KWALIFIKACJA GIW3 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 15.
Na którym rysunku odstęp pomiędzy maszynami urabiającymi jest prawidłowy?
Ilustracja przedstawia cztery schematyczne rysunki maszyn urabiających, prawdopodobnie koparek, ustawionych na różnych
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odstęp między maszynami urabiającymi musi zapewniać bezpieczną strefę pracy, miejsce na manewr oraz eliminować ryzyko kolizji podczas obrotu/urabiania i dojazdu.
Na rysunku "C" pokazano ustawienie spełniające te wymagania, podczas gdy pozostałe warianty sugerują zbyt małą rezerwę przestrzeni lub konflikt stref pracy.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowy odstęp pomiędzy maszynami urabiającymi ocenia się nie tylko "miarką" między ich obrysami, ale przede wszystkim przez pryzmat strefy pracy i strefy zagrożenia. Maszyna urabiająca (np. koparka) podczas pracy wykonuje ruchy robocze (obrót nadwozia, wychylenie wysięgnika, urabianie i odkład urobku), a w trakcie przestawiania potrzebuje miejsca na dojazd i manewr. Bezpieczny układ musi więc zapewniać rezerwę przestrzeni tak, aby nawet przy typowych odchyleniach toru jazdy i ruchach roboczych nie dochodziło do zbliżenia, zahaczenia lub najechania.

Odpowiedź "C" jest poprawna, ponieważ przedstawia rozstaw maszyn umożliwiający:

  • utrzymanie separacji stref roboczych (brak nakładania się miejsc, gdzie mogą znaleźć się elementy robocze),
  • zachowanie miejsca na manewrowanie i ewentualne wycofanie,
  • ograniczenie ryzyka kolizji w razie błędu operatora lub chwilowej utraty kontroli nad kierunkiem jazdy,
  • czytelny, bezpieczny układ organizacyjny na froncie robót.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe typowo z następujących powodów:

  • "A" – sugeruje zbyt małą rezerwę przestrzeni; w praktyce grozi to wejściem maszyn w swoje strefy pracy podczas obrotu lub przestawiania.
  • "B" – układ może wyglądać poprawnie "na oko", ale zwykle nie zapewnia miejsca na manewr i bezpieczny przejazd, co zwiększa ryzyko kontaktu w trakcie zmian położenia.
  • "D" – często przedstawia ustawienie, w którym tory ruchu lub strefy pracy kolidują ze sobą (np. zbyt bliskie równoległe prowadzenie robót), co jest typową przyczyną zdarzeń potencjalnie wypadkowych.

Wskazówka egzaminacyjna: patrz na rysunek jak na sumę stref (gabaryt + ruch roboczy + manewr), a nie jak na statyczne obiekty. Jeśli w wariancie "na styk" brakuje marginesu bezpieczeństwa, to zwykle jest to wariant błędny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To taki dystans, który uwzględnia nie tylko gabaryty maszyn, ale też ich strefy pracy (ruchy robocze, obrót, wysięgnik), miejsce na manewr oraz margines na błędy prowadzenia. Ma minimalizować ryzyko kolizji i umożliwiać bezpieczne przestawianie.
Wskazówką jest sytuacja, gdy przy typowych ruchach (obrót nadwozia, praca osprzętu, dojazd) elementy robocze mogłyby wejść w przestrzeń drugiej maszyny. Jeśli maszyny są ustawione "na styk" bez rezerwy, zwykle strefy się przecinają.
Bo operator ma mniej czasu i miejsca na reakcję, a każda korekta toru jazdy lub obrót nadwozia może doprowadzić do kontaktu maszyn. Dodatkowo ogranicza to widoczność i utrudnia bezpieczne przestawianie oraz wycofanie w sytuacji awaryjnej.
Wpływają m.in. gabaryty maszyn, promień/zakres ruchu osprzętu, warunki terenowe, sposób urabiania, organizacja transportu, widoczność, nachylenie i stan podłoża oraz procedury BHP w danym zakładzie. Dlatego ocena na rysunku musi uwzględniać kontekst pracy.
Gdy warunki pogarszają kontrolę: śliskie lub nierówne podłoże, ograniczona widoczność (kurz, mgła, noc), intensywny ruch, praca w pobliżu skarp/załamań terenu lub gdy maszyny często manewrują. W takich warunkach margines bezpieczeństwa ma kluczowe znaczenie.
Tak, w zadaniach rysunkowych często chodzi o ocenę zasady: czy jest wyraźna rezerwa przestrzeni na ruch roboczy i manewry oraz czy tory i strefy pracy nie kolidują. Konkretne wartości liczbowe mogą zależeć od wewnętrznych instrukcji i rodzaju maszyn.
Najczęstsze są: patrzenie tylko na odległość między obrysami, ignorowanie skali rysunku, nieuwzględnianie manewru i dojazdu, oraz wybór wariantu "symetrycznego", bo wygląda estetycznie. Pomaga sprawdzenie, czy przy ruchu roboczym pozostaje bezpieczny margines.
Bezpieczny układ ma czytelne rozdzielenie stref: jest miejsce na przejazd, zawracanie lub korektę toru oraz nie ma "wąskich gardeł". Układ kolizyjny zwykle pokazuje maszyny blisko siebie lub w takim ustawieniu, że ich typowe ruchy mogą się przecinać.
W planowaniu i nadzorze robót na froncie odkrywki: ustawianiu koparek, spycharek, ładowarek, organizacji dojazdów i tras transportu. Zasady rozstawu przekładają się na bezpieczeństwo, płynność cyklu urabiania i mniejsze ryzyko przestojów po zdarzeniach.
Ćwicz analizę schematów: wyznaczaj w myślach strefę pracy (obrót, wysięgnik, dojazd), szukaj miejsc kolizyjnych i sprawdzaj, czy jest rezerwa na manewr. Warto też powtórzyć typowe zagrożenia: najechanie, zahaczenie, praca w ograniczonej widoczności.
info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe BHP dla górnictwa odkrywkowego (instrukcje zakładowe i stanowiskowe)
  • Podręczniki/opracowania z organizacji robót górniczych w odkrywce
  • Ćwiczenia z czytania schematów sytuacyjnych frontu robót i stref pracy maszyn

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego