KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 30.
Na ilustracji przedstawiono przyrząd stosowany przy naprawie/wymianie
Ilustracja przedstawia przyrząd stosowany w naprawie lub wymianie tarczy sprzęgła, co jest związane z kwalifikacją M18 dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy wymianie sprzęgła stosuje się przyrząd do ustawienia (wycentrowania) tarczy sprzęgła względem łożyska/wałka sprzęgłowego. Dzięki temu po skręceniu docisku i montażu skrzyni biegów elementy pasują osiowo i montaż przebiega bez zacięć. To odróżnia go od narzędzi do rozrządu, hamulców i przegubów.

Pełne wyjaśnienie:

W naprawach układu sprzęgła jednym z typowych etapów jest centrowanie tarczy sprzęgła przed ostatecznym dokręceniem docisku. Do tego służy specjalny przyrząd (trzpień/ustawiacz centrujący), który wprowadza się w piastę tarczy i ustala ją współosiowo względem elementu prowadzącego (zależnie od konstrukcji: łożyska w kole zamachowym lub osi wałka).

Dlatego odpowiedź "tarczy sprzęgła." pasuje do przyrządu pokazywanego zwykle na ilustracjach jako trzpień z odpowiednimi stożkami/tulejami dopasowującymi średnice.

Pozostałe propozycje są typowymi "pułapkami":

  • "napędu rozrządu." – prace przy rozrządzie wymagają blokad wału korbowego i wałków rozrządu, przyrządów do ustawiania faz lub napinania paska/łańcucha. Mają inną geometrię i inne zastosowanie niż centrowanie tarczy.
  • "zacisków hamulcowych." – do zacisków używa się m.in. przyrządów do cofania tłoczków, zestawów do odpowietrzania czy kluczy do prowadnic. Ich funkcja dotyczy układu hamulcowego, a nie osiowania elementów sprzęgła.
  • "przegubów napędowych." – przy przegubach spotyka się ściągacze, prasy, szczypce do opasek, a także narzędzia do demontażu półosi. To inny obszar napraw i inna charakterystyka narzędzi.

W praktyce rozpoznanie przyrządu do tarczy sprzęgła jest ważne, bo brak centrowania często kończy się problemami z dosunięciem skrzyni biegów oraz ryzykiem uszkodzeń podczas montażu. Na egzaminie warto kojarzyć: sprzęgło = tarcza + docisk + łożysko + przyrząd do centrowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To narzędzie, które ustawia tarczę sprzęgła współosiowo z elementem prowadzącym (np. wałkiem sprzęgłowym). Ułatwia montaż docisku i późniejsze połączenie silnika ze skrzynią biegów bez "klinowania się" elementów.
Bo tarcza musi znaleźć się dokładnie w osi. Jeśli będzie przesunięta, wałek sprzęgłowy nie trafi w wielowypust i skrzynia biegów nie dosunie się prawidłowo. To wydłuża naprawę i zwiększa ryzyko uszkodzeń przy dociąganiu śrubami.
Najczęściej problem pojawia się przy składaniu: skrzynia biegów nie chce dosunąć się do silnika "na kołkach", mimo poprawnego ustawienia. Często kusi wtedy dociąganie śrubami, co jest błędem i może uszkodzić elementy sprzęgła.
Przyrząd do sprzęgła zwykle ma formę trzpienia/ustawiacza z dopasowaniami średnic. Narzędzia do rozrządu to najczęściej blokady i płytki ustalające konkretne położenia wału i wałków. Pełnią inną funkcję: nie centrują tarczy.
Teoretycznie bywa to możliwe "na oko", ale jest ryzykowne i niezalecane. Nawet niewielkie przesunięcie tarczy może uniemożliwić montaż skrzyni. Na egzaminie i w praktyce poprawną metodą jest użycie dedykowanego przyrządu.
W praktyce serwisowej często wymienia się komplet: tarczę, docisk oraz łożysko oporowe (a w niektórych rozwiązaniach także wysprzęglik). Zmniejsza to ryzyko ponownego demontażu skrzyni biegów z powodu zużycia innego elementu.
Stosuje się je przy wymianie klocków i obsłudze zacisków, aby cofnąć tłoczek i zrobić miejsce na grubsze okładziny. To narzędzie dotyczy układu hamulcowego, więc nie jest związane z wymianą tarczy sprzęgła.
Częsty błąd to dociąganie skrzyni biegów śrubami, gdy nie chce się dosunąć. Zwykle oznacza to brak osiowości (np. niewycentrowana tarcza). Prawidłowo należy cofnąć montaż, sprawdzić ustawienie i dopiero wtedy składać.
Niewłaściwe narzędzie może uszkodzić element (np. wielowypust tarczy, gwinty, uszczelnienia) albo spowodować niepoprawny montaż. W przypadku sprzęgła brak centrowania zwiększa ryzyko długiej i problematycznej instalacji skrzyni biegów.
Ucz się funkcji narzędzi, nie tylko ich wyglądu: do czego służą, w jakim etapie naprawy są używane i jakie mają cechy charakterystyczne. Pomaga przegląd katalogów narzędzi oraz ćwiczenia z rozpoznawania przyrządów na zdjęciach.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że przy wymianie sprzęgła stosuje się przyrząd do ustawienia (wycentrowania) tarczy sprzęgła względem łożyska/wałka sprzęgłowego.

Materiały:

  • Podręczniki i materiały szkolne z działu: sprzęgło i przeniesienie napędu
  • Instrukcje serwisowe (manuale) dotyczące wymiany sprzęgła dla typowych pojazdów
  • Katalogi narzędzi warsztatowych (dział: przyrządy do sprzęgieł) – w celu nauki rozpoznawania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego