KWALIFIKACJA LES2 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 14.
Na ilustracji przedstawiono pułapkę feromonową służącą do odłowu
Ilustracja przedstawia pułapkę feromonową, która jest używana do odłowu cetyńca większego, co jest istotne w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pułapki feromonowe stosuje się do wabiącego odłowu konkretnych gatunków reagujących na feromony agregacyjne/płciowe. W praktyce ochrony lasu tego typu pułapki wiąże się głównie z kornikowatymi i pokrewnymi szkodnikami pni i strzał. Z podanych opcji odpowiada temu cetyńiec większy.

Pełne wyjaśnienie:

Pułapka feromonowa działa dzięki zastosowaniu wabika chemicznego (feromonu lub atraktantu), który naśladuje sygnały wykorzystywane przez owady do odnajdywania partnera albo zasiedlania drzew. Dlatego taki odłów jest zwykle ukierunkowany na jeden gatunek lub wąską grupę, a nie na "dowolne" szkodniki.

Cetyńiec większy jest szkodnikiem kojarzonym z odłowem przy użyciu wabików i pułapek feromonowych/atraktantowych w monitoringu ochrony lasu, dlatego wskazanie tego gatunku jako celu odłowu jest spójne z ideą przedstawionej pułapki.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Barczatka sosnówka – to motyl; w praktyce rozpoznawanie i monitoring tej grupy często opiera się na obserwacji stadiów rozwojowych i ocenie uszkodzeń aparatu asymilacyjnego, a nie na typowych pułapkach stosowanych dla kornikowatych.
  • Zwójka sosnóweczka – również motyl (zwójkowate); często ważniejsze są lustracje drzewostanu i ocena żerowania, a nie ten typ odłowu kojarzony z kambiofagami.
  • Strzygonia choinówka – także motyl; mimo że może powodować istotne szkody, nie jest najbardziej typowym skojarzeniem dla pułapek feromonowych używanych jak na ilustracjach w zadaniach egzaminacyjnych z ochrony lasu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "pułapka feromonowa", najpierw zastanów się, czy podane gatunki to kornikowate/pokrewne szkodniki pni i strzał, czy raczej motyle igłożerne – to często rozstrzyga wybór.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pułapka feromonowa to urządzenie do monitoringu lub redukcji liczebności wybranych owadów, które wykorzystuje wabik chemiczny przyciągający osobniki danego gatunku. Jest selektywna: działa najlepiej wtedy, gdy feromon/atraktant jest dobrany do konkretnego szkodnika.
Feromon naśladuje naturalny sygnał chemiczny owadów (np. płciowy lub agregacyjny). Owady odbierają go narządami zmysłów i lecą w kierunku źródła zapachu, a konstrukcja pułapki uniemożliwia im ucieczkę. Skuteczność zależy od gatunku, terminu i warunków pogodowych.
Ponieważ feromony są zwykle gatunkowo swoiste: jeden gatunek reaguje silnie, a inny wcale. Nawet podobne gatunki mogą mieć inne sygnały chemiczne. Dlatego w praktyce leśnej zawsze dobiera się wabik i typ pułapki do konkretnego celu monitoringu.
Typowe błędy to: kierowanie się tylko tym, że owad żeruje na tej samej roślinie, mylenie grup (np. motyle vs kornikowate), nieuwzględnienie terminu lotu oraz ustawienie pułapek w miejscach o zbyt małej aktywności owadów. Na egzaminie pomaga rozpoznanie grupy systematycznej.
Kornikowate i pokrewne szkodniki pni/strzał kojarzą się z odłowem na wabiki oraz śladami pod korą (chodniki, otwory wylotowe, mączka). Motyle igłożerne częściej rozpoznaje się po gąsienicach, oprzędach i ubytkach igieł. To rozróżnienie porządkuje wybór odpowiedzi.
Odłów prowadzi się w okresach aktywności i lotu owadów, czyli wtedy, gdy dorosłe osobniki przemieszczają się i reagują na sygnały chemiczne. Dokładny termin zależy od gatunku i warunków pogodowych. W praktyce ważne są regularne kontrole i notowanie liczby odłowionych osobników.
Pułapki ustawia się tak, aby były w zasięgu przelotów owadów i jednocześnie umożliwiały bezpieczną obsługę. Często wybiera się skraje drzewostanów, okolice miejsc potencjalnego namnażania (np. drewno osłabione) i punkty wskazane w planie monitoringu. Należy też unikać miejsc, gdzie pułapka może wabić owady na cenne drzewostany.
Nie zawsze. Odłów jest przede wszystkim narzędziem monitoringu: pokazuje obecność i dynamikę lotu. Decyzje ochronne zwykle wymagają interpretacji (trend, próg zagrożenia, stan drzewostanu, inne objawy zasiedlenia). Na egzaminie warto pamiętać, że sama liczba w pułapce to informacja diagnostyczna.
Poprawna identyfikacja decyduje o doborze metody monitoringu i działań ochronnych (termin, narzędzie, intensywność). Pomylenie gatunku może prowadzić do nieskutecznego odłowu, błędnych wniosków o zagrożeniu i złego planowania prac. W testach egzaminacyjnych to często klucz do właściwej odpowiedzi.
Najlepiej uczyć się "pakietami": gatunek – typ szkód – okres aktywności – metoda monitoringu. Warto też oglądać zdjęcia najczęstszych pułapek i łączyć je z grupą owadów. Na sprawdzianach pomagają fiszki z nazwami szkodników oraz proste skojarzenia: feromony częściej łączą się z kambiofagami.
info

Około 47% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pułapki feromonowe stosuje się do wabiącego odłowu konkretnych gatunków reagujących na feromony agregacyjne/płciowe.

Materiały:

  • Notatki/opracowania z entomologii leśnej (działy: monitoring, pułapki feromonowe)
  • Materiały dydaktyczne z ochrony lasu dotyczące najważniejszych szkodników sosny i świerka
  • Atlasy i klucze do rozpoznawania szkodników leśnych (część: szkodniki kambiofagiczne i igłożerne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego