W pytaniu trzeba porównać przeciętne wynagrodzenie brutto z dwóch kolejnych lat i ustalić, czy nastąpił wzrost czy spadek oraz o jaki procent. Taki typ zadania sprawdza umiejętność liczenia zmiany procentowej rok do roku na podstawie danych z tabeli.
Stosuje się standardowy wzór na zmianę procentową:
zmiana % = (wartość w roku 2022 − wartość w roku 2021) / wartość w roku 2021 × 100%.
Kluczowe są dwa elementy:
- Wartość bazowa to rok poprzedni (2021) – przez nią dzielimy.
- Znak wyniku mówi o kierunku zmiany: dodatni = wzrost, ujemny = spadek.
Jeżeli po podstawieniu danych z tabeli otrzymujemy 15%, oznacza to, że średnia płaca brutto w 2022 była o 15% wyższa niż w 2021. To jest poprawna interpretacja pojęcia "w stosunku do roku poprzedniego".
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Warianty ze spadkiem (10% lub 15%) są niezgodne z sytuacją, gdy z tabeli wynika wzrost (wartość 2022 jest większa od 2021). To typowy błąd pomylenia kierunku zmiany lub kolejności odejmowania.
- Wariant "wzrosło o 10%" odpowiadałby innemu wynikowi obliczeń (np. gdy różnica byłaby mniejsza w relacji do roku bazowego). Często wynika to z dzielenia przez złą podstawę albo z zaokrąglenia "na oko" zamiast policzenia.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw sprawdź, czy 2022 jest większe czy mniejsze od 2021 (kierunek), a dopiero potem licz procent. To ogranicza ryzyko wybrania odpowiedzi z niewłaściwym znakiem.
