Badanie makroskopowe gruntu to wstępna, jakościowa ocena wykonywana w terenie bez aparatury laboratoryjnej. Opiera się na oględzinach oraz prostych próbach (np. ocena dotykiem, urabialność, lepkość, widoczna struktura i uziarnienie w przybliżeniu). Dzięki temu można szybko określić, z jakim materiałem mamy do czynienia i czy nadaje się on do dalszych robót.
Poprawne jest wskazanie cech: rodzaj gruntu, stan (np. w sensie opisowym: sypki/plastyczny/twardoplastyczny), barwa i wilgotność. Dodatkowo w praktyce terenowej stosuje się prostą próbę na obecność węglanu wapnia (np. reakcja po zakropleniu kwasem), która daje informację o domieszkach węglanowych, istotną przy rozpoznaniu materiału.
Odpowiedź zawierająca nośność gruntu jest błędna, ponieważ nośność to parametr inżynierski zależny m.in. od zagęszczenia, stanu naprężeń i warunków wodnych. Do jej oceny potrzebne są badania terenowe/laboratoryjne lub obliczenia, a nie same oględziny.
Odpowiedź z mrozoodpornością jest błędna, bo mrozoodporność dotyczy zachowania materiału w cyklach zamarzania i rozmarzania i nie jest cechą, którą można wiarygodnie ustalić makroskopowo w chwili badania.
Odpowiedź z zawartością siarki jest błędna, ponieważ oznaczanie siarki ma charakter chemiczny i wymaga analiz laboratoryjnych; w makroskopii można co najwyżej zauważyć nietypowe zabarwienia lub zapach, ale nie określa się zawartości tego pierwiastka.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi pojawiają się parametry "obliczeniowe" lub "trwałościowe" (nośność, mrozoodporność), zwykle nie należą one do badania makroskopowego.