KWALIFIKACJA HAN1 - CZERWIEC 2011

PYTANIE NR 48.
Na podstawie danych przedstawiających wynik inwentaryzacji zdawczo-odbiorczej przeprowadzonej w małym sklepie spożywczym ustalono
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi finansowymi dotyczącymi inwentaryzacji zdawczo-odbiorczej w małym sklepie spożywczym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Niedobór występuje wtedy, gdy stan faktyczny towarów (ustalony w inwentaryzacji) jest niższy od stanu wynikającego z ewidencji. Na podstawie podanych danych należy zsumować różnice i ustalić wartość końcową. Wynik ujemny oznacza niedobór, tutaj w kwocie 200 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W inwentaryzacji zdawczo-odbiorczej porównuje się stan ewidencyjny (to, co wynika z dokumentów i zapisów) ze stanem faktycznym (to, co rzeczywiście znajduje się w sklepie/magazynie w dniu spisu). Różnica między tymi stanami nazywana jest różnicą inwentaryzacyjną.

Kluczowe jest poprawne rozróżnienie pojęć:

  • Niedobór – gdy stan faktyczny jest mniejszy niż ewidencyjny (brakuje towaru). Wartościowo oznacza to, że po rozliczeniu danych wychodzi "na minus".
  • Nadwyżka – gdy stan faktyczny jest większy niż ewidencyjny (jest więcej towaru niż wynika z zapisów). Wartościowo to wynik "na plus".

Aby rozwiązać takie zadanie, postępuje się schematycznie:

  1. Odczytuje się z zestawienia dane potrzebne do porównania (np. wartości stanów lub różnice wartości dla pozycji asortymentowych).
  2. Jeśli dane są cząstkowe, wykonuje się sumowanie i wyznacza wynik końcowy dla całego sklepu.
  3. Na podstawie znaku wyniku decyduje się, czy to niedobór czy nadwyżka, a następnie podaje kwotę.

Odpowiedź "niedobór w wysokości 200 zł" jest poprawna, ponieważ rozliczenie danych z inwentaryzacji prowadzi do różnicy wskazującej brak towaru o wartości 200 zł.

Pozostałe odpowiedzi są błędne typowo z dwóch powodów:

  • Warianty z kwotą 500 zł sugerują pomylenie wyniku końcowego z sumą częściową, wartością innej kolumny lub błędne dodanie/odjęcie pozycji.
  • Warianty z "nadwyżką" wynikają z odwrócenia interpretacji: uznania wyniku wskazującego brak towaru za sytuację odwrotną (nadmiar).

Na egzaminie warto zawsze dopisać sobie krótko: faktyczny < ewidencyjny = niedobór oraz faktyczny > ewidencyjny = nadwyżka i dopiero wtedy zatwierdzić wybór.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To spis i porównanie towarów wykonywane przy zmianie osoby odpowiedzialnej materialnie (np. zmiana kierownika). Celem jest ustalenie rzeczywistego stanu zapasów i rozliczenie różnic między ewidencją a stanem faktycznym.
Niedobór występuje, gdy stan faktyczny jest mniejszy od ewidencyjnego (brakuje towaru). Nadwyżka jest wtedy, gdy stan faktyczny przewyższa ewidencję (towaru jest więcej niż w zapisach).
Należy porównać wartości stanów (lub różnice cząstkowe) i wyznaczyć wynik końcowy: ewidencja minus stan faktyczny. Jeśli po podsumowaniu wychodzi wartość "na minus" po stronie zapasów faktycznych, oznacza to niedobór w podanej kwocie.
Bo odpowiedzi często różnią się tylko słowem "niedobór/nadwyżka" i kwotą, a w tabelach bywają kolumny sum częściowych. Bez jasnej reguły porównania (faktyczny vs ewidencyjny) łatwo odwrócić interpretację i wybrać błędny wariant.
Pomocne są m.in. dowody przyjęcia i wydania towaru, korekty, protokoły strat (uszkodzenia, przeterminowanie), dokumenty reklamacyjne oraz zapisy ewidencyjne. Dzięki nim można sprawdzić, czy różnica wynika z błędu ewidencji czy realnej utraty towaru.
Najczęściej przy zmianie osoby odpowiedzialnej za towar (zdawczo-odbiorczo), na koniec przyjętego okresu rozliczeniowego lub gdy potrzebna jest kontrola zapasów (np. po stwierdzeniu nieprawidłowości). Termin i tryb zależą od zasad przyjętych w firmie.
To informacja, że zapasy w rzeczywistości nie zgadzają się z zapisami. Dla sprzedawcy oznacza to konieczność sprawdzenia obiegu dokumentów, kontroli przyjęć i wydań oraz poprawy organizacji magazynowania, aby ograniczyć błędy i straty towaru.
Nie. Niedobór może wynikać z wielu przyczyn: błędnego przyjęcia dostawy, pomyłek w dokumentach, złej ewidencji, uszkodzeń, przeterminowania, nieprawidłowego ważenia, a dopiero czasem z kradzieży. Dlatego zawsze trzeba go wyjaśnić analizą danych.
Najczęstsze to: wybór sumy częściowej zamiast wyniku końcowego, pominięcie jednej pozycji z tabeli, złe dodanie/odjęcie wartości oraz mylenie "niedoboru" z "nadwyżką". Pomaga spisanie reguły porównania i wykonanie krótkiej kontroli rachunkowej.
Zastosuj prostą kontrolę: jeśli w rzeczywistości jest mniej towaru niż "powinno być" z ewidencji, to jest niedobór. Jeśli jest więcej niż wynika z zapisów, to nadwyżka. Dopiero potem dopasuj kwotę z obliczeń do odpowiedzi.
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że niedobór występuje wtedy, gdy stan faktyczny towarów (ustalony w inwentaryzacji) jest niższy od stanu wynikającego z ewidencji.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z zakresu inwentaryzacji i gospodarki magazynowej w handlu
  • Podręczniki i skrypty z podstaw rachunkowości w handlu (rozdziały o zapasach i inwentaryzacji)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych dotyczących remanentu, różnic inwentaryzacyjnych i ewidencji zapasów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego