KWALIFIKACJA MED11 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 15.
Na ilustracji przedstawiono
Ilustracja przedstawia modułowy przegub kolanowy, który jest elementem protezy kończyny dolnej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Modularny przegub kolanowy" to element protezy z osią/osiami umożliwiającymi zginanie i prostowanie w miejscu odpowiadającym stawowi kolanowemu. Adapter śrubowy i rurowy pełnią funkcję łączników (ustawienie i połączenie modułów), a przegub biodrowy lokalizuje się funkcjonalnie wyżej i ma inną konstrukcję pracy.

Pełne wyjaśnienie:

W protezach kończyn dolnych elementy modularne dzieli się m.in. na części ruchome (np. przeguby) oraz łączniki (adaptery) służące do pozycjonowania i połączenia komponentów. Rozpoznanie na ilustracji wymaga oceny, czy widoczny element ma cechy mechanizmu odpowiadającego pracy stawu kolanowego, czy jest tylko elementem łączeniowym.

Odpowiedź "modularny przegub kolanowy" jest właściwa, gdy przedstawiony komponent ma konstrukcję umożliwiającą kontrolowany ruch zgięcia/prostu w osi odpowiadającej kolanu (typowo widoczny jest korpus przegubu i elementy tworzące oś obrotu, czasem także ograniczniki lub elementy stabilizacji).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "adapter śrubowy" to z zasady łącznik: jego rolą jest mocowanie, skręcanie i ustawianie elementów (np. regulacja ustawienia), a nie realizacja głównego ruchu zgięcia/prostu jak w kolanie. Często wygląda "technicznie" (śruby, gniazda), ale bez typowej geometrii przegubu.
  • "modularny przegub biodrowy" odnosi się do stawu biodrowego, który w protezie znajduje się funkcjonalnie w okolicy miednicy i ma inną kinematykę oraz rozwiązania konstrukcyjne. Skojarzenie "przegub = każdy staw" bywa mylące, ale na egzaminie kluczowe jest rozróżnienie miejsca i funkcji.
  • "adapter rurowy" również pełni funkcję połączenia (łącznika) w systemie rurowym; służy do łączenia rur i ustawiania długości/osiowości, a nie do imitacji pracy stawu kolanowego.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zadaj sobie pytanie "czy ten element ma pracować jak staw (ruch), czy tylko łączy i ustawia?". Jeśli to część ruchoma odpowiadająca kolanu, właściwym wyborem będzie przegub kolanowy, a nie adapter.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To komponent protezy kończyny dolnej, który imituje pracę stawu kolanowego, czyli umożliwia przede wszystkim zginanie i prostowanie. Jest elementem ruchomym systemu, a nie tylko łącznikiem. W rozwiązaniach modularnych można go zestawiać z innymi modułami (adapterami, stopą, lejem).
Przegub kolanowy zwykle ma wyraźną oś obrotu i korpus wskazujący funkcję ruchu stawu. Adapter śrubowy służy głównie do łączenia i regulacji ustawienia (np. kąta, osiowości) i nie powinien wyglądać jak mechanizm zgięcia/prostu w jednym punkcie pracy.
Adapter rurowy to element łączeniowy w konstrukcji protezy (np. w systemach rurowych). Jego rolą jest połączenie modułów i utrzymanie geometrii układu, a nie wykonywanie ruchu jak w stawie. Nawet jeśli ma śruby mocujące, nie odpowiada za funkcję zginania/prostowania kolana.
Najczęściej mylone są adaptery (śrubowe, rurowe) z przegubem, bo oba typy elementów mogą mieć śruby i metalowy korpus. Błąd wynika z oceniania po "wyglądzie technicznym" zamiast po funkcji. Warto szukać osi ruchu i typowej geometrii przegubu.
Podstawowe funkcje to umożliwienie kontrolowanego zgięcia i wyprostu oraz zapewnienie stabilności w fazie podporu. W zależności od konstrukcji może też wspierać bezpieczeństwo chodu (np. ograniczać niekontrolowane ugięcie). Na egzaminie kluczowe jest skojarzenie przegubu z funkcją ruchu stawu.
Przegub biodrowy rozważa się w rozwiązaniach związanych z utratą funkcji w obrębie biodra/miednicy lub w bardzo wysokich amputacjach, gdzie potrzebna jest imitacja pracy biodra. To inny poziom anatomiczny i inna funkcja niż staw kolanowy. Nie należy utożsamiać każdego przegubu z kolanem.
Nie. Śruby mogą występować zarówno w adapterach (mocowanie, regulacja), jak i w przegubach (montaż, serwis). Decyduje funkcja i budowa: adapter przede wszystkim łączy i ustawia, a przegub ma cechy mechanizmu ruchu w osi stawu. Na ilustracji szukaj elementów wskazujących na oś pracy.
Skuteczne jest łączenie zdjęć/katalogów z funkcją elementu: do każdego komponentu dopisz "co robi w protezie" (ruch, łączenie, amortyzacja). Porównuj podobne części obok siebie: przegub vs adapter. Pomaga też nauka na realnych elementach w pracowni i na przekrojach zestawów modularnych.
Najczęściej są to: widoczna oś obrotu, dwie części połączone jak "zawias", kształt korpusu odpowiadający pracy w okolicy kolana oraz elementy ograniczające/sterujące ruchem. Adaptery zwykle wyglądają jak łączniki: krótsze, bardziej symetryczne i nastawione na połączenie rur lub modułów.
Sprawdź, czy nie wybierasz odpowiedzi tylko dlatego, że brzmi znajomo ("modularny"). Porównaj wszystkie opcje: czy dotyczą stawu (kolano/biodro) czy łącznika (adapter). Zawsze powiąż element z miejscem w protezie: kolano jest niżej niż biodro, a adapter nie jest stawem.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: ""Modularny przegub kolanowy" to element protezy z osią/osiami umożliwiającymi zginanie i prostowanie w miejscu odpowiadającym stawowi kolanowemu."

Materiały:

  • Instrukcje producentów komponentów protez (katalogi i karty techniczne elementów modularnych)
  • Skrypty z biomechaniki chodu i budowy protez kończyny dolnej używane w kształceniu techników ortopedów
  • Atlasy/kompendia konstrukcji protez kończyn dolnych (część: komponenty modularne i łączniki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego