KWALIFIKACJA PGF3 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 39.
Na ilustracji przedstawiono
Ilustracja przedstawia krajarkę jednonożową, urządzenie używane w introligatorstwie do precyzyjnego cięcia papieru.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Krajarka jednonożowa to maszyna introligatorska służąca do dokładnego docinania stosu arkuszy jednym nożem (gilotynowym) współpracującym z dociskiem i stołem. Krajalnica krążkowa tnie nożem tarczowym, krajarka trójnożowa przycina blok z trzech stron, a nożyce introligatorskie są narzędziem ręcznym.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawna odpowiedź: krajarkę jednonożową.

Krajarka jednonożowa (często nazywana także gilotyną introligatorską) jest przeznaczona do precyzyjnego cięcia stosu papieru lub innych materiałów arkuszowych. Charakterystyczny jest mechanizm pojedynczego noża, który wykonuje jedno cięcie, zwykle z udziałem docisku stabilizującego materiał oraz stołu z przykładnicą umożliwiającą ustawienie formatu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Krajalnica krążkowa działa na innej zasadzie: wykorzystuje nóż w formie krążka/tarczy, którym prowadzi się cięcie wzdłuż materiału (często w pracy jednostkowej lub przy mniejszych nakładach). Na ilustracjach tego typu urządzeń typowy jest widoczny element tnący w postaci kółka i prowadnica.
  • Krajarka trójnożowa służy głównie do obcinania bloku (np. książki/broszury) z trzech stron, a jej konstrukcja jest podporządkowana jednoczesnemu/sekencyjnemu przycinaniu trzech krawędzi. To inny typ maszyny niż klasyczna jednonożowa krajarka do stosu arkuszy.
  • Nożyce introligatorskie są narzędziem ręcznym, używanym do prostych prac (np. pojedyncze arkusze, cienkie materiały). Rozmiar, budowa i brak stołu/docisku odróżniają je od maszynowej krajarki.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rozpoznawaniu urządzeń na ilustracji zwracaj uwagę na rodzaj elementu tnącego (nóż prosty vs krążek), obecność docisku, stołu z przykładnicą oraz to, czy maszyna jest przeznaczona do cięcia arkuszy czy do obcinania gotowego bloku introligatorskiego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Krajarka jednonożowa to maszyna do precyzyjnego docinania stosu arkuszy jednym nożem (najczęściej gilotynowym). Zwykle ma stół roboczy, przykładnicę do ustawiania formatu i docisk, który stabilizuje papier podczas cięcia. Stosuje się ją w wykańczaniu prac drukarskich.
Szukaj cech typowych: jeden prosty nóż pracujący w dół, stół do układania stosu papieru, element docisku oraz prowadnice/przykładnice do ustawiania wymiaru. To odróżnia ją od narzędzi ręcznych i od urządzeń z nożem krążkowym.
Krajarka trójnożowa jest przeznaczona do obcinania bloku (np. książki, broszury) z trzech stron, aby wyrównać krawędzie. Krajarka jednonożowa docina głównie arkusze w stosie jednym cięciem. Różnią się funkcją i konstrukcją.
Krajalnica krążkowa tnie materiał nożem w formie krążka (tarczy), prowadzonym wzdłuż linii cięcia. Często używa się jej do cieńszych materiałów, prac jednostkowych lub gdy liczy się szybkie, proste cięcie bez przygotowania stosu na stole krajarki.
Nożyce introligatorskie to narzędzie ręczne, przeznaczone do prostych prac i niewielkich grubości materiału. Krajarka (jednonożowa lub inna) jest maszyną, która zapewnia większą powtarzalność, dokładność i możliwość cięcia większego stosu arkuszy dzięki dociskowi i prowadzeniu.
Typowo spotkasz: stół roboczy, przykładnicę do ustawiania formatu, docisk stabilizujący materiał, nóż tnący oraz mechanizm napędu/sterowania. W praktyce te elementy pozwalają bezpiecznie i dokładnie przycinać papier po druku, np. do użytków.
Tak, rozpoznawanie urządzeń na ilustracjach to częsty typ zadań zawodowych. Warto ćwiczyć identyfikację po elementach: kształt noża, obecność stołu i docisku, przeznaczenie (arkusze vs blok). Pomaga też znajomość typowych zastosowań w introligatorni.
Najczęściej myli się zasadę cięcia: nóż prosty (krajarka) vs nóż krążkowy (krajalnica). Drugi błąd to ignorowanie skali – nożyce ręczne bywają mylone z maszyną. Pomaga patrzenie na docisk i stół: w nożycach ich nie ma.
Cięcie stosu arkuszy wykonuje się po drukowaniu, aby uzyskać wymagany format, wyrównać krawędzie lub przygotować materiał do dalszej obróbki (np. falcowania, oprawy, pakowania). Do tego najczęściej wykorzystuje się krajarki zapewniające dokładność i powtarzalność.
Ucz się z atlasów maszyn i zdjęć: porównuj krajarkę jednonożową, trójnożową, krajalnicę krążkową i narzędzia ręczne. Rób notatki z cech rozpoznawczych (nóż, docisk, stół, przeznaczenie). Na egzaminie najpierw identyfikuj mechanizm działania, potem nazwę.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Krajarka jednonożowa to maszyna introligatorska służąca do dokładnego docinania stosu arkuszy jednym nożem (gilotynowym) współpracującym z dociskiem i stołem."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Krajarka" – opis urządzenia i zastosowania, https://pl.wikipedia.org/wiki/Krajarka (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Gilotyna" – informacje o mechanizmie noża gilotynowego, https://pl.wikipedia.org/wiki/Gilotyna (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Nożyce" – charakterystyka narzędzia tnącego, https://pl.wikipedia.org/wiki/No%C5%BCyce (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z introligatorstwa (działy: cięcie, trymowanie, krajarki)
  • Instrukcje producentów/obsługi krajarek (zasada działania, elementy, BHP)
  • Atlasy/kompendia maszyn i urządzeń poligraficznych z fotografiami

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego