Moc czynna to ta część mocy elektrycznej, która w odbiorniku jest zamieniana na użyteczną energię (np. pracę mechaniczną) lub ciepło. Jej jednostką jest wat (W). W praktyce pomiar mocy czynnej wykonuje się przyrządem przeznaczonym do bezpośredniego wyznaczania tej wielkości, czyli watomierzem (lub miernikiem mocy pełniącym funkcję watomierza).
Dlaczego nie wystarczą pozostałe przyrządy?
- Omomierz mierzy rezystancję (opór) w omach. Nie jest przyrządem do pomiaru mocy; dodatkowo typowo nie mierzy się rezystancji w pracującym, zasilanym obwodzie.
- Woltomierz służy do pomiaru napięcia. Samo napięcie nie określa mocy odbiornika, bo do mocy potrzebna jest także informacja o prądzie oraz (w AC) o przesunięciu fazowym.
- Amperomierz mierzy natężenie prądu. Podobnie jak przy napięciu: sam prąd nie wystarcza do określenia mocy czynnej.
Watomierz jest skonstruowany tak, aby uwzględniać zależność między napięciem i prądem oraz (w obwodach prądu przemiennego) wpływ współczynnika mocy. Na poziomie egzaminu kluczowe jest skojarzenie wielkości "moc czynna" z przyrządem "watomierz". Dobra wskazówka: nazwa przyrządu zwykle odpowiada jednostce/wielkości (W → watomierz, V → woltomierz, A → amperomierz, Ω → omomierz).