KWALIFIKACJA HAN2 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 32.
Na podstawie danych przedstawiających wyniki inwentaryzacji przeprowadzonej w hurtowni, ustal wartość różnic inwentaryzacyjnych.
Ilustracja przedstawia tabelę z wynikami inwentaryzacji przeprowadzonej w hurtowni, co jest związane z kwalifikacją zawodową
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość różnic liczysz ze wzoru: (spis z natury − stan księgowy) × cena. Dodatni wynik oznacza nadwyżkę, ujemny niedobór (kwotę podaje się dodatnio). Z danych: lizaki +15 szt. → 22,50 zł nadwyżki; batony −10 szt. → 22,00 zł niedoboru; wafle −20 szt. → 48,00 zł niedoboru.

Pełne wyjaśnienie:

Różnice inwentaryzacyjne powstają, gdy stan rzeczywisty (spis z natury) nie zgadza się ze stanem wynikającym z ewidencji/ksiąg. Aby policzyć ich wartość, stosuje się prostą zależność:

(Ilość wg spisu z natury − ilość wg ksiąg) × cena jednostkowa

Interpretacja znaku wyniku jest kluczowa:

  • wynik dodatni oznacza nadwyżkę (fizycznie jest więcej towaru niż w ewidencji),
  • wynik ujemny oznacza niedobór (fizycznie jest mniej), a w odpowiedzi podaje się zwykle wartość bezwzględną w zł.

Dla poszczególnych towarów:

  • Lizaki: spis jest większy niż księgi o 15 sztuk, więc to nadwyżka. Po przemnożeniu przez cenę jednostkową otrzymuje się 22,50 zł.
  • Batony: spis jest mniejszy niż księgi o 10 sztuk, więc to niedobór. Wartość niedoboru to 22,00 zł.
  • Wafle: spis jest mniejszy niż księgi o 20 sztuk, więc to niedobór o wartości 48,00 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe? Zawierają typowe błędy egzaminacyjne:

  • zamianę kierunku różnicy (nazywanie niedoborem tego, co jest nadwyżką, i odwrotnie),
  • pomyłkę tylko w jednym asortymencie (np. poprawne wyliczenie kwoty, ale błędna kwalifikacja jako nadwyżka/niedobór),
  • mechaniczne przepisywanie kwot bez sprawdzenia, czy znak wynika z porównania spisu i ksiąg.

W praktyce handlowej takie obliczenia trafiają do protokołu rozliczenia różnic inwentaryzacyjnych. Poprawne rozpoznanie nadwyżki i niedoboru jest ważne, bo wpływa na dalsze rozliczenia (koszty/przychody, odpowiedzialność materialna, korekty ewidencji).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Różnice inwentaryzacyjne to rozbieżności między ilością towaru ustaloną w spisie z natury a ilością wynikającą z ewidencji (ksiąg). Gdy spis pokazuje więcej sztuk niż ewidencja, powstaje nadwyżka; gdy mniej – niedobór. Różnice przelicza się na wartość w cenach ewidencyjnych.
Najpierw policz różnicę ilości: spis z natury − stan księgowy. Jeśli wynik jest ujemny, masz niedobór. Następnie przemnóż liczbę brakujących sztuk (wartość bezwzględna różnicy) przez cenę jednostkową towaru. W odpowiedzi podaj kwotę dodatnią.
Porównaj ilość ze spisu z natury z ilością z ksiąg. Spis większy oznacza nadwyżkę (towaru jest fizycznie więcej). Spis mniejszy oznacza niedobór (towaru brakuje względem ewidencji). To najczęstszy element weryfikowany w zadaniach egzaminacyjnych.
Ten zapis pokazuje odchylenie stanu rzeczywistego od ewidencyjnego. Dzięki temu dodatni wynik automatycznie oznacza, że realnie jest więcej (nadwyżka), a ujemny – że jest mniej (niedobór). Odwrócenie kolejności prowadzi do błędnego znaku i mylnej kwalifikacji różnicy.
Zwykle nie. Niedobór jest skutkiem ujemnej różnicy ilościowej, ale w odpowiedzi i protokole podaje się wartość niedoboru jako kwotę dodatnią, opisując ją słowem "niedobór". Minus służy do rozpoznania kierunku różnicy, a nie do zapisu kwoty w zł.
Najczęstsze pomyłki to: odwrócenie odejmowania (księgi − spis), błędne nazwanie nadwyżki jako niedoboru (i odwrotnie), przepisanie kwot bez sprawdzenia znaku różnicy oraz policzenie różnicy w sztukach, ale bez przeliczenia na wartość w złotych według ceny jednostkowej.
Spis z natury wykonuje się podczas inwentaryzacji, np. okresowo (najczęściej na koniec roku obrotowego) lub doraźnie, gdy trzeba zweryfikować stan magazynu. Celem jest potwierdzenie rzeczywistej ilości towarów i porównanie jej z ewidencją magazynową oraz księgową.
Oznacza to, że do przeliczenia nadwyżki lub niedoboru na złote używa się ceny przyjętej w ewidencji (ceny jednostkowej towaru z tabeli), a nie np. bieżącej ceny rynkowej. Dzięki temu wynik jest spójny z dokumentami magazynowymi i księgami rachunkowymi.
Niedobór oznacza, że brakuje składników majątku – jednostka ponosi stratę, która co do zasady zwiększa koszty (o ile nie zostanie rozliczona z osobą odpowiedzialną). Nadwyżka zwiększa stan aktywów i jest traktowana jako przychód, bo wykazano więcej towaru niż w ewidencji.
Sprawdź trzy rzeczy: (1) czy liczysz spis − księgi, (2) czy kierunek różnicy zgadza się z porównaniem liczb (spis większy = nadwyżka), (3) czy wartość w zł wynika z przemnożenia różnicy w sztukach przez cenę. To minimalny "checklist" na zadania rachunkowe.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Wartość różnic liczysz ze wzoru: (spis z natury − stan księgowy) × cena."

Źródła:

  • Ustawa o rachunkowości z dnia 29 września 1994 r., art. 26 ust. 1 pkt 2, Dz.U. 2023 poz. 120
  • Ustawa o rachunkowości z dnia 29 września 1994 r., art. 27, Dz.U. 2023 poz. 120

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – zagadnienia dotyczące inwentaryzacji (art. 26–27)
  • Podręczniki i repetytoria z rachunkowości dla technika handlowca (dział: inwentaryzacja i rozliczanie różnic)
  • Zadania treningowe CKE/OKE z obliczania różnic inwentaryzacyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego