KWALIFIKACJA MED1 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 12.
Na której ilustracji przedstawiona jest dźwignia Lecluse'a?
Na ilustracji przedstawiono cztery metalowe narzędzia stomatologiczne, ułożone pionowo obok siebie i oznaczone literami A,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dźwignię Lecluse'a rozpoznaje się po charakterystycznej budowie: rękojeści typu "T" oraz symetrycznej, wrzecionowatej/włóczniowatej końcówce pracującej zwężającej się do ostrego czubka.
Na ilustracjach taki zestaw cech ma narzędzie oznaczone jako A.

Pełne wyjaśnienie:

W tym typie zadania kluczowe jest rozpoznanie narzędzia po cechach konstrukcyjnych, a nie po ogólnym "wrażeniu", że jest to instrument do chirurgii. Dźwignia Lecluse'a należy do grupy dźwigni (elevatorów) i ma budowę pozwalającą na precyzyjne podparcie oraz przeniesienie siły podczas pracy w okolicy korzenia/zębodołu.

Na ilustracji prawidłowej widać narzędzie z rękojeścią w kształcie litery T oraz symetryczną, wrzecionowatą lub włóczniowatą końcówką, zwężającą się ku ostrzu. Taka kombinacja cech odpowiada dźwigni Lecluse'a, dlatego poprawna jest odpowiedź "A".

Pozostałe propozycje są mylące, bo przedstawiają instrumenty o innej ergonomii i innej końcówce pracującej:

  • "B" ma masywną, gruszkowatą rękojeść i płaską końcówkę przypominającą śrubokręt – to inny typ narzędzia, bardziej "łopatkowaty".
  • "C" ma podobną rękojeść jak "B", ale wyraźnie wygięty trzon i wąską, spiczastą końcówkę – sama obecność ostrego końca nie przesądza o typie dźwigni; liczy się także geometria i symetria końcówki oraz rękojeść.
  • "D" ma co prawda rękojeść typu "T", lecz końcówka jest płaska, asymetryczna i odchylona – to wskazuje na inny wariant narzędzia dźwigniowego/dłutującego, a nie na dźwignię Lecluse'a.

W praktyce egzaminacyjnej warto uczyć się rozpoznawania instrumentów według schematu: rękojeść → trzon → kształt i symetria końcówki → przeznaczenie. To ogranicza ryzyko pomyłki między narzędziami, które na pierwszy rzut oka są "podobnie metalowe" i mają zbliżoną długość.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dźwignia stomatologiczna (elevator) to narzędzie używane w chirurgii stomatologicznej do podważania i luksacji zęba lub korzenia oraz do pracy w obrębie zębodołu. Działa jak dźwignia mechaniczna, dlatego ważne jest prawidłowe podparcie i kontrola siły.
Najczęściej rozpoznaje się ją po zestawie cech: rękojeść typu "T" oraz symetryczna, wrzecionowata/włóczniowata końcówka pracująca zwężająca się do ostrza. Na egzaminie porównaj wszystkie warianty, zwracając uwagę na symetrię końcówki i ergonomię uchwytu.
Rękojeść typu "T" ułatwia pewny chwyt i kontrolę kierunku działania siły podczas podważania. Jest to cecha spotykana w części dźwigni, ale nie zawsze wystarcza do identyfikacji, bo inny instrument też może mieć taki uchwyt. Zawsze oceniaj także końcówkę pracującą.
Stosuj stałą kolejność: 1) kształt rękojeści, 2) czy trzon jest prosty czy wygięty, 3) kształt końcówki (płaska/spiczasta/włóczniowata), 4) symetria i odchylenie końcówki. Taki schemat zmniejsza pomyłki wynikające z pośpiechu.
Nie. Wygięcie trzonu może sugerować dostęp do trudno położonych miejsc, ale nie identyfikuje jednoznacznie typu dźwigni. O przynależności do konkretnego narzędzia decyduje też geometria końcówki pracującej (np. symetryczna vs asymetryczna, płaska vs włóczniowata) oraz typ rękojeści.
Najczęstsze błędy to: wybór po jednej cesze (np. tylko "T" na rękojeści), ignorowanie asymetrii końcówki, mylenie narzędzi o podobnej długości i fakturze, oraz zgadywanie bez porównania wszystkich opcji. Pomaga nawyk "sprawdź końcówkę jako ostatnią i najważniejszą".
Przygotowanie polega na dobraniu sterylnych instrumentów do planowanego zabiegu (m.in. dźwignie/kleszcze zgodnie z lokalizacją), sprawdzeniu ich kompletności i stanu, ułożeniu na tacy w logicznej kolejności oraz zapewnieniu pola jałowego. Asysta powinna znać nazwy, by podawać właściwe narzędzie bez zwłoki.
Zwykle nie, bo ilustracje pokazują kilka realnie używanych narzędzi. Bez wiedzy można próbować zgadywać po kształcie, ale to ryzykowne. Lepsza strategia to nauczyć się rozpoznawania po cechach: uchwyt, trzon, końcówka i jej symetria. To daje przewagę w pytaniach "A–D".
Końcówka włóczniowata jest zwykle symetryczna, zwęża się ku ostrzu i wygląda jak "groty"/"włócznia". Końcówka płaska ma krawędź przypominającą małe dłutko lub śrubokręt, często bywa asymetryczna lub odchylona. Na zdjęciu szukaj szerokości końcówki i jej osiowości.
Najbardziej podczas zabiegów chirurgicznych (np. ekstrakcje, opracowanie zębodołu), gdy liczy się czas i płynność pracy. Poprawne nazewnictwo ogranicza pomyłki w podawaniu instrumentów, wspiera komunikację z lekarzem oraz ułatwia kompletowanie zestawów i kontrolę narzędzi przed i po zabiegu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Atlas/instruktaż instrumentarium chirurgii stomatologicznej (część: dźwignie i elewatory)
  • Materiały szkolne do kwalifikacji MED.1 dotyczące asysty przy ekstrakcji
  • Karty narzędzi (nazwy + zdjęcia) używane w gabinecie do nauki rozpoznawania

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego