KWALIFIKACJA BUD16 + BUD17 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 23.
Na podstawie danych z tabeli oblicz objętość powietrza Q którą należy dostarczyć do kotła gazowego h w czasie 1 godziny, aby mógł on ogrzewać pomieszczenia z maksymalną mocą.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi do obliczeń związanych z dostarczaniem powietrza do kotła gazowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość powietrza Q potrzebna w 1 godzinę wynika z danych z tabeli (np. zapotrzebowanie powietrza na jednostkę paliwa oraz zużycie gazu przy mocy maksymalnej). Należy odczytać wartości, przeliczyć na 1 h i zachować spójne jednostki m3/h. Wynik odpowiada przepływowi dla pracy z mocą maksymalną.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach tego typu szuka się objętości powietrza do spalania, którą trzeba doprowadzić do kotła w czasie 1 godziny, aby mógł pracować z mocą maksymalną. Dane wejściowe są podane w tabeli (zwykle jest to albo: zużycie gazu dla mocy maksymalnej, albo zapotrzebowanie powietrza na jednostkę objętości paliwa, ewentualnie oba parametry).

Typowy tok postępowania jest następujący:

  • Krok 1: Odczyt danych z tabeli. Trzeba znaleźć w tabeli pozycję odpowiadającą rozpatrywanemu kotłowi oraz pracy z mocą maksymalną (a nie np. z mocą nominalną przy innych warunkach). Z tabeli pobiera się wielkości potrzebne do obliczenia Q.
  • Krok 2: Zbudowanie zależności na Q. Jeżeli tabela podaje "ilość powietrza na 1 m3 gazu", to przepływ powietrza w m3/h oblicza się przez przemnożenie tego współczynnika przez zużycie gazu w m3/h. Jeżeli tabela podaje zużycie paliwa w innej jednostce czasu, najpierw przelicza się je na 1 godzinę.
  • Krok 3: Kontrola jednostek i sensowności wyniku. Wynik końcowy ma być w m3/h (m3/godz.). Warto sprawdzić, czy nie pomylono godzin z minutami oraz czy nie przeniesiono przecinka dziesiętnego.

Dlaczego odpowiedzi pozostałe są błędne w takich zadaniach? Zwykle odpowiadają one charakterystycznym pomyłkom:

  • Wartość zbyt mała może wynikać z policzenia zapotrzebowania dla innego trybu pracy (np. mocy mniejszej niż maksymalna) albo z pomylenia jednostek czasu.
  • Wartości pośrednie często pojawiają się, gdy odczyta się niewłaściwy wiersz/kolumnę tabeli (np. inny typ gazu lub inne parametry pracy).
  • Wynik skrajnie mały bywa efektem użycia współczynnika nie dla powietrza do spalania, lecz dla innej wielkości (np. wentylacji) lub błędnego przeliczenia.

Na egzaminie warto wykonać krótką autokontrolę: jeżeli kocioł pracuje z mocą maksymalną, przepływ powietrza do spalania powinien odpowiadać największemu zapotrzebowaniu z tabeli dla danego urządzenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Q to zwykle strumień objętości powietrza potrzebnego do spalania paliwa w kotle, wyrażany w m³/h. W zadaniach egzaminacyjnych wylicza się go na podstawie danych tabelarycznych, łącząc zużycie gazu z wymaganą ilością powietrza na jednostkę paliwa.
Najczęściej potrzebujesz: zużycia gazu przy mocy maksymalnej (np. m³/h) oraz współczynnika zapotrzebowania powietrza (np. m³ powietrza na 1 m³ gazu). Czasem tabela podaje Q bezpośrednio, a wtedy obliczenia sprowadzają się do poprawnego odczytu.
Wykonaj kontrolę jednostek i rzędu wielkości: Q w m³/h powinno rosnąć wraz z mocą i zużyciem paliwa. Jeżeli wynik jest bardzo mały, sprawdź, czy nie liczysz w m³/min lub czy nie odczytałeś danych dla innego trybu pracy niż moc maksymalna.
To wskazuje, że końcowy wynik ma być przepływem w przeliczeniu na godzinę (m³/h). Jeśli tabela podaje wartości w innych przedziałach czasu, trzeba je przeliczyć. Ten warunek zapobiega pomyłkom, gdy ktoś podstawi dane "na minutę" albo "na sekundę" bez konwersji.
Najczęściej: (1) przyjęcie danych dla mocy innej niż maksymalna, (2) pomylenie wiersza/kolumny tabeli, (3) błąd przeliczenia czasu (minuty vs godziny), (4) nieprawidłowe przesunięcie przecinka. Pomaga zapisanie jednostek przy każdym działaniu.
Nie. Q w takich zadaniach dotyczy zwykle powietrza do spalania doprowadzanego do urządzenia. Wentylacja pomieszczenia to szersze zagadnienie (wymiana powietrza w całej kotłowni). W praktyce oba zagadnienia są powiązane, ale nie są tożsame.
Gdy pytanie wymaga pracy "z maksymalną mocą", przyjmujesz parametry odpowiadające maksymalnemu obciążeniu (największe zużycie paliwa i największe zapotrzebowanie na powietrze). Użycie mocy średniej lub nominalnej da zaniżony wynik i nie spełni warunku zadania.
Zwróć uwagę na nagłówki kolumn (rodzaj wielkości i jednostki) oraz na opis wiersza (np. typ gazu, warunki odniesienia). Dobrą praktyką jest zaznaczenie na brudno: "biorę zużycie gazu [m³/h]" i "biorę powietrze na 1 m³ gazu [m³/m³]", a potem dopiero liczenie.
Zwykle nie, bo tabela dostarcza konkretnych danych liczbowych (np. zużycia paliwa lub współczynników). Bez nich można co najwyżej opisać metodę obliczeń. Na egzaminie kluczowe jest więc poprawne korzystanie z załączonej tabeli/rysunku i przeniesienie danych do obliczeń.
Ćwicz zadania z tabelami: odczyt danych, zapis jednostek, krótkie przeliczenia na m³/h oraz kontrolę wyniku. Warto mieć nawyk zapisywania wzoru w postaci ogólnej (z jednostkami), zanim wstawisz liczby. To ogranicza typowe błędy egzaminacyjne.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Objętość powietrza Q potrzebna w 1 godzinę wynika z danych z tabeli (np. zapotrzebowanie powietrza na jednostkę paliwa oraz zużycie gazu przy mocy maksymalnej)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu spalania paliw gazowych i urządzeń gazowych (rozdziały o powietrzu do spalania)
  • Materiały dydaktyczne dot. obliczeń instalacyjnych w gazownictwie (zadania z tabelami i jednostkami)
  • Instrukcje producentów kotłów (sekcje dot. wymagań powietrza/warunków pracy) – do ćwiczeń interpretacji danych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego