KWALIFIKACJA BUD15 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 37.
Na którym rysunku przedstawiono urządzenie pomiarowe do badania właściwości przeciwślizgowych nawierzchni drogowych?
Ilustracja przedstawia cztery różne urządzenia, które mogą być używane w kontekście budownictwa drogowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Badanie właściwości przeciwślizgowych dotyczy oceny tarcia między oponą a nawierzchnią. Urządzenie do tego celu rozpoznaje się po elementach typowych dla pomiaru tarcia (np. ramię/wahadło z elementem ślizgowym albo czujniki tarcia w układzie pomiarowym), a nie po osprzęcie do zagęszczenia, równości czy nośności. Dlatego poprawna jest odpowiedź "B".

Pełne wyjaśnienie:

Właściwości przeciwślizgowe nawierzchni drogowej opisują, jak dobrze koło pojazdu "trzyma się" jezdni, czyli jaki jest poziom tarcia w kontakcie opona–nawierzchnia. W praktyce drogowej kontrola tej cechy jest istotna dla bezpieczeństwa (droga hamowania, stabilność na łukach, zachowanie na mokro) oraz dla odbiorów i utrzymania nawierzchni.

Urządzenie pomiarowe do badania przeciwślizgowości rozpoznaje się po tym, że jego zasada działania jest bezpośrednio związana z pomiarem tarcia lub wielkości z tarciem skorelowanej. Typowe przyrządy do takich badań mają charakterystyczne elementy: mechanizm wykonujący kontrolowany kontakt elementu ciernego z nawierzchnią (np. ramię/wahadło i ślizgacz) albo układ koła pomiarowego z czujnikami pozwalającymi wyznaczyć współczynnik tarcia podczas przejazdu.

Odpowiedź "B" jest właściwa, ponieważ przedstawia urządzenie przeznaczone do oceny przeciwślizgowości, czyli pomiaru tarcia/poślizgu na nawierzchni.

  • Odpowiedź "A" jest nieprawidłowa, jeżeli przedstawia sprzęt do innego rodzaju badań lub kontroli (np. równości, zagęszczenia, geometrii) – takie urządzenia nie mierzą tarcia i nie służą wprost do oceny przeciwślizgowości.
  • Odpowiedź "C" jest nieprawidłowa, jeżeli wskazuje narzędzie związane z teksturą, nośnością albo inną cechą eksploatacyjną. Tekstura wpływa na przyczepność, ale jej pomiar nie jest tym samym co pomiar tarcia/przeciwślizgowości.
  • Odpowiedź "D" jest nieprawidłowa, jeżeli dotyczy urządzeń utrzymaniowych lub wykonawczych (maszyn roboczych) albo przyrządów do pomiarów niezwiązanych z tarciem – wtedy nie spełnia kryterium "urządzenia pomiarowego do badania właściwości przeciwślizgowych".

Wskazówka egzaminacyjna: szukaj na rysunkach elementu, który celowo wywołuje kontrolowany poślizg lub mierzy siłę/parametr związany z tarciem. Jeżeli urządzenie wygląda jak typowy przyrząd do zagęszczenia, równości albo geodezji, to zwykle nie jest to badanie przeciwślizgowości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przeciwślizgowość to zdolność nawierzchni do zapewnienia odpowiedniego tarcia między oponą a jezdnią, szczególnie na mokro. Wpływa na drogę hamowania i stabilność pojazdu. Ocenia się ją pomiarami tarcia lub wskaźnikami z nim skorelowanymi.
Stosuje się m.in. przyrządy wahadłowe (tzw. brytyjskie wahadło) oraz urządzenia przejazdowe z kołem pomiarowym i czujnikami sił. Wspólną cechą jest kontrolowany kontakt elementu ciernego z nawierzchnią i wyznaczenie parametru tarcia.
Bo potwierdza spełnienie wymagań bezpieczeństwa ruchu. Nawierzchnia o zbyt małym tarciu zwiększa ryzyko poślizgu, wydłuża hamowanie i pogarsza sterowność. Wynik pomiaru może wskazywać konieczność poprawek warstwy ścieralnej lub zabiegów uszorstniających.
Szuka się elementów typowych dla pomiaru tarcia: ramienia/wahadła z elementem ślizgowym albo zespołu koła pomiarowego i czujników rejestrujących siły podczas przejazdu. Urządzenia do równości, zagęszczenia czy geodezji zwykle nie mają części "ciernej" pracującej na nawierzchni.
Nie. Tekstura (mikro- i makrotekstura) wpływa na przyczepność, ale jej pomiar opisuje głównie ukształtowanie powierzchni. Przeciwślizgowość ocenia się bezpośrednio przez tarcie lub wskaźniki tarcia. Na egzaminie to często dwie różne grupy urządzeń.
Najczęściej po wykonaniu warstwy ścieralnej (odbiór), okresowo w ramach utrzymania dróg oraz po zdarzeniach/zgłoszeniach dotyczących śliskości. Badania wykonuje się również na odcinkach szczególnie narażonych: łuki, skrzyżowania, zjazdy, miejsca częstego hamowania.
Typowe błędy to mylenie przyrządów do tarcia z urządzeniami do zagęszczenia lub równości oraz kierowanie się samym "wyglądem" zamiast funkcją. Pomaga zadanie sobie pytania: czy urządzenie mierzy tarcie/poślizg, czy raczej inne parametry (np. równość, ugięcie, geometrię)?
Tak, bo wyniki badań tarcia mogą wpływać na decyzje technologiczne i utrzymaniowe (np. dobór kruszywa w warstwie ścieralnej, uszorstnianie, frezowanie i wymiana warstwy). Operator często współpracuje z zespołem kontroli jakości i powinien rozumieć cel pomiarów.
Najczęściej: wypolerowanie kruszywa ruchem, zanieczyszczenia (błoto, pył), rozlane substancje, woda i film wodny, a także niewłaściwa tekstura warstwy ścieralnej. Spadek tarcia może wymagać działań utrzymaniowych lub zmian technologii nawierzchni.
Ucz się po zestawach zdjęć/rysunków i łącz urządzenie z mierzoną wielkością: tarcie (przeciwślizgowość), równość, nośność, zagęszczenie, grubość warstw. Twórz krótkie skojarzenia cech: "tarcie = element cierny/ślizgacz/koło pomiarowe". To przyspiesza wybór na egzaminie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Badanie właściwości przeciwślizgowych dotyczy oceny tarcia między oponą a nawierzchnią."

Źródła:

  • PN-EN 13036-4, Badania właściwości powierzchni nawierzchni drogowych i lotniskowych — Część 4: Metoda wahadła (pendulum tester) — opis metody pomiaru właściwości przeciwślizgowych
  • ASTM E303, Standard Test Method for Measuring Surface Frictional Properties Using the British Pendulum Tester — opis zasady działania i interpretacji pomiaru tarcia

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii robót drogowych (dział: cechy eksploatacyjne nawierzchni)
  • Materiały producentów i instrukcje obsługi urządzeń do pomiaru tarcia/szorstkości (katalogi, karty techniczne)
  • Normy i opisy metod badawczych dotyczących właściwości powierzchni nawierzchni (część o pomiarze tarcia metodą wahadła)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego