KWALIFIKACJA EKA7 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 25.
Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli, określ wartość różnic inwentaryzacyjnych.
Ilustracja przedstawia tabelę z wynikami inwentaryzacji przeprowadzonej w sklepie spożywczym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Różnice inwentaryzacyjne ustala się przez porównanie stanu rzeczywistego ze stanem ewidencyjnym i wycenę różnicy według danych z tabeli. Dodatnia różnica oznacza nadwyżkę, a ujemna niedobór. Z przedstawionych danych wynika nadwyżka dla WANILIA 60,00 zł oraz niedobór dla SEZAM 66,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o różnicach inwentaryzacyjnych kluczowe są dwa kroki: (1) poprawne ustalenie, czy dla danej pozycji mamy nadwyżkę czy niedobór, oraz (2) obliczenie wartości tej różnicy na podstawie danych z tabeli.

Interpretacja znaków: jeżeli stan rzeczywisty (z natury) jest większy od stanu wynikającego z ewidencji, powstaje nadwyżka. Jeżeli jest mniejszy, powstaje niedobór. W praktyce uczniowie często mylą te pojęcia, bo skupiają się wyłącznie na liczbach, a nie na kierunku różnicy.

Wycena różnicy: gdy tabela podaje cenę (np. ewidencyjną lub inną wskazaną w danych), wartość różnicy wyznacza się przez przeliczenie różnicy ilościowej przez tę cenę. Właśnie dlatego zadanie wymaga uważnego odczytu tabeli i sprawdzenia, czy liczymy wartość dla właściwego asortymentu.

Poprawna odpowiedź wskazuje: nadwyżkę chałwy WANILIA 60,00 zł oraz niedobór chałwy SEZAM 66,00 zł. Jest to spójne z regułą: dodatnia różnica to nadwyżka, ujemna to niedobór, a wartości muszą odpowiadać produktom zgodnie z tabelą.

Pozostałe odpowiedzi są błędne typowo na trzy sposoby:

  • Zamiana rodzaju różnicy (nadwyżka ↔ niedobór) – to błąd interpretacji kierunku różnicy.
  • Zamiana produktów (WANILIA ↔ SEZAM) – to błąd odczytu lub pomylenie wierszy tabeli.
  • Podwójna nadwyżka lub podwójny niedobór – to efekt mechanicznego przeniesienia wniosków z jednej pozycji na drugą bez ponownego sprawdzenia danych.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu każdej pozycji zapisz najpierw znak (nadwyżka/niedobór), a dopiero potem kwotę. Na końcu wykonaj kontrolę: czy kwoty są przypisane do właściwego asortymentu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Różnice inwentaryzacyjne to rozbieżności między stanem zapasów ustalonym w spisie z natury a stanem wynikającym z ewidencji. Gdy faktycznie jest więcej towaru niż w ewidencji, powstaje nadwyżka, a gdy mniej – niedobór. Różnice podaje się ilościowo i wartościowo.
Porównaj stan rzeczywisty ze stanem ewidencyjnym. Jeśli rzeczywisty > ewidencyjny, to jest nadwyżka. Jeśli rzeczywisty < ewidencyjny, to jest niedobór. Warto dopisać przy każdej pozycji znak (+/−) zanim policzysz wartość w zł.
Najpierw oblicz różnicę ilościową (stan rzeczywisty minus ewidencyjny albo odwrotnie – zgodnie z przyjętą metodą, ale konsekwentnie). Następnie przemnóż tę różnicę przez cenę podaną w tabeli (np. cenę ewidencyjną). Otrzymasz wartość różnicy w zł.
Najczęściej działa tu interferencja: produkty są podobne (ten sam rodzaj towaru, inne odmiany), więc łatwo przepisać wynik do złego wiersza. Pomaga technika: zaznaczaj w tabeli wiersz, który liczysz, oraz przepisuj najpierw nazwę asortymentu, potem kwotę.
Nie. W zadaniu trzeba korzystać z ceny wskazanej w danych (np. cena ewidencyjna, zakupu, sprzedaży – zależnie od polecenia i tabeli). Jeśli polecenie nie doprecyzowuje, zwykle zakłada się cenę z tabeli przypisaną do danego towaru. Kluczowa jest konsekwencja i uważny odczyt.
Typowe błędy to: zamiana nadwyżki z niedoborem (błąd znaku), pomylenie towarów o podobnych nazwach, pominięcie jednej kolumny w tabeli (np. ceny), oraz zbyt szybkie wybieranie odpowiedzi "na oko" bez przeliczenia. Warto zawsze zrobić krótką kontrolę wyniku.
Ustala się je po przeprowadzeniu inwentaryzacji, czyli po spisie z natury i porównaniu wyników spisu z ewidencją. W firmie jest to element kontroli zapasów i przygotowania danych do ujęcia skutków inwentaryzacji w księgach. Na egzaminie to typowe zadanie z analizy tabel.
Różnica ilościowa mówi, ile sztuk/kilogramów brakuje lub jest ponad stan ewidencyjny. Różnica wartościowa przelicza tę ilość na pieniądze według ceny z danych. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle trzeba podać właśnie wartość w zł, bo to ona jest podstawą do rozliczeń.
W praktyce nie warto. Odpowiedzi często różnią się tylko kolejnością produktów albo rodzajem różnicy (nadwyżka/niedobór), więc "strzał" łatwo prowadzi do błędu. Najbezpieczniej policzyć każdą pozycję osobno, a potem porównać z wariantami odpowiedzi.
Ćwicz schemat: odczyt tabeli → różnica ilościowa → ustalenie nadwyżki/niedoboru → wycena w zł → kontrola przypisania do asortymentu. Pomaga też rozwiązywanie wielu krótkich zadań z podobnymi nazwami towarów, bo uczy uważności i pracy z danymi.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Różnice inwentaryzacyjne ustala się przez porównanie stanu rzeczywistego ze stanem ewidencyjnym i wycenę różnicy według danych z tabeli."

Źródła:

  • International Accounting Standard IAS 2 Inventories (obszar: zapasy i ich ujęcie/wycena) – odniesienie ogólne do zasad dotyczących zapasów

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z działu: Inwentaryzacja zapasów (kurs/podręcznik szkolny do rachunkowości)
  • Zadania rachunkowe z wyceny i rozliczania różnic inwentaryzacyjnych (arkusze ćwiczeń)
  • Dokumentacja przykładowa: arkusz spisu z natury, zestawienie różnic inwentaryzacyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego