "Jednostki czasu" (zależności doba–miesiąc w zadaniach praktycznych): https://epodreczniki.pl/a/jednostki-miary/D1F1Kc1yZ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • E-podręczniki: matematyka – procenty i obliczenia praktyczne
  • Materiały z podstaw rachunku ekonomicznego (koszty, przychody, próg opłacalności)
  • Zadania treningowe z kalkulacji przychodu i okresu zwrotu (arkusze ćwiczeń)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego