KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 29.
Na podstawie danych z tabeli, określ największy dopuszczalny wymiar b w przedstawionej na rysunku balustradzie schodów w szkole.
Ilustracja przedstawia tabelę oraz schematyczny rysunek balustrady schodów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W szkole (budynek oświaty i wychowania) maksymalny dopuszczalny wymiar otworu między elementami wypełnienia balustrady wynosi 0,12 m.
Na rysunku wymiar b oznacza właśnie ten prześwit, więc po przeliczeniu 0,12 m = 12 cm. Pozostałe wartości dotyczą innej kategorii budynków lub innych wymiarów.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie wymaga odczytania wymagania z tabeli dla właściwego rodzaju obiektu oraz prawidłowej interpretacji wymiaru oznaczonego na rysunku. Ponieważ chodzi o schody w szkole, obiekt należy do kategorii budynków oświaty i wychowania. Dla tej grupy wymagania dotyczące balustrad są bardziej rygorystyczne, bo w budynku przebywają dzieci i ryzyko wypadnięcia przez zbyt duże prześwity jest wyższe.

Z tabeli należy wybrać wiersz odnoszący się do budynków wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego, oświaty i wychowania oraz zakładów opieki. W tym wierszu podano, że maksymalny wymiar otworu pomiędzy elementami wypełnienia balustrady wynosi 0,12 m. Rysunek obok pokazuje balustradę z pionowymi elementami (tralkami), a litera b opisuje poziomy odstęp (prześwit) między sąsiednimi elementami wypełnienia. To oznacza, że szukany "największy dopuszczalny wymiar b" jest równy maksymalnemu dopuszczalnemu otworowi z tabeli.

Następnie wykonuje się proste przeliczenie jednostek: 0,12 m = 12 cm. Dlatego odpowiedź "12 cm" jest zgodna z wymaganiem dla szkoły.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "11 cm" jest zbyt małe w stosunku do wartości dopuszczalnej; przepisy wskazują limit maksymalny 12 cm, więc 11 cm nie wynika z tabeli.
  • "20 cm" odpowiada wartości 0,2 m, która dotyczy kategorii "inne budynki". Częsty błąd polega na nieuwzględnieniu, że szkoła ma własną, ostrzejszą kategorię.
  • "90 cm" (0,9 m) odnosi się do wysokości balustrady w innych przypadkach, a nie do prześwitu między elementami wypełnienia; to pomylenie parametru z tabeli.

W praktyce BHP podczas przeglądów w szkołach mierzy się prześwity w poziomie (nie po skosie) i porównuje z limitem, aby ograniczyć ryzyko wypadnięcia lub zaklinowania dziecka między elementami balustrady.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wymiar b oznacza zwykle prześwit (otwór) między sąsiednimi elementami wypełnienia balustrady, np. pionowymi tralkami. W praktyce mierzy się go jako poziomy odstęp między elementami, bo to ta "szczelina" decyduje o ryzyku wypadnięcia dziecka.
W budynkach oświaty i wychowania (np. szkołach) maksymalny dopuszczalny otwór między elementami wypełnienia balustrady wynosi 0,12 m, czyli 12 cm. To wymaganie jest ostrzejsze niż dla wielu innych obiektów ze względu na bezpieczeństwo dzieci.
W szkołach przebywają dzieci, które częściej podejmują ryzykowne zachowania i mogą wcisnąć głowę lub tułów między elementy balustrady. Mniejszy dopuszczalny prześwit ogranicza ryzyko wypadnięcia i zaklinowania, dlatego wymagania są bardziej rygorystyczne.
Przeliczenie jest proste: 1 m = 100 cm. Zatem 0,12 m × 100 = 12 cm. Na egzaminie warto od razu dopisać przelicznik obok tabeli, bo błędy w jednostkach to jedna z najczęstszych pomyłek w zadaniach z odczytu danych.
Tak, 20 cm (0,2 m) może występować jako dopuszczalny prześwit w zależności od rodzaju budynku. W zadaniu dotyczącym szkoły nie stosuje się jednak tej wartości, bo szkoła należy do budynków oświaty i wychowania, dla których limit jest niższy.
Typowe pomyłki to: mierzenie po skosie zamiast w poziomie, mierzenie od osi do osi elementów zamiast "światła" otworu oraz nieuwzględnienie elementów ozdobnych, które realnie zmniejszają prześwit. W kontroli BHP liczy się rzeczywisty otwór, przez który może przejść dziecko.
Szkoła jest obiektem przeznaczonym do nauczania i wychowania, więc w zestawieniach wymagań technicznych kwalifikuje się do grupy oświata i wychowanie. W zadaniu egzaminacyjnym należy znaleźć dokładnie taki wiersz w tabeli, zamiast wybierać "inne budynki".
Nie. Wysokość balustrady to wymiar pionowy (np. 0,9 m lub 1,1 m), a maksymalny prześwit to wymiar otworu między elementami wypełnienia (np. 0,12 m lub 0,2 m). W zadaniach z tabelą trzeba uważać, aby nie pomylić kolumn i jednostek.
Wartość 90 cm zwykle dotyczy minimalnej wysokości balustrady w określonych kategoriach budynków, a nie prześwitu między tralkami. Jeśli pytanie dotyczy "wymiaru otworu" lub "prześwitu", odpowiedzi rzędu 90 cm są sygnałem, że to inny parametr.
Ćwicz trzy kroki: (1) rozpoznanie rodzaju obiektu (np. szkoła), (2) wskazanie właściwego wiersza/kolumny tabeli, (3) przeliczenie jednostek i dopasowanie do wymiaru z rysunku. Pomaga też nawyk sprawdzania, czy pytanie dotyczy wysokości, czy prześwitu.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, § 298 ust. 2, Dz.U. 2022 poz. 1225

Materiały:

  • Tekst ujednolicony rozporządzenia w sprawie warunków technicznych – dział dotyczący schodów i balustrad
  • Materiały szkoleniowe BHP dot. oceny ryzyka na drogach komunikacyjnych w budynkach
  • Poradniki/wytyczne dla służby BHP dotyczące przeglądów obiektów oświatowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego