KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 1.
Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli określ cenę równowagi rynkowej produktu.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi popytu i podaży w kontekście cen za tonę.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena równowagi rynkowej to taka cena, przy której wielkość popytu jest równa wielkości podaży. Z tabeli należy odczytać popyt i podaż dla kolejnych poziomów cen i wskazać tę cenę, przy której wartości się zrównują (bez niedoboru ani nadwyżki).

Pełne wyjaśnienie:

Cena równowagi rynkowej wynika z warunku, że przy danym poziomie ceny konsumenci chcą kupić dokładnie tyle, ile producenci chcą sprzedać. W zapisie tabelarycznym oznacza to spełnienie relacji: wielkość popytu = wielkość podaży (często zapisywane jako Qd = Qs).

Aby rozwiązać zadanie na podstawie tabeli:

  • Odczytaj dla każdej podanej ceny odpowiadającą jej wielkość popytu oraz wielkość podaży.
  • Porównaj te wartości w każdym wierszu (lub dla każdej ceny).
  • Znajdź poziom ceny, przy którym różnica między popytem a podażą wynosi zero, czyli Qd i Qs są identyczne.

Jeżeli przy jakiejś cenie popyt jest większy niż podaż, pojawia się niedobór (towaru brakuje). Jeżeli podaż jest większa niż popyt, powstaje nadwyżka (towar zalega). Równowaga występuje dokładnie pomiędzy tymi sytuacjami – wtedy rynek "czyści się" bez presji na zmianę ceny.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi bywają wybierane błędnie? Zwykle dlatego, że uczniowie wskazują cenę, przy której popyt i podaż są tylko "podobne", albo mylą kierunek zależności (np. szukają najwyższej ceny zamiast warunku równości). Inny typowy błąd to pomylenie kolumn w tabeli i odczytanie popytu jako podaży.

W tego typu zadaniach kluczowa jest dokładność: sprawdzenie równości Qd i Qs dla konkretnej ceny, a nie intuicyjne typowanie wartości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cena równowagi rynkowej to taka cena, przy której wielkość popytu jest równa wielkości podaży. W tym punkcie nie ma ani niedoboru (braków towaru), ani nadwyżki (zalegania towaru), więc rynek nie wywiera presji na zmianę ceny.
Porównaj w tabeli popyt i podaż dla każdej ceny. Cena równowagi to ta, dla której wartości są dokładnie równe (Qd = Qs). Jeśli nie ma idealnej równości, zadanie zwykle wymaga wskazania najbliższego punktu lub interpolacji (o ile jest to opisane).
Bo sprzedający oferują dokładnie tyle, ile kupujący chcą kupić. Gdy popyt przewyższa podaż, tworzy się niedobór i cena ma tendencję do wzrostu. Gdy podaż przewyższa popyt, tworzy się nadwyżka i cena ma tendencję do spadku. W równowadze te siły się znoszą.
Niedobór oznacza sytuację, w której popyt jest większy niż podaż dla danej ceny. W tabeli rozpoznasz go, gdy liczba/ilość przy popycie przekracza liczbę/ilość przy podaży. W praktyce skutkuje to brakami towaru i presją na podniesienie ceny.
Nadwyżka występuje, gdy podaż jest większa niż popyt przy danym poziomie ceny. W tabeli widać ją wtedy, gdy wartości podaży są wyższe niż wartości popytu. W praktyce oznacza to zaleganie towaru i presję na obniżkę ceny.
Najczęstsze błędy to: pomylenie kolumn popytu i podaży, odczyt wartości dla złej ceny (przesunięcie wiersza), wybór ceny "najbardziej okrągłej" bez sprawdzenia równości oraz uznanie "najbliższych wartości" za równowagę, mimo że Qd ≠ Qs.
Nie zawsze. Jeśli tabela podaje ceny skokowo, równowaga może wypadać pomiędzy dwoma poziomami cen. W zadaniach szkolnych zwykle jednak konstruuje się dane tak, aby równość Qd = Qs pojawiała się dokładnie przy jednej z podanych cen, chyba że polecenie mówi inaczej.
Sprawdź jednostki (np. sztuki, kg, miesiąc) i upewnij się, że porównujesz popyt i podaż dla tej samej ceny. Dobrą praktyką jest policzenie różnicy (popyt minus podaż) dla każdej ceny i znalezienie miejsca, gdzie różnica wynosi zero.
Przy ustalaniu ceny sprzedaży, planowaniu produkcji i zamówień oraz ocenie skutków promocji. Jeśli firma ustali cenę zbyt niską, może nie nadążyć z podażą (niedobór). Jeśli zbyt wysoką, może zostać z zapasem (nadwyżka). Pojęcie równowagi pomaga zrozumieć te ryzyka.
Ćwicz na różnych tabelach i wykresach: najpierw rozpoznawaj, gdzie Qd = Qs, potem interpretuj niedobór i nadwyżkę. Na egzaminie pracuj systematycznie: dla każdej ceny porównaj popyt z podażą i dopiero wtedy wybieraj odpowiedź. Unikaj strzałów "na oko".
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Cena równowagi rynkowej to taka cena, przy której wielkość popytu jest równa wielkości podaży."

Źródła:

  • N. Gregory Mankiw, "Zasady ekonomii", rozdziały o popycie, podaży i równowadze rynkowej (wydania polskie, część: mechanizm rynku)
  • Hal R. Varian, "Mikroekonomia", rozdziały dotyczące popytu, podaży i równowagi rynkowej (wydania polskie, część: rynek konkurencyjny)

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw przedsiębiorczości (dział: rynek, popyt i podaż)
  • Notatki/lekcje z mikroekonomii: mechanizm równowagi rynkowej
  • Zadania rachunkowe z tabelami popytu i podaży (arkusze ćwiczeń)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego